Cà phê chế biến tăng mạnh, mục tiêu 20–25% vào năm 2030
Đầu tư vào chế biến sâu đang trở thành hướng đi quan trọng của ngành cà phê Việt Nam khi tỷ trọng sản phẩm chế biến trong cơ cấu xuất khẩu có xu hướng gia tăng.
Theo số liệu thống kê của Cục Hải quan Việt Nam, năm 2025 xuất khẩu cà phê chế biến đạt khoảng 1,78 tỷ USD, tăng 50,4% so với năm 2024. Kết quả này phản ánh xu hướng doanh nghiệp tăng đầu tư vào công nghệ chế biến, đặc biệt đối với cà phê hòa tan, rang xay và các sản phẩm có giá trị gia tăng cao.
Riêng 7 tháng đầu năm 2026, tổng khối lượng cà phê xuất khẩu của Việt Nam đạt 1.197.363 tấn, với kim ngạch 5,45 tỷ USD, tăng 10,4% về lượng nhưng giảm 11,2% về trị giá so với cùng kỳ.
Diễn biến trái chiều giữa lượng và trị giá cho thấy bài toán của ngành cà phê không chỉ nằm ở mở rộng sản lượng xuất khẩu mà ngày càng tập trung vào nâng cao giá trị trên mỗi đơn vị sản phẩm. Khi giá trị xuất khẩu còn phụ thuộc nhiều vào giá cà phê nhân, tăng tỷ trọng sản phẩm chế biến có thể giúp doanh nghiệp chủ động hơn về giá trị gia tăng và thị trường.
Mục tiêu 20–25% cà phê chế biến sâu vào năm 2030 đã được thể hiện trong Đề án phát triển cây công nghiệp chủ lực đến năm 2030 được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn trước đây ban hành tại Quyết định 431/QĐ-BNN-TT.
Theo Đề án, đến năm 2030, cà phê chế biến sâu được định hướng chiếm khoảng 20–25% tổng sản lượng cà phê cả nước. Đồng thời, Việt Nam định hướng đưa 80–85% sản lượng cà phê vào xuất khẩu; trong đó cà phê rang xay chiếm khoảng 5–6% và cà phê hòa tan 19–20%.
Đề án cũng định hướng khuyến khích đầu tư các nhà máy sử dụng công nghệ mới, hiện đại để chế biến cà phê rang xay và cà phê hòa tan. Đây là cơ sở để doanh nghiệp tiếp tục đầu tư công nghệ, mở rộng công suất và phát triển sản phẩm phù hợp với nhu cầu thị trường quốc tế.
Nhìn từ mục tiêu này, việc doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp trong nước mở rộng công suất chế biến không chỉ phục vụ nhu cầu xuất khẩu trước mắt mà còn góp phần thay đổi cơ cấu sản phẩm của ngành cà phê Việt Nam.
Tuy nhiên, tăng tỷ lệ chế biến sâu chưa đồng nghĩa với việc giá trị xuất khẩu sẽ tự động tăng nếu sản phẩm chưa xây dựng được thị trường và thương hiệu đủ mạnh.
Ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch HĐQT, Tổng giám đốc Intimex Group, cho rằng doanh nghiệp Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong đầu tư vào chuỗi chế biến sâu. Tuy nhiên, thách thức lớn là thị trường cà phê quốc tế đã có sự hiện diện của nhiều thương hiệu lớn.
Theo ông Nam, nếu doanh nghiệp đầu tư sản xuất sản phẩm chế biến nhưng không tìm được thị trường tiêu thụ phù hợp, sản phẩm có thể phải bán với giá thấp, làm giảm hiệu quả đầu tư. Vì vậy, cùng với công nghệ và công suất, ngành cà phê cần thời gian để xây dựng thương hiệu và tạo được sự chấp nhận của người tiêu dùng quốc tế.
Thêm năng lực sản xuất cà phê chế biến
nestle-viet-nam-chinh-thuc-dua-vao-van-hanh-day-chuyen-dong-goi-ca-phe-hoa-tan-trong-hu-thuy-tinh-jar-line-tai-nha-may-nestle-tri-an-thanh-pho-dong-nai-2-.jpg
Trong khối doanh nghiệp FDI, Nestlé Việt Nam là một trong những doanh nghiệp tham gia sâu vào chuỗi giá trị cà phê tại Việt Nam. Doanh nghiệp vừa đưa vào vận hành dây chuyền đóng gói cà phê hòa tan trong hũ thủy tinh (Jar Line) tại Nhà máy Nestlé Trị An, qua đó tăng thêm năng lực sản xuất và đóng gói sản phẩm phục vụ xuất khẩu.
Dây chuyền có khả năng vận hành nhiều dòng sản phẩm NESCAFÉ GOLD và NESCAFÉ Classic với các quy cách đóng gói khác nhau. Ngay trong giai đoạn đầu, công suất đạt hơn 350.000 hũ mỗi ngày.
Theo Nestlé Việt Nam, các sản phẩm cà phê hòa tan đóng hũ thủy tinh từ dây chuyền này hiện được xuất khẩu tới 11 thị trường quốc tế và dự kiến tiếp tục mở rộng trong thời gian tới. Việc đầu tư thêm năng lực sản xuất và đóng gói cà phê hòa tan diễn ra trong bối cảnh Việt Nam đang thúc đẩy nâng cao giá trị gia tăng của ngành cà phê, đặc biệt thông qua phát triển các sản phẩm rang xay, hòa tan và các dòng cà phê chế biến sâu.
Dây chuyền Jar Line được thiết kế theo mô hình sản xuất khép kín, mức độ tự động hóa cao, tích hợp hệ thống cảm biến, camera và quản lý dữ liệu theo thời gian thực. Công nghệ kiểm soát chất lượng tự động giúp giám sát quá trình sản xuất, kiểm tra sản phẩm và phát hiện lỗi, góp phần bảo đảm chất lượng, an toàn thực phẩm theo tiêu chuẩn toàn cầu của Nestlé.
Ứng dụng công nghệ này không chỉ giúp nâng cao năng suất, ổn định chất lượng sản phẩm mà còn tăng khả năng đáp ứng các yêu cầu khác nhau của thị trường xuất khẩu.
Đầu tư công nghệ gắn với phát triển chuỗi cung ứng
Với Nestlé Việt Nam, việc đưa Jar Line vào vận hành không chỉ nhằm tăng công suất đóng gói mà còn gắn với phát triển nguồn nhân lực kỹ thuật và chuỗi cung ứng trong nước.
Trước khi dây chuyền vận hành, các kỹ sư và nhân viên Việt Nam đã tham gia đào tạo tại Anh, Tây Ban Nha và Australia, đồng thời làm việc với các chuyên gia quốc tế trong quá trình lắp đặt, vận hành thử và chuẩn hóa quy trình.
Theo doanh nghiệp, đội ngũ tại Nhà máy Nestlé Trị An hiện có thể vận hành dây chuyền độc lập theo các tiêu chuẩn toàn cầu của tập đoàn.
Dự án cũng tạo thêm cơ hội hợp tác cho các doanh nghiệp trong nước trong những lĩnh vực như bao bì, nguyên vật liệu, logistics, bảo trì thiết bị và kiểm định chất lượng sản phẩm. Qua đó, đầu tư vào chế biến cà phê có thể tạo tác động lan tỏa rộng hơn thay vì chỉ dừng ở khâu sản xuất cuối cùng.
Ông Binu Jacob, Tổng Giám đốc Nestlé Việt Nam cho biết, việc đầu tư vào Jar Line thể hiện định hướng kết hợp ứng dụng công nghệ với chuyển giao tri thức, phát triển nguồn nhân lực và đổi mới sáng tạo, qua đó góp phần nâng cao giá trị của ngành cà phê và vị thế của Việt Nam trong chuỗi giá trị toàn cầu.
Trong hơn 30 năm hoạt động tại Việt Nam, Nestlé đã xây dựng hệ thống sản xuất và cung ứng gắn với ngành cà phê trong nước. Việc tiếp tục đầu tư vào công nghệ chế biến và đóng gói cà phê hòa tan cho thấy vai trò của doanh nghiệp FDI trong bổ sung năng lực sản xuất, chuyển giao công nghệ và kết nối sản phẩm cà phê Việt Nam với hệ thống phân phối toàn cầu.
Trong bối cảnh xuất khẩu cà phê tiếp tục tăng về lượng nhưng giá trị còn biến động theo thị trường nguyên liệu, nâng tỷ trọng chế biến sâu sẽ là một trong những hướng quan trọng để ngành cà phê Việt Nam gia tăng giá trị. Mục tiêu đưa cà phê chế biến sâu lên 20–25% tổng sản lượng vào năm 2030 vì vậy không chỉ là câu chuyện về công suất nhà máy, mà còn đòi hỏi doanh nghiệp đầu tư đồng thời vào công nghệ, chất lượng, thương hiệu và thị trường.
