Hành trình vượt khó của nữ kiểm lâm người Mông nơi vùng biên
Những ngày cuối tháng 5, cái nắng như đổ lửa kèm theo gió Lào khô rát bao trùm vùng biên viễn Mường Lát. Trong căn phòng làm việc chừng 20m2 tại Hạt Kiểm lâm Mường Lát, chị Thào Thị Bênh (sinh năm 1995, ở bản Pù Toong, xã Pù Nhi), nhẹ nhàng kể về hành trình đến với nghề kiểm lâm của mình bằng giọng nói mộc mạc của người phụ nữ vùng cao.
Chính thức vào ngành từ năm 2020 và hiện công tác tại Hạt Kiểm lâm Mường Lát, Bênh là một trong số ít nữ cán bộ người Mông công tác tại đây. Trong 6 năm qua, hình ảnh nữ kiểm lâm người Mông vẫn ngày ngày băng rừng, vượt suối đã trở nên quen thuộc với bà con vùng cao. Ít ai biết rằng, phía sau dáng người nhỏ bé ấy là hành trình vượt khó đầy nghị lực của cô gái dân tộc thiểu số từng nhiều lần đứng trước nguy cơ dang dở giấc mơ giữ rừng quê hương.
Mường Lát là xã vùng cao biên giới Tây Bắc của tỉnh Thanh Hóa, cách trung tâm khoảng 250 km. Sở hữu tổng diện tích tự nhiên hàng nghìn ha, nổi tiếng với địa hình núi non hiểm trở cùng hệ sinh thái nguyên sơ bạt ngàn, thảm thực vật đa dạng. Ảnh: Ngô Nhung
Sinh ra và lớn lên ở vùng biên viễn, Bênh hiểu rõ những nhọc nhằn của cuộc sống nơi miền biên viễn.“Tuổi thơ của tôi gắn với những ngày theo bố mẹ lên nương, cuộc sống thiếu trước hụt sau của một gia đình thuần nông nơi vùng biên. Đường đến trường xa xôi, điều kiện học tập thiếu thốn nhưng tôi vẫn luôn nuôi khát vọng được học hành để thay đổi cuộc sống”,Bênh chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương.
Theo nữ kiểm lâm người Mông, những năm học xa nhà là chuỗi ngày đầy chật vật. Ngoài giờ học, phải tranh thủ làm thêm, phụ giúp việc nương rẫy để có thêm chi phí sinh hoạt. Nhưng chính những tháng ngày ấy lại khiến tình yêu với núi rừng quê hương lớn dần.
Khi biết Bênh đăng ký thi vào Trường Đại học Lâm nghiệp, nhiều người bất ngờ bởi nghề kiểm lâm vốn gắn với sự vất vả, thường được xem phù hợp với nam giới hơn. Thế nhưng, cô gái người Mông nhỏ bé vẫn quyết tâm theo đuổi lựa chọn của mình.
Trước khi tuần tra, tuyên truyền phòng, chống cháy rừng Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Mường Lát Phạm Văn Phượng, họp giao nhiệm vụ và định hướng khu vực di chuyển trên bản đồ số. Ảnh: Ngô Nhung
“Vì sinh ra ở vùng núi, thấy rừng gắn bó với cuộc sống của bà con nên tôi muốn học ngành liên quan đến rừng, sau này có thể quay về phục vụ quê hương”,Bênh nói và cho biết, hành trình đi nộp hồ sơ thi vào ngành kiểm lâm đến nay vẫn là ký ức đặc biệt. Người đưa Bênh xuống trung tâm Thanh Hóa hôm ấy chính là người yêu, nay là chồng Bênh. Hai người đi xe máy vượt hơn 6 tiếng đồng hồ từ Mường Lát xuống trung tâm Thanh Hoá trong cái nắng gay gắt của mùa hè.
“Từ trên này xuống trung tâm Thanh Hóa xa lắm, đi từ sáng sớm mà tới nơi thì gần hết giờ nhận hồ sơ. Đi đường dài nắng nóng nên tôi bị mệt, người nóng ran lên, lúc đó mọi người còn tưởng bị COVID-19”,Bênh kể.
Giữa lúc lo lắng vì sợ lỡ mất cơ hội, Bênh được cán bộ tuyển sinh hỗ trợ nghỉ ngơi, kiểm tra sức khỏe và may mắn vẫn được tiếp nhận hồ sơ ngay trong ngày hôm đó. Sau những năm tháng vừa học vừa làm để trang trải cuộc sống, Bênh trở về quê hương công tác. Từ năm 2020 đến nay, nữ kiểm lâm người Mông vẫn ngày ngày gắn bó với những cánh rừng vùng biên viễn Mường Lát.
Ở địa bàn miền núi hiểm trở như Mường Lát, công việc kiểm lâm không hề dễ dàng. Những chuyến tuần tra kéo dài nhiều giờ đồng hồ qua các cung đường dốc đứng, trời mưa trơn trượt hay những lần vào bản tuyên truyền cho người dân đã trở thành công việc quen thuộc với Bênh.
“Có hôm đi từ sáng đến tối mới về tới nhà, đường rừng rất vất vả. Nhưng khi thấy bà con hiểu hơn về việc giữ rừng, tôi cảm thấy mọi cố gắng đều xứng đáng”,Bênh nói và cho biết, là người địa phương, nói được tiếng Mông nên có nhiều thuận lợi khi tiếp cận bà con vùng sâu, vùng xa. Không chỉ làm nhiệm vụ quản lý, bảo vệ rừng, còn vận động người dân thay đổi nhận thức, hạn chế khai thác rừng trái phép và nâng cao ý thức phòng cháy chữa cháy rừng.
Thào Thị Bênh và anh Hà Văn Hóa là một trong những cán bộ kiểm lâm trẻ người dân tộc đang công tác tại Hạt Kiểm lâm Mường Lát. Ảnh: Ngô Nhung
Lặng thầm bám rừng, giữ màu xanh và gần dân giữa đại ngàn biên giới
Đồng hành cùng chị Bênh trong nhiều chuyến công tác, anh Hà Văn Hóa (sinh năm 1996, người dân tộc Thái, ở bản Bàn, xã Quang Chiểu) cho biết, công việc kiểm lâm ở vùng biên đòi hỏi sự kiên trì và trách nhiệm rất lớn.
Theo anh Hoá, trước khi trở về công tác tại quê hương Mường Lát, anh từng có thời gian làm việc tại Hạt Kiểm lâm Vườn Quốc gia Bến En. Khoảng thời gian ấy giúp nam kiểm lâm trẻ tích lũy thêm kinh nghiệm trong công tác quản lý, bảo vệ rừng trước khi gắn bó với địa bàn biên giới nhiều khó khăn.
“Thời gian làm việc ở Hạt Kiểm Lâm Vườn Quốc gia Bến En giúp tôi học hỏi được nhiều kinh nghiệm về tuần tra, quản lý rừng và xử lý tình huống trong thực tế. Nhưng khi có cơ hội trở về Mường Lát công tác, tôi quyết định quay về vì muốn được làm việc gần quê hương, góp sức bảo vệ rừng nơi mình sinh ra và lớn lên”,anh Hóa chia sẻ.
Bản đồ đã được số hoá, cập nhật trên điện thoại, rất dễ dàng cho những người làm kiểm lâm trong công tác di chuyển bảo vệ rừng. Ảnh: Ngô Nhung
Mường Lát là địa bàn rộng, đường sá đi lại khó khăn, nhiều hôm anh Hoá và chị Bênh phải đi bộ hàng chục cây số để tuần tra rừng. Nhưng ai cũng xác định phải cố gắng giữ rừng vì đây là tài nguyên quý của địa phương. Việc có những cán bộ kiểm lâm là người dân tộc thiểu số như chị Bênh, anh Hoá giúp công tác tuyên truyền ở cơ sở hiệu quả hơn rất nhiều.
Đánh giá về những cán bộ trẻ, ông Phạm Văn Phượng - Phó Hạt trưởng Hạt Kiểm lâm Mường Lát cho biết, chị Thào Thị Bênh và anh Hà Văn Hoá là những cán bộ tinh thần trách nhiệm, chịu khó bám địa bàn và luôn hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao.
Việc lực lượng kiểm lâm phối hợp với biên phòng và công an giúp nâng cao hiệu quả quản lý, bảo vệ rừng khu vực giáp biên, kịp thời phát hiện và ngăn chặn các hành vi vi phạm lâm luật. Ảnh: Ngô Nhung
Đặc biệt, ông Phượng đánh giá rất cao về nữ cán bộ người Mông, rất năng nổ, không ngại khó khăn, thường xuyên xuống cơ sở tuyên truyền, vận động người dân bảo vệ rừng. Với lợi thế là người địa phương, biết tiếng Mông nên công tác phối hợp với bà con rất thuận lợi.“Bênh là người Mông nên bà con rất quý và tin tưởng. Khi tuyên truyền bằng tiếng địa phương, người dân dễ hiểu, dễ tiếp nhận hơn”,ông Phượng nhật xét.
Theo ông Phượng, tại những vùng biên giới Mường Lát, lực lượng kiểm lâm không chỉ thực hiện nhiệm vụ quản lý, bảo vệ rừng mà còn đóng vai trò gần dân, sát dân, góp phần nâng cao nhận thức cộng đồng trong công tác bảo vệ tài nguyên rừng.
Giữa đại ngàn vùng biên Mường Lát, nữ kiểm lâm người Mông - Thào Thị Bênh vẫn lặng lẽ với những chuyến đi rừng nối dài. Hành trình từ cô gái vùng cao từng vượt hàng trăm cây số bằng xe máy để nộp hồ sơ đại học đến nữ kiểm lâm hôm nay là câu chuyện đẹp về nghị lực, khát vọng vươn lên và tình yêu bền bỉ với màu xanh của núi rừng quê hương.
