Khởi nghiệp từ thú chơi mô hình tưởng chỉ dành cho đam mê
Khởi nghiệp từ sở thích sưu tầm mô hình xe, nhân vật và kiến trúc thu nhỏ, anh Nguyễn Hoàng Phúc (30 tuổi) tại tỉnh Đắk Lắk, đã biến niềm đam mê cá nhân thành một doanh nghiệp chuyên thiết kế, sản xuất và phân phối mô hình thủ công phục vụ khách hàng trên cả nước. Điều đặc biệt là mọi thứ bắt đầu chỉ từ một góc phòng nhỏ với vài chiếc kệ trưng bày.
Từ khi còn là sinh viên ngành cơ khí, Hoàng Phúc đã dành phần lớn thời gian rảnh để lắp ráp mô hình máy bay, xe cổ và các công trình kiến trúc. Với anh, mỗi bộ mô hình không đơn thuần là món đồ trang trí mà còn là sự kết hợp giữa kỹ thuật, mỹ thuật và tính kiên nhẫn.
Sau khi đi làm tại một công ty sản xuất linh kiện cơ khí, anh vẫn duy trì thú vui này. Tuy nhiên, Phúc nhanh chóng nhận ra thị trường trong nước thiếu những đơn vị sản xuất mô hình theo yêu cầu. Phần lớn sản phẩm đều là hàng nhập khẩu với giá cao hoặc mẫu mã chưa phù hợp nhu cầu của người chơi.
Ý tưởng kinh doanh dần hình thành khi bạn bè liên tục đặt anh làm các mô hình riêng để tặng đối tác, trang trí văn phòng hoặc lưu giữ kỷ niệm.
Năm 2022, anh quyết định nghỉ việc để mở một xưởng nhỏ chuyên thiết kế và gia công mô hình. Ban đầu, mọi công đoạn từ dựng bản vẽ 3D, in mẫu, sơn màu, lắp ráp đến đóng gói đều do một mình anh thực hiện.
Những tháng đầu vô cùng khó khăn. Không ít sản phẩm phải làm lại nhiều lần vì sai kích thước hoặc chưa đạt độ sắc nét như mong muốn. Chi phí đầu tư máy in 3D, máy cắt laser và vật liệu cũng khiến nguồn vốn ban đầu nhanh chóng cạn kiệt.
Để duy trì hoạt động, Phúc nhận thêm các đơn hàng thiết kế kỹ thuật và tận dụng mạng xã hội để chia sẻ quá trình chế tác. Chính những video ghi lại từng công đoạn tỉ mỉ đã thu hút cộng đồng yêu thích mô hình và giúp thương hiệu dần được biết đến.
Theo anh, điều giữ chân khách hàng không phải giá rẻ mà là khả năng cá nhân hóa từng sản phẩm. Có người đặt mô hình căn nhà đầu tiên của gia đình, có doanh nghiệp yêu cầu thu nhỏ toàn bộ nhà máy để trưng bày, cũng có khách muốn tái hiện chiếc xe gắn bó nhiều năm như một món quà kỷ niệm.
Khởi nghiệp bằng sáng tạo để mở rộng thị trường ngách
Khởi nghiệp trong lĩnh vực vốn được xem là thị trường ngách buộc Hoàng Phúc phải liên tục đổi mới. Anh đầu tư thêm hệ thống thiết kế 3D hiện đại, mở rộng đội ngũ họa sĩ, kỹ thuật viên và xây dựng quy trình sản xuất khép kín nhằm đảm bảo chất lượng đồng đều.
Thay vì chỉ bán mô hình có sẵn, doanh nghiệp tập trung vào các sản phẩm đặt theo yêu cầu với mức độ cá nhân hóa cao. Khách hàng chỉ cần gửi hình ảnh hoặc bản vẽ, đội ngũ sẽ dựng mô hình số trước khi sản xuất.
Ngoài dòng sản phẩm dành cho người sưu tầm, xưởng còn phát triển mô hình kiến trúc phục vụ doanh nghiệp bất động sản, mô hình nhà máy cho các đơn vị sản xuất, mô hình giáo dục dành cho trường học và mô hình quà tặng doanh nghiệp.
Nhận thấy khách hàng ngày càng mua sắm trực tuyến nhiều hơn, Phúc đầu tư website thương mại điện tử, gian hàng trên các sàn bán hàng và hệ thống tư vấn trực tuyến. Mỗi sản phẩm đều được chụp ảnh, quay video chi tiết, giúp khách hàng dễ dàng hình dung trước khi đặt hàng.
Song song với đó, anh thường xuyên chia sẻ kiến thức về chế tác mô hình, kỹ thuật sơn, lắp ráp và bảo quản thông qua các nền tảng mạng xã hội. Nội dung mang tính hướng dẫn đã thu hút cộng đồng yêu thích mô hình trên khắp cả nước, đồng thời tạo uy tín cho thương hiệu.
Sau hơn ba năm hoạt động, xưởng của Hoàng Phúc xử lý hàng trăm đơn hàng mỗi tháng. Doanh thu đạt mức hàng trăm triệu đồng, trong đó tỷ trọng lớn đến từ các đơn hàng doanh nghiệp và khách đặt thiết kế riêng.
Không chỉ phát triển kinh doanh, anh còn mở các lớp đào tạo ngắn hạn về thiết kế 3D, in mô hình và kỹ thuật chế tác dành cho học sinh, sinh viên và những người muốn theo đuổi nghề.
Hiện doanh nghiệp tạo việc làm thường xuyên cho gần 20 lao động trẻ tại địa phương, từ họa sĩ thiết kế, kỹ thuật viên vận hành máy đến đội ngũ hoàn thiện sản phẩm bằng phương pháp thủ công.
Theo Hoàng Phúc, điều quan trọng nhất khi phát triển một thị trường ngách là không ngừng sáng tạo và lắng nghe nhu cầu khách hàng.
"Nếu chỉ bán những gì mình thích thì rất khó phát triển. Khi hiểu khách hàng muốn lưu giữ điều gì trong mỗi mô hình, sản phẩm sẽ có giá trị cao hơn rất nhiều so với bản thân vật liệu tạo nên nó", anh chia sẻ.
Trong thời gian tới, anh dự định phát triển thêm các dòng mô hình ứng dụng công nghệ thực tế tăng cường (AR), kết hợp mã QR để khách hàng có thể xem thông tin hoặc câu chuyện phía sau từng sản phẩm bằng điện thoại.
Đồng thời, doanh nghiệp cũng hướng đến xuất khẩu các mẫu mô hình mang đậm dấu ấn văn hóa Việt Nam như phố cổ, chợ quê, đình làng hay các công trình kiến trúc truyền thống nhằm tiếp cận cộng đồng người Việt ở nước ngoài và khách hàng quốc tế.
Hành trình của Hoàng Phúc cho thấy, khởi nghiệp đôi khi bắt đầu từ chính sở thích tưởng như rất cá nhân. Khi được kết hợp với tư duy kinh doanh, công nghệ và sự kiên trì, một thú chơi nhỏ hoàn toàn có thể trở thành doanh nghiệp tạo ra giá trị kinh tế, việc làm và truyền cảm hứng cho nhiều người trẻ theo đuổi đam mê.
