Công tác cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) của Bộ Công Thương thời gian qua đã có nhiều chuyển biến tích cực, góp phần quan trọng hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do (FTA), mở rộng thị trường và thúc đẩy xuất khẩu. Việc không ngừng cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong tiếp nhận, xử lý hồ sơ và cấp C/O đã tạo thuận lợi đáng kể cho doanh nghiệp, rút ngắn thời gian xử lý, tiết kiệm chi phí và nâng cao tính chủ động trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, việc tiếp tục cải thiện chất lượng, hiệu quả công tác cấp C/O sẽ góp phần tháo gỡ điểm nghẽn cho doanh nghiệp, khơi thông nguồn lực xuất khẩu, đa dạng hóa thị trường và tạo thêm động lực cho tăng trưởng kinh tế bền vững. Xung quanh nội dung này, phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần Westfood Hậu Giang.
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt, Chủ tịch HĐQT, Giám đốc điều hành Công ty cổ phần Westfood Hậu Giang trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về công tác cấp C/O.

Chủ động kiểm soát nguồn nguyên liệu, minh bạch quy trình sản xuất
- WestFood Hậu Giang hiện phát triển vùng nguyên liệu, liên kết với nông dân và tổ chức chế biến các sản phẩm rau quả phục vụ xuất khẩu. Xin bà cho biết, doanh nghiệp đang thực hiện công tác quản lý, truy xuất nguồn gốc nguyên liệu và kiểm soát quy trình sản xuất như thế nào để đáp ứng quy tắc xuất xứ hàng hóa, làm cơ sở đề nghị cấp C/O cho các lô hàng xuất khẩu?
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt:Đối với Westfood, quản lý nguồn gốc nguyên liệu không chỉ nhằm đáp ứng yêu cầu cấp C/O mà còn là yếu tố quan trọng bảo đảm chất lượng sản phẩm, đáp ứng tiêu chuẩn của khách hàng quốc tế và hướng tới phát triển xuất khẩu bền vững.
Là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực chế biến và xuất khẩu rau quả, Westfood đặc biệt chú trọng phát triển vùng nguyên liệu, tăng cường liên kết với nông dân và các đơn vị cung ứng. Đây là nền tảng giúp doanh nghiệp chủ động nguồn cung, đồng thời nâng cao khả năng kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc nguyên liệu ngay từ đầu vào. Việc xây dựng mối liên kết với người sản xuất cũng giúp doanh nghiệp từng bước kiểm soát tốt hơn quá trình cung ứng, bảo đảm nguyên liệu phục vụ chế biến đáp ứng yêu cầu đặt ra.
Trong hoạt động sản xuất, Westfood chú trọng quản lý thông tin nguyên liệu và hồ sơ qua từng công đoạn, từ thu hoạch, thu mua, tiếp nhận, nhập kho đến chế biến và hình thành thành phẩm. Việc lưu trữ, quản lý đầy đủ các thông tin này giúp doanh nghiệp xác định được nguồn gốc nguyên liệu cấu thành từng lô hàng xuất khẩu, đồng thời tạo cơ sở đối chiếu, kiểm tra khi khách hàng hoặc cơ quan chức năng có yêu cầu.

Việc kiểm soát xuyên suốt các khâu trong chuỗi sản xuất có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với doanh nghiệp chế biến rau quả xuất khẩu. Bởi để chứng minh xuất xứ hàng hóa, doanh nghiệp không thể chỉ dựa vào bộ hồ sơ được hoàn thiện tại thời điểm làm thủ tục xuất khẩu, mà cần có hệ thống thông tin, chứng từ phản ánh đầy đủ quá trình hình thành sản phẩm. Từ nguồn nguyên liệu đầu vào đến quá trình chế biến và thành phẩm, mỗi công đoạn đều cần được quản lý chặt chẽ, bảo đảm khả năng truy xuất và tính minh bạch của hồ sơ.
Đây cũng là yêu cầu ngày càng quan trọng trong bối cảnh các thị trường nhập khẩu quan tâm nhiều hơn đến nguồn gốc, chất lượng và tính minh bạch của hàng hóa. Đối với Westfood, việc quản lý tốt vùng nguyên liệu và quy trình sản xuất không chỉ phục vụ công tác chứng minh xuất xứ để đề nghị cấp C/O, mà còn giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro trong hoạt động xuất khẩu, đáp ứng tốt hơn yêu cầu của khách hàng quốc tế.
Từ thực tiễn hoạt động, Westfood xác định quản lý nguyên liệu và kiểm soát sản xuất phải được thực hiện thường xuyên, liên tục, trở thành một phần trong quy trình vận hành của doanh nghiệp. Đây là định hướng được doanh nghiệp tiếp tục chú trọng nhằm nâng cao năng lực quản trị, củng cố tính minh bạch trong chuỗi sản xuất, tạo nền tảng để tận dụng hiệu quả các ưu đãi thuế quan từ các hiệp định thương mại tự do và mở rộng thị trường xuất khẩu.
Cấp C/O điện tử - doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, chi phí
- Trong quá trình xuất khẩu, doanh nghiệp đánh giá như thế nào về thủ tục cấp C/O theo phương thức truyền thống và phương thức điện tử? Việc triển khai cấp C/O điện tử mang lại những thuận lợi gì về thời gian, chi phí, tính minh bạch và khả năng xử lý hồ sơ so với phương thức truyền thống? Doanh nghiệp còn gặp những khó khăn, vướng mắc nào, thưa bà?
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt:Từ góc độ doanh nghiệp xuất khẩu, Westfood đánh giá việc triển khai cấp C/O điện tử là bước tiến tích cực trong cải cách thủ tục hành chính của ngành Công Thương, góp phần tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu. Thực tế, trong 10 tháng đầu năm 2026, doanh nghiệp đã thực hiện hơn 400 bộ hồ sơ đề nghị cấp C/O. Với tần suất thực hiện thủ tục thường xuyên, việc chuyển đổi từ phương thức truyền thống sang tiếp nhận và xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử mang lại nhiều lợi ích thiết thực.
Trước hết, phương thức điện tử giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong quá trình chuẩn bị, gửi và theo dõi hồ sơ. Thay vì phải trực tiếp thực hiện nhiều công đoạn như trước, doanh nghiệp có thể gửi hồ sơ qua hệ thống, giảm thời gian đi lại, tiết kiệm chi phí hành chính và nhân lực. Đồng thời, việc thuận tiện theo dõi tình trạng xử lý hồ sơ cũng giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch hoàn thiện chứng từ, tổ chức giao hàng và thực hiện các đơn hàng xuất khẩu.
Đối với doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu rau quả, tiến độ hoàn thiện chứng từ có ý nghĩa quan trọng trong việc bảo đảm kế hoạch giao hàng, đáp ứng yêu cầu của khách hàng và đối tác nhập khẩu. Vì vậy, cải tiến quy trình cấp C/O theo hướng điện tử không chỉ giúp giảm bớt gánh nặng thủ tục hành chính mà còn hỗ trợ doanh nghiệp nâng cao hiệu quả tổ chức hoạt động xuất khẩu. Đặc biệt, với những doanh nghiệp có số lượng hồ sơ đề nghị cấp C/O lớn và hoạt động xuất khẩu diễn ra thường xuyên như Westfood, lợi ích từ việc đơn giản hóa thủ tục càng thể hiện rõ.
Doanh nghiệp đánh giá việc triển khai cấp C/O điện tử là bước tiến tích cực trong cải cách thủ tục hành chính của ngành Công Thương.

Tuy nhiên, trong quá trình triển khai, doanh nghiệp vẫn gặp một số khó khăn. Trên thực tế, một số thị trường và khách hàng nhập khẩu vẫn yêu cầu C/O phải có chữ ký và đóng dấu của cơ quan có thẩm quyền. Điều này cho thấy, bên cạnh việc đẩy mạnh cấp C/O điện tử, doanh nghiệp vẫn cần đáp ứng linh hoạt các yêu cầu về chứng từ của từng thị trường và đối tác nhập khẩu.
Nhìn chung, chúng tôi đánh giá việc triển khai cấp C/O điện tử đã góp phần nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục, đơn giản hóa đáng kể các công đoạn liên quan và tạo điều kiện thuận lợi hơn cho doanh nghiệp trong hoạt động xuất khẩu. Đây là hướng cải cách cần tiếp tục được duy trì, hoàn thiện, qua đó hỗ trợ doanh nghiệp tiết giảm chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh và khai thác tốt hơn cơ hội từ các thị trường quốc tế.
- Với các thị trường xuất khẩu chủ lực như EU, Mỹ, Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia, doanh nghiệp đang khai thác ưu đãi thuế quan từ các FTA như thế nào thông qua việc đáp ứng quy tắc xuất xứ và sử dụng C/O? Thực tế, việc đáp ứng các tiêu chí xuất xứ của từng hiệp định có gây khó khăn cho doanh nghiệp, nhất là trong kiểm soát nguồn nguyên liệu, chứng từ và quy trình chế biến hay không?
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt:Các FTA mà Việt Nam đã ký kết và thực thi đang mở ra nhiều cơ hội quan trọng cho doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu rau quả, đặc biệt tại những thị trường có yêu cầu cao về chất lượng và nguồn gốc hàng hóa như EU, Nhật Bản, Hàn Quốc và Australia.
Đối với Westfood, chúng tôi xem việc đáp ứng quy tắc xuất xứ và sử dụng chứng từ chứng nhận xuất xứ phù hợp là một trong những điều kiện quan trọng để nâng cao năng lực cạnh tranh. Khi sản phẩm đáp ứng được các quy định của hiệp định, việc tận dụng ưu đãi thuế quan có thể góp phần giảm chi phí nhập khẩu cho đối tác, tạo lợi thế về giá và mở rộng cơ hội tiếp cận thị trường.
Tuy nhiên, mỗi FTA lại có những quy định và tiêu chí xuất xứ riêng. Đối với ngành chế biến rau quả, khó khăn chủ yếu là việc kiểm soát đầy đủ nguồn gốc nguyên liệu, duy trì tính nhất quán của hồ sơ và bảo đảm khả năng truy xuất trong suốt quá trình sản xuất, đặc biệt khi doanh nghiệp thu mua nguyên liệu từ nhiều vùng khác nhau hoặc có sử dụng nguyên liệu, phụ liệu nhập khẩu.
Chúng tôi cho rằng, việc tận dụng hiệu quả các FTA không chỉ phụ thuộc vào chính sách thuế quan, mà còn đòi hỏi doanh nghiệp chủ động đầu tư cho công tác quản lý chuỗi cung ứng, nâng cao năng lực tuân thủ và thường xuyên cập nhật quy định của từng thị trường.
Tiếp tục đồng hành, tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp
- Từ thực tiễn triển khai tại doanh nghiệp, WestFood Hậu Giang có kiến nghị, đề xuất gì với Bộ Công Thương và các cơ quan cấp C/O nhằm tiếp tục đơn giản hóa, minh bạch hóa thủ tục cấp C/O truyền thống và điện tử; nâng cao chất lượng hướng dẫn, hỗ trợ doanh nghiệp trong xác định, chứng minh xuất xứ hàng hóa, qua đó hạn chế rủi ro vi phạm và tận dụng hiệu quả hơn các ưu đãi thuế quan từ FTA, thưa bà?
Bà Nguyễn Thị Minh Nguyệt:Từ góc độ doanh nghiệp sản xuất và xuất khẩu, Westfood đánh giá cao những nỗ lực của Bộ Công Thương trong cải cách thủ tục hành chính, đẩy mạnh chuyển đổi số và hỗ trợ cộng đồng doanh nghiệp tận dụng các ưu đãi từ các hiệp định thương mại tự do (FTA). Những cải tiến trong quy trình cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O) đã góp phần đơn giản hóa thủ tục, tiết kiệm thời gian, chi phí và tạo thuận lợi hơn cho hoạt động xuất khẩu.
Tuy nhiên, để nâng cao hơn nữa hiệu quả thực thi, Westfood mong muốn các cơ quan quản lý tiếp tục rà soát, đơn giản hóa thủ tục cấp C/O, tạo điều kiện để doanh nghiệp tiếp cận và thực hiện thuận lợi hơn. Đặc biệt, cần tăng cường các hoạt động hướng dẫn chuyên sâu theo từng ngành hàng, trong đó có lĩnh vực rau quả chế biến. Việc cung cấp thông tin cụ thể, dễ hiểu về quy tắc xuất xứ, hồ sơ chứng minh nguồn gốc nguyên liệu và các yêu cầu liên quan sẽ giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong tổ chức sản xuất, hoàn thiện chứng từ và tận dụng ưu đãi thuế quan.
Bên cạnh đó, Westfood mong muốn tiếp tục nhận được sự hỗ trợ, tư vấn và giải đáp kịp thời từ cơ quan quản lý đối với những vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện. Theo doanh nghiệp, sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý nhà nước và cộng đồng doanh nghiệp sẽ góp phần nâng cao hiệu quả thực thi các FTA, gia tăng sức cạnh tranh của hàng hóa Việt Nam, đồng thời thúc đẩy ngành chế biến, xuất khẩu rau quả phát triển theo hướng minh bạch, chuyên nghiệp và bền vững.
- Trân trọng cảm ơn bà!.
Trong 10 tháng đầu năm 2026, Westfood đã thực hiện hơn 400 bộ hồ sơ đề nghị cấp C/O. Với tần suất thực hiện thủ tục thường xuyên, việc chuyển đổi từ phương thức truyền thống sang tiếp nhận và xử lý hồ sơ trên môi trường điện tử mang lại nhiều lợi ích thiết thực.