Thu hút trên 542 tỷ USD vốn FDI

Theo số liệu thống kê từ Bộ Tài chính, 3 tháng đầu năm 2026, tổng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đầu tư vào Việt Nam đạt trên 15,2 tỷ USD, tăng 42,9% so với cùng kỳ năm ngoái. Vốn thực hiện của dự án FDI ước đạt trên 5,4 tỷ USD, tăng 9,1% so với cùng kỳ.

Tính lũy kế đến ngày 31/3/2026, Việt Nam đã thu hút được 46.198 dự án FDI còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký trên 542 tỷ USD. Vốn thực hiện lũy kế của các dự án đầu tư nước ngoài đạt 355,652 tỷ USD, bằng khoảng 65,6% tổng vốn đầu tư đăng ký còn hiệu lực.

Theo nhận định của các chuyên gia, những tháng đầu năm 2026, môi trường đầu tư quốc tế tiếp tục chịu tác động của tăng trưởng toàn cầu phục hồi chậm, chính sách thương mại còn biến động, rủi ro địa chính trị kéo dài và xu hướng phân mảnh kinh tế. Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến quyết định đầu tư, mở rộng sản xuất và dịch chuyển dòng vốn của các tập đoàn đa quốc gia. Trong bối cảnh đó, thu hút đầu tư nước ngoài vào Việt Nam vẫn ghi nhận kết quả tích cực ở một số chỉ tiêu chủ yếu.

Cụ thể, vốn FDI thực hiện tiếp tục duy trì đà tăng khá, cho thấy các dự án FDI hiện hữu vẫn đang được triển khai tương đối ổn định, tiến độ giải ngân được duy trì, qua đó phản ánh niềm tin của nhà đầu tư nước ngoài đối với môi trường đầu tư, kinh doanh tại Việt Nam. Trong bối cảnh dòng vốn đầu tư quốc tế nhìn chung còn thận trọng, việc vốn thực hiện tiếp tục tăng là tín hiệu tích cực, góp phần củng cố vai trò của khu vực FDI đối với sản xuất, xuất khẩu và tăng trưởng kinh tế.

Chia sẻ tại sự kiện công bố Báo cáo FDI do Hiệp hội Doanh nghiệp Đầu tư nước ngoài tổ chức mới đây, ông Nguyễn Nội - Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Đầu tư nước ngoài cho rằng: Theo đánh giá của Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam, Việt Nam duy trì tăng trưởng tích cực, bất chấp biến động toàn cầu. Điều này tiếp tục củng cố niềm tin của các doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam.

Điểm sáng thu hút FDI 3 tháng đầu năm là Việt Nam tiếp tục thu hút được dự án công nghệ cao quy mô lớn, qua đó cho thấy xu hướng nâng dần chất lượng dòng vốn FDI, là minh chứng cho định hướng thu hút FDI có chọn lọc, ưu tiên công nghệ tiên tiến, công nghệ nền tảng, giá trị gia tăng cao và khả năng lan tỏa sang khu vực doanh nghiệp trong nước.

Dòng vốn FDI đang có sự dịch chuyển tích cực

Theo ông Nguyễn Nội, có 5 yếu tố làm tăng sức hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam, bao gồm: Thứ nhất, Việt Nam có sự ổn định chính trị; thứ hai, quy mô thị trường lớn, nhu cầu nội địa rộng mở; thứ ba, Việt Nam nằm ở vị trí chiến lược trong chuỗi cung ứng khu vực; thứ tư, lực lượng lao động trẻ, khả năng hội nhập cao; thứ năm, quyết tâm cải cách thủ tục hành chính mạnh mẽ của Chính phủ.

Trong khi đó, Tổ chức Xúc tiến thương mại Nhật bản (JETRO) đánh giá, xu hướng đầu tư Nhật Bản tại Việt Nam đang chuyển từ “mở rộng số lượng” sang ổn định hơn về chất lượng, tập trung quy mô vốn và khai thác thị trường nội địa.

Với những phân tích trên, ông Nguyễn Nội cho rằng, Việt Nam không chỉ là điểm đến sản xuất, mà còn là thị trường chiến lược và mắt xích quan trọng trong chuỗi giá trị toàn cầu. Theo đó, dòng vốn FDI thế hệ mới tại Việt Nam đang chuyển từ chi phí thấp sang chất lượng cao, đổi mới sáng tạo và phát triển bền vững. Trong đó, dòng vốn FDI mới tập trung vào các lĩnh vực công nghệ cao, bán dẫn, robot, năng lượng xanh, tài chính xanh, cảng biển…

Mặc dù đánh giá tích cực về môi trường đầu tư Việt Nam, nhưng theo Phó Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp Đầu tư nước ngoài, môi trường đầu tư Việt Nam vẫn có những điểm nghẽn, ảnh hưởng đến hiệu quả kinh doanh và quyết định mở rộng đầu tư của doanh nghiệp.

Cụ thể, những điểm nghẽn trong môi trường đầu tư được doanh nghiệp nước ngoài nhắc đến, bao gồm: Thủ tục hành chính và thực thi pháp luật phức tạp, thiếu nhất quán, chậm trễ; thay đổi pháp luật nhanh, thiếu lộ trình rõ ràng làm gia tăng rủi ro tuân thủ cho nhà đầu tư; hạ tầng kỹ thuật và hỗ trợ đầu tư còn hạn chế, chưa theo kịp nhu cầu phát triển; thiếu nguồn nhân lực chất lượng cao và quản lý chuyên ngành thiếu tính dự báo, làm tăng chi phí tuân thủ, kéo dài thời gian ra quyết định... Nếu không tháo gỡ kịp thời các điểm nghẽn này sẽ cản trở mạnh khả năng giữ chân và mở rộng đầu tư của các doanh nghiệp ngoại.

Từ những bất cập trên, đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp Đầu tư nước ngoài cho rằng, để tạo bứt phá trong thu hút đầu tư trong giai đoạn 2026 - 2030, Việt Nam cần chuyển từ “ưu đãi để hấp dẫn” sang “cải cách để cạnh tranh". Cụ thể cần tập trung tháo gỡ những điểm nghẽn, bao gồm: Đẩy mạnh cải cách thể chế và chuẩn hóa thủ tục hành chính; ổn định chính sách, công bố lộ trình rõ ràng và có thời gian chuyển tiếp hợp lý; ưu tiên phát triển hạ tầng chiến lược, điện, logistics, cảng biển, sân bay, hạ tầng số; phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với STEM, kỹ năng số và chuyển đổi xanh; minh bạch hóa thông tin, tham vấn thực chất và hỗ trợ đa ngôn ngữ.

Hiệp hội Doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam (KOCHAM): Việt Nam duy trì tăng trưởng tích cực, bất chấp biến động toàn cầu. Điều này tiếp tục củng cố niềm tin của các doanh nghiệp Hàn Quốc tại Việt Nam.