Bộ Xây dựng vừa phê duyệt Đề án nâng cao giải pháp quản lý nhà nước thay thế thủ tục hành chính cấp phép và miễn, giảm phí, lệ phí đối với phương tiện thủy nội địa vào, rời cảng biển, cảng, bến thủy nội địa, khu neo đậu. Đề án hướng tới giảm chi phí, thúc đẩy vận tải thủy và chuyển đổi sang mô hình quản lý dựa trên dữ liệu điện tử.
Theo đề án, cơ quan quản lý bãi bỏ thủ tục hành chính cấp phép phương tiện thủy nội địa vào, rời cảng biển, cảng, bến thủy nội địa, khu neo đậu. Quy định này không áp dụng đối với phương tiện mang cấp VR-SB, thủy phi cơ và phương tiện thủy xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh. Thời gian triển khai áp dụng từ ngày 1/7 nhằm tạo điều kiện cho chủ phương tiện thực hiện lắp đặt thiết bị giám sát hành trình theo quy định.
Bộ Xây dựng vừa phê duyệt Đề án bãi bỏ thủ tục cấp phép và đưa nhiều loại phí, lệ phí đối với phương tiện thủy nội địa về mức 0 đồng. Ảnh minh hoạ
Đối với phương tiện chở khách cấp VR-SB hoạt động tại khu vực Vịnh Hạ Long, Bái Tử Long, Lan Hạ và các tuyến từ bờ ra đảo trong vịnh kín, thủ tục cấp phép sẽ được bãi bỏ trong giai đoạn 2027 - 2028. Đồng thời, đề án cắt giảm khoản thu lệ phí cấp phép và phí trọng tải tương ứng với các loại phương tiện được bãi bỏ thủ tục. Cụ thể, đưa mức phí trọng tải và lệ phí cấp phép về bằng 0 đồng đối với phương tiện đăng kiểm cấp SI, SII, SIII và phương tiện chở khách mang cấp VR-SB hoạt động tại các khu vực vịnh kín nêu trên. Phí trình báo đường thủy nội địa được giữ nguyên và không đề xuất bổ sung phí luồng, lạch.
Sau khi bãi bỏ thủ tục cấp phép, các cơ quan quản lý nhà nước chuyên ngành chuyển đổi phương thức quản lý kiểm tra, giám sát kế hoạch hoạt động của tàu thuyền. Quy định kiểm tra thực tế để kiểm soát an toàn bao gồm kiểm tra thường xuyên, đột xuất và theo kế hoạch. Nội dung kiểm tra tập trung vào điều kiện an toàn kỹ thuật, bảo vệ môi trường, chứng chỉ chuyên môn của thuyền viên, việc chấp hành quy định an toàn, an ninh cảng và hoạt động xếp dỡ hàng hóa, bố trí hành khách.
Một trong những giải pháp quan trọng là xây dựng cơ sở dữ liệu đồng bộ về phương tiện, thuyền viên giữa Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam, Cục Đăng kiểm Việt Nam, Cảng vụ và các đơn vị liên quan. Hệ thống phần mềm mới cho phép chủ cảng, bến, khu neo đậu, chủ phương tiện và thuyền trưởng đăng nhập khai báo thông tin. Cơ quan chức năng thực hiện quản lý hành trình thông qua thiết bị giám sát hành trình nhận dạng, định vị và chia sẻ thông tin giữa tàu với bờ.
Chủ cảng, bến thủy nội địa, khu neo đậu chỉ được tiếp nhận tàu thuyền vào hoạt động tại các cảng đã được công bố hoạt động. Không tiếp nhận phương tiện không có giấy chứng nhận đăng ký, đăng kiểm hoặc giấy chứng nhận đã hết hạn. Trước ngày 1/7/2027, các cảng phải hoàn thành lắp đặt camera giám sát hoạt động và kết nối, chia sẻ đường truyền tín hiệu về cơ quan quản lý. Đồng thời, bảo đảm không xếp hàng hóa vượt quá tải trọng và không nhận hành khách quá số lượng quy định.
Đối với thuyền trưởng và người lái phương tiện, chỉ được đón trả khách, xếp dỡ hàng hóa tại cảng hợp pháp và chịu trách nhiệm toàn diện về an toàn khi rời cảng. Thuyền trưởng phải tuân thủ nội quy, bố trí người trực ca duy trì hoạt động của các thiết bị an toàn, thông tin liên lạc và chỉ cho tàu rời cảng khi bảo đảm ổn định, thời tiết thuận lợi. Trường hợp phát hiện trên tàu có bệnh truyền nhiễm hoặc phương tiện bị trôi dạt do nguyên nhân khách quan, phải lập tức báo ngay cho Cảng vụ hoặc chính quyền địa phương để có biện pháp xử lý kịp thời.