Nâng tầm chất lượng, minh bạch chuỗi cung ứng
Giữa bối cảnh thị trường ngày càng khắt khe về chất lượng và truy xuất nguồn gốc, mùa vải năm 2026 không chỉ là câu chuyện tiêu thụ nông sản, mà còn là cơ hội để Bắc Ninh định hình thương hiệu cho tỉnh mới sau sáp nhập. Từ những vùng vải trọng điểm, địa phương đang từng bước xây dựng hình ảnh một vùng nông nghiệp hiện đại, chất lượng cao, gắn với chuyển đổi số và thương mại điện tử.
Chia sẻ về tình hình sản xuất, cung ứng mùa vải năm nay với phóng viên Báo Công Thương, ông Phạm Văn Thịnh - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Ninh cho biết, đối với việc tiêu thụ vải thiều của tỉnh Bắc Ninh năm nay, chúng tôi đánh giá khá thuận lợi nhờ nhiều yếu tố.
Trước hết, công tác chuẩn bị tiêu thụ được các cơ quan, ban, ngành quan tâm, chỉ đạo từ sớm. Bên cạnh đó, người dân chăm sóc vải rất tốt nên chất lượng quả năm nay được đánh giá ngon hơn, sạch hơn và bảo đảm hơn so với mọi năm.
Ngoài ra, năm nay tỷ lệ đậu quả không cao nên sản lượng giảm, đây cũng là yếu tố thuận lợi cho tiêu thụ. Vì vậy, tỉnh tin tưởng việc tiêu thụ vải thiều Bắc Ninh năm nay sẽ diễn ra thuận lợi.
Dù sản lượng không cao như kỳ vọng, sản lượng vải thiều toàn tỉnh năm nay vẫn dự kiến đạt khoảng 100.000 tấn. Trong đó, vải sớm đạt 8.200 ha, sản lượng khoảng 40.048 tấn; vải chính vụ đạt 21.600 ha, sản lượng khoảng 55.020 tấn.
Diện tích sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP đạt 17.500 ha, chiếm 58,7% diện tích, với sản lượng vải an toàn dự kiến khoảng 55.700 tấn. Tỉnh duy trì và mở rộng 255 ha sản xuất theo tiêu chuẩn GlobalG.A.P với sản lượng khoảng 1.500 tấn, đồng thời triển khai mô hình sản xuất hữu cơ quy mô 10 ha tại Phượng Sơn.
Nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm, đáp ứng ngày càng đa dạng nhu cầu từ các thị trường, theo ông Phạm Văn Thịnh, ngay từ cuối vụ năm ngoái, tỉnh đã chỉ đạo quy trình chăm sóc nhằm bảo đảm chất lượng vải thiều ở mức tốt nhất. Đồng thời, công tác quản lý mã số vùng trồng cũng được siết chặt.
"Hiện nay, trên địa bàn tỉnh đã có nhiều mã số vùng trồng phục vụ các thị trường khó tính như Mỹ, Canada, Nhật Bản, Australia và châu Âu. Đối với thị trường Trung Quốc, trong một vài năm gần đây, phía bạn cũng nâng cao tiêu chuẩn chất lượng. Vì vậy, ngay từ khâu chăm sóc, sản xuất, chúng tôi đã tăng cường giám sát việc sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật để bảo đảm an toàn cho tiêu thụ vải thiều",ông Phạm Văn Thịnh nói.
Cùng với đó, các cơ sở chế biến, đóng gói đều được các cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát nhằm bảo đảm đáp ứng đầy đủ yêu cầu vệ sinh tại nhà xưởng, khu vực đóng gói; đồng thời tuân thủ quy cách mẫu mã, hình thức đóng gói theo yêu cầu của đối tác nhập khẩu.
Ông Phạm Văn Thịnh giới thiệu các sản phẩm vải chất lượng theo tiêu chuẩn VietGAP tại Hội nghị xúc tiến tiêu thụ vải thiều và các sản phẩm nông sản chủ lực, đặc trưng, sản phẩm OCOP tỉnh Bắc Ninh năm 2026.
Bên cạnh việc chỉ đạo người dân trong khâu chăm sóc, sản xuất, tỉnh cũng triển khai một số phương pháp canh tác mới. Đáng chú ý là việc ứng dụng chế phẩm IMO trong chăm sóc vải thiều nhằm thay thế nhiều loại thuốc bảo vệ thực vật nhưng vẫn phòng trừ hiệu quả sâu bệnh hại trên quả vải.
Ngoài ra, IMO còn hỗ trợ xử lý tồn dư hóa chất. Qua thử nghiệm bước đầu, những vườn sử dụng IMO cho thấy chất lượng quả thơm, ngon hơn; hiệu quả phòng trừ sâu bệnh cũng rất tích cực, tương đương các phương pháp sử dụng thuốc bảo vệ thực vật trước đây.
“Điều này khẳng định IMO có thể góp phần giải quyết bài toán nâng cao chất lượng quả vải, hướng tới tiêu chuẩn hữu cơ”,ông Phạm Văn Thịnh cho hay.
Song song với đó, theo ông Phạm Văn Thịnh, tỉnh cũng đã tổ chức các buổi tọa đàm khoa học nhằm giới thiệu các loại phân bón mới, vừa giúp nâng cao năng suất, vừa cải thiện chất lượng quả.“Qua đánh giá ban đầu, chất lượng vải năm nay rất khả quan: quả ngọt hơn, thơm hơn ở nhiều giống như vải trứng, vải sớm, u hồng và một số giống khác”,ông Phạm Văn Thịnh thông tin.
Bộ Công Thương hỗ trợ mở rộng thị trường, xúc tiến tiêu thụ vải
Để đồng hành cùng chính quyền địa phương trong thúc đẩy các sản phẩm chủ lực của tỉnh nói chung và vải nói riêng, ngoài sự nỗ lực của chính quyền, người dân, doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh, vai trò đồng hành, hỗ trợ của các cơ quan ban ngành, doanh nghiệp rất quan trọng. Trong đó, Bộ Công Thương đã có nhiều động thái hỗ trợ tỉnh mở rộng thị trường, thúc đẩy tiêu thụ vải và nâng tầm nông sản địa phương trong nước cũng như xuất khẩu.
Cụ thể, nhằm hỗ trợ công tác tiêu thụ, xuất khẩu quả vải trong niên vụ 2026, góp phần thực hiện mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu đã đề ra, ngay từ đầu vụ vải sớm, Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) đã ban hành Văn bản số 600/XNK-NH về việc hỗ trợ thúc đẩy tiêu thụ quả vải.
Theo đó, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị các đơn vị liên quan phối hợp triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm tạo thuận lợi cho hoạt động thu mua, lưu thông và xuất khẩu quả vải trong thời điểm chính vụ.
Đối với Cục Hải quan (Bộ Tài chính), Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật (Bộ Nông nghiệp và Môi trường), Cục Cửa khẩu (Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng), Cục Xuất nhập khẩu đề nghị tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động thông quan hàng hóa, kiểm dịch thực vật đối với các lô hàng quả vải xuất khẩu; tránh xảy ra tình trạng ùn tắc hàng hóa tại khu vực cửa khẩu, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm thu hoạch.
Đối với Sở Công Thương tỉnh Bắc Ninh và thành phố Hải Phòng, Cục Xuất nhập khẩu đề nghị chỉ đạo doanh nghiệp trên địa bàn chủ động trao đổi với đối tác phía Trung Quốc để điều chỉnh kế hoạch, điều tiết tiến độ giao hàng phù hợp; đa dạng hóa hình thức vận chuyển hàng hóa, tăng cường khai thác tuyến vận tải đường sắt liên vận qua các cửa khẩu đường sắt và đường hàng không nhằm giảm áp lực cho các cửa khẩu đường bộ.
Bên cạnh đó, phối hợp với chính quyền cấp xã tổ chức thu mua quả vải tại địa phương bảo đảm hiệu quả, tránh xảy ra tình trạng mất trật tự trong hoạt động thu mua, tranh mua, tranh bán hoặc ép giá người nông dân.
Cục Xuất nhập khẩu đồng thời đề nghị hai địa phương đẩy mạnh hoạt động xúc tiến thương mại, kết nối tiêu thụ quả vải thông qua hệ thống phân phối trong nước và nước ngoài, các sàn thương mại điện tử cũng như các thị trường xuất khẩu tiềm năng.
Đánh giá cao sự vào cuộc chủ động của Bộ Công Thương, ông Phạm Văn Thịnh cho biết, Bộ Công Thương thời gian qua đã hỗ trợ rất lớn cho công tác tiêu thụ vải thiều nói riêng và nông sản của tỉnh nói chung. Đây là một trong những yếu tố quan trọng góp phần tạo thuận lợi cho công tác tiêu thụ vải thiều năm 2026.
Ngoài việc chỉ đạo, phối hợp từ các bộ, ngành, địa phương và lực lượng chức năng nhằm bảo đảm lưu thông, thông quan hàng hóa thông suốt, Bộ cũng tích cực hỗ trợ kết nối thị trường, xúc tiến thương mại, mở rộng kênh phân phối trong nước, thúc đẩy tiêu thụ trên các sàn thương mại điện tử và khai thác hiệu quả các thị trường xuất khẩu tiềm năng. Sự vào cuộc sớm, đồng bộ và sát thực tiễn của Bộ Công Thương đã tạo thêm động lực để địa phương nâng cao giá trị, mở rộng đầu ra và xây dựng thương hiệu bền vững cho vải thiều Bắc Ninh.
Với những giải pháp đồng bộ đã triển khai, địa phương kỳ vọng mùa vải năm nay sẽ tiếp tục thành công cả về giá trị lẫn đầu ra tiêu thụ.“Tôi tin tưởng rằng, với chất lượng quả vải ngày càng nâng cao, cùng cách làm bài bản, đồng bộ và sự hỗ trợ mạnh mẽ từ các nền tảng số, sự đồng hành của cơ quan quản lý nhà nước, sự ủng hộ của người dân sản phẩm vải thiều sẽ tiếp cận được nhiều khách hàng hơn, qua đó tiếp tục khẳng định thương hiệu và mang lại một mùa vụ thắng lợi”,ông Phạm Văn Thịnh bày tỏ.
Sự vào cuộc sớm, đồng bộ và sát thực tiễn của Bộ Công Thương đã tạo thêm động lực để địa phương nâng cao giá trị, mở rộng đầu ra và xây dựng thương hiệu bền vững cho vải thiều Bắc Ninh
Thực tế cho thấy, mùa vải thiều năm 2026 đang cho thấy sự chuyển biến rõ nét trong tư duy phát triển nông nghiệp của Bắc Ninh. Từ việc kiểm soát chặt chẽ chất lượng vùng trồng, ứng dụng các giải pháp canh tác thân thiện môi trường, đến đẩy mạnh xúc tiến thương mại và khai thác hiệu quả các nền tảng số, địa phương không chỉ hướng tới mục tiêu tiêu thụ hết sản lượng mà còn gia tăng giá trị cho sản phẩm.
Thành công của mùa vải năm nay không chỉ được đo bằng sản lượng tiêu thụ hay giá bán, mà còn là bước tiến trong quá trình xây dựng thương hiệu nông sản Bắc Ninh theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại và bền vững. Đây cũng là nền tảng để địa phương tiếp tục khẳng định vị thế trên bản đồ nông sản chất lượng cao của Việt Nam và vươn xa hơn trên thị trường quốc tế.
Nhờ những giải pháp đồng bộ, công tác hỗ trợ tiêu thụ vải thiều được triển khai hiệu quả. Đến nay, toàn tỉnh đã tiêu thụ khoảng 30.100 tấn vải, trong đó xuất khẩu chiếm hơn 42%, với giá bán bình quân từ 60.000 - 70.000 đồng/kg – mức giá được đánh giá là cao nhất trong nhiều năm trở lại đây.
