Tối ưu hiệu quả vận hành

Thời điểm đầu năm Dương lịch, cuối năm Âm lịch khi thị trường lao động bước vào giai đoạn dịch chuyển mạnh, "bức tranh" nhân sự ngành Ngân hàng hiện lên với hai gam màu tưởng như đối nghịch. Một bên tiếp tục là làn sóng đóng cửa phòng giao dịch, tinh gọn mạng lưới, cắt giảm biên chế. Bên còn lại, một số ngân hàng lại tăng tốc tuyển dụng nhân sự chất lượng cao cho giai đoạn chuyển đổi chiến lược. Co lại về mặt vật lý nhưng mở rộng về chiều sâu năng lực, ngành Ngân hàng đang bước vào một cuộc tái cấu trúc từ bên trong, nơi con người trở thành trụ cột cho hành trình số hóa và tái định vị mô hình tăng trưởng.

Thực tế cho thấy, trong năm 2025, việc thu hẹp điểm giao dịch của các nhà băng không đồng nghĩa với thu hẹp hoạt động. Trái lại, đó là dấu hiệu của một quá trình sàng lọc để tái phân bổ nguồn lực. Khi giao dịch tại quầy dần nhường chỗ cho các nền tảng số, nhu cầu về những “điểm chạm” truyền thống giảm xuống, trong khi nhu cầu về đội ngũ nhân sự có khả năng vận hành, thiết kế và dẫn dắt chuyển đổi lại tăng lên nhanh chóng.

Ngân hàng TMCP Công thương Việt Nam (VietinBank) là ví dụ điển hình cho xu hướng này. Chỉ trong vòng một năm qua, ngân hàng này đã chấm dứt hoạt động 100 phòng giao dịch, bao gồm 72 phòng giao dịch trong 9 tháng đầu năm và thêm 28 phòng giao dịch đóng cửa từ tháng 11, 12/2025 đến đầu năm 2026.

Đáng chú ý, việc tinh gọn mạng lưới không kéo theo sự suy giảm kết quả kinh doanh. Tại Hội nghị Triển khai nhiệm vụ ngân hàng năm 2026, Chủ tịch HĐQT VietinBank Trần Minh Bình cho biết, đến hết năm 2025 tổng tài sản ước đạt 2,8 triệu tỷ đồng, tăng trưởng khoảng 18% so với năm 2024; dư nợ tín dụng ước đạt gần 2 triệu tỷ đồng, tăng khoảng 16% so với năm 2024. Tỷ lệ nợ xấu/dư nợ tín dụng ở mức dưới 1,5%. Tỷ lệ bao phủ nợ xấu tiếp tục duy trì ở mức cao. Nguồn vốn huy động ước đạt gần 2 triệu tỷ đồng, tăng 13% so với cuối năm 2024.

Trước đó, tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2025, ông Trần Minh Bình khẳng định, VietinBank đang triển khai chiến lược sắp xếp, tinh gọn hệ thống và sẽ là ngân hàng đầu tiên trong nhóm ngân hàng có vốn Nhà nước cắt giảm mạnh hệ thống giao dịch, thay thế bằng nền tảng số để nâng cao trải nghiệm khách hàng, song song với việc ứng dụng AI vào quản trị và chăm sóc khách hàng.

Không chỉ VietinBank, nhiều ngân hàng khác cũng ghi nhận xu hướng giảm mạnh quy mô nhân sự. LPBank đã cắt giảm gần 1.800 người trong ba quý đầu năm 2025, VIB giảm 1.096 biên chế, Vietcombank giảm 492 vị trí, HDBank giảm 488 người… Tuy nhiên, bức tranh không hoàn toàn một chiều. Một số ngân hàng vẫn âm thầm mở rộng mạng lưới, với MB tăng thêm 18 phòng giao dịch, VIB tăng 14, HDBank tăng 7, trong khi ACB và Techcombank cũng nhích nhẹ. Nhìn tổng thể, nhóm Big 4 vẫn giữ vai trò “xương sống” của hệ thống phân phối, với hơn 5.000 điểm giao dịch, chiếm gần một nửa toàn ngành.

Sự dịch chuyển từ giao dịch tại quầy sang kênh số được xem là nguyên nhân cốt lõi. Thống kê của Ngân hàng Nhà nước cho thấy, hơn 90% giao dịch tài chính cá nhân tại các ngân hàng lớn hiện được thực hiện trên nền tảng số, thậm chí có nơi vượt 95%. Khi tần suất khách hàng đến quầy giảm mạnh, việc duy trì mạng lưới phòng giao dịch dày đặc với chi phí vận hành cao trở nên kém hiệu quả.

Chia sẻ tại hội thảo về ứng dụng AI trong hệ thống ngân hàng tổ chức mới đây, ông Nguyễn Quang Huy, CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi, nhận định, "làn sóng" cắt giảm điểm giao dịch không mang ý nghĩa tiêu cực mà phản ánh sự chuyển mình chiến lược. Nguồn lực tiết kiệm được sẽ được tái đầu tư cho hạ tầng công nghệ, an ninh mạng và AI, tạo nền tảng cho giai đoạn mở rộng về chất lượng dịch vụ và cá nhân hóa trải nghiệm trên không gian số.

Tuy vậy, TS. Nguyễn Trí Hiếu, chuyên gia tài chính lại lưu ý rằng, mỗi phòng giao dịch là một điểm chạm thương hiệu, việc đóng cửa cần được tính toán kỹ để không làm gián đoạn khả năng tiếp cận dịch vụ, nhất là với nhóm khách hàng lớn tuổi hoặc chưa quen công nghệ.

Tăng nhu cầu nhân tài cho hành trình chuyển đổi

Trong "bức tranh" tinh gọn đó, một xu hướng song hành đang diễn ra rõ nét là các ngân hàng tăng tốc tuyển dụng nhân sự chất lượng cao, tập trung vào kinh doanh, công nghệ, dữ liệu và quản trị thay đổi. Ngân hàng TMCP Á Châu (ACB) là điểm nhấn khi chính thức khởi động Chương trình “Đối tác sự nghiệp 2026”, mở ra gần 800 cơ hội nghề nghiệp gắn với chiến lược kinh doanh và lộ trình chuyển đổi giai đoạn tới.

Theo thông cáo báo chí, ACB tuyển dụng đa dạng các vị trí khối kinh doanh, từ chuyên viên đến giám đốc chức năng, trưởng nhóm, trưởng phòng, giám đốc chi nhánh và phòng giao dịch. Các vị trí trải rộng ở mảng khách hàng ưu tiên, khách hàng cá nhân, khách hàng doanh nghiệp và dịch vụ khách hàng, nhằm đẩy nhanh mở rộng thị trường và nâng cao chất lượng phục vụ. Song song đó, ngân hàng tăng cường tuyển dụng các vị trí liên quan đến chuyển đổi như quản trị chiến lược, công nghệ, dữ liệu, quản lý dự án và quản lý thay đổi, làm việc tại Văn phòng Quản lý chuyển đổi, trực tiếp tham gia triển khai chiến lược toàn diện.

Điểm nhấn của đợt tuyển dụng là việc ACB tìm kiếm những nhân sự sẵn sàng đồng hành cùng hành trình chuyển đổi giai đoạn 2025 - 2030, chấp nhận bước ra khỏi vùng an toàn, thử nghiệm các cách làm mới và đóng góp vào các sáng kiến thay đổi. Lãnh đạo ACB cho biết, trong thời điểm giao thoa giữa năm cũ và năm mới là lúc mỗi cá nhân nhìn lại và đưa ra quyết định cho con đường sự nghiệp, “Đối tác sự nghiệp” tiếp tục được ACB định vị là chương trình tuyển dụng có chiều sâu, trao quyền và tạo không gian phát triển đúng với năng lực cốt lõi của người lao động.

Thực tế này cho thấy, việc cắt giảm nhân sự ở một số mảng không đồng nghĩa với việc ngân hàng ngừng tuyển dụng. Ngược lại, các nhà băng đang tái cấu trúc lực lượng lao động theo hướng tinh gọn ở khâu vận hành truyền thống, nhưng mở rộng ở những vị trí tạo ra giá trị gia tăng cao. Công nghệ, dữ liệu, quản trị thay đổi và kinh doanh hiện đại trở thành những “điểm nóng” trong chiến lược nhân sự.

Nhìn tổng thể, việc co điểm chạm vật lý và nở nhu cầu nhân tài phản ánh bước chuyển mang tính cấu trúc của ngành Ngân hàng. Đó không phải là sự thu mình để phòng thủ, mà là sự điều chỉnh để thích ứng với một môi trường cạnh tranh mới, nơi công nghệ làm nền tảng và con người là yếu tố quyết định. Ngành Ngân hàng đang thu gọn không gian vật lý để vươn xa hơn trên không gian số và trong hành trình đó, nhân sự chất lượng cao chính là "chìa khóa" để biến chiến lược thành kết quả thực chất.

Hiện nay, nhóm ngân hàng thương mại nhà nước (Big 4) vẫn nắm giữ "xương sống" của hệ thống ngân hàng. Tính đến cuối tháng 9, Agribank, BIDV, VietinBank và Vietcombank sở hữu hơn 5.000 điểm giao dịch, chiếm 48% toàn ngành. Trong đó, Agribank dẫn đầu tuyệt đối với 2.222 điểm (số liệu quý II), BIDV duy trì ổn định 1.117 điểm.