Mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp hoạt động

Một trong những mục tiêu quan trọng được Bộ Chính trị đưa ra tại Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, đó là: kinh tế tư nhân là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, là lực lượng tiên phong trong phát triển khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số, góp phần thực hiện thắng lợi mục tiêu Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và các chủ trương, đường lối của Đảng.

Nghị quyết 68-NQ/TW cũng đặt mục tiêu, đến năm 2030 phấn đấu có 2 triệu doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế, 20 doanh nghiệp hoạt động/1 nghìn dân và có ít nhất 20 doanh nghiệp lớn tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Tốc độ tăng trưởng bình quân của kinh tế tư nhân đạt khoảng 10 - 12%/năm, cao hơn tốc độ tăng trưởng của nền kinh tế; đóng góp khoảng 55 - 58% GDP, khoảng 35 - 40% tổng thu ngân sách nhà nước, giải quyết việc làm cho khoảng 84 - 85% tổng số lao động; năng suất lao động tăng bình quân khoảng 8,5 - 9,5%/năm. Trình độ, năng lực công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số thuộc nhóm 3 nước đứng đầu ASEAN và nhóm 5 nước đứng đầu khu vực châu Á.

Đến năm 2045, kinh tế tư nhân Việt Nam phát triển nhanh, mạnh, bền vững, chủ động tham gia vào chuỗi sản xuất, cung ứng toàn cầu, có năng lực cạnh tranh cao trong khu vực và quốc tế; phấn đấu đến năm 2045 có ít nhất 3 triệu doanh nghiệp hoạt động trong nền kinh tế, đóng góp khoảng trên 60% GDP.

Ngay sau khi Nghị quyết 68-NQ/TW được ban hành vào tháng 5/2025, tinh thần khởi nghiệp đã được lan rộng trên phạm vi cả nước. Tính đến cuối năm 2025, theo số liệu của Bộ Tài chính, Việt Nam đã có 1 triệu doanh nghiệp hoạt động. Riêng tháng 1/2026, ước tính có trên 54.000 doanh nghiệp gia nhập và tái gia nhập thị trường, tăng khoảng 62% so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, gần 1.000 hộ kinh doanh đã chuyển đổi lên mô hình doanh nghiệp, tương đương khoảng 25% tổng số hộ chuyển đổi của cả năm 2025.

Mặc dù bức tranh doanh nghiệp đang có những chuyển biến tích cực, nhưng theo các chuyên gia kinh tế, mục tiêu có 2 triệu doanh nghiệp hoạt động vào năm 2030 theo tinh thần Nghị quyết 68-NQ/TW và có ít nhất 3 triệu doanh nghiệp hoạt động vào năm 2045 vẫn là một thách thức.

Nhiều giải pháp hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp

Theo thống kê, hiện Việt Nam có khoảng hơn 5 triệu hộ kinh doanh đang hoạt động, đóng góp khoảng 50% GDP, hơn 30% tổng thu ngân sách nhà nước và sử dụng khoảng 82% tổng số lao động vào tăng trưởng kinh tế. Đây cũng là khu vực tạo việc làm, là lực lượng quan trọng thúc đẩy đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất lao động, gia tăng năng lực cạnh tranh quốc gia.

Để tạo thuận lợi, niềm tin, động lực cho hơn 5 triệu hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp, theo Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Tâm, năm 2026, Bộ Tài chính sẽ tập trung triển khai các giải pháp đồng bộ, thực chất.

Thứ nhất, rà soát, hoàn thiện khung pháp lý về hộ kinh doanh, theo hướng thu hẹp tối đa khoảng cách về tổ chức quản trị, chế độ tài chính - kế toán giữa hộ kinh doanh và doanh nghiệp, tạo lộ trình chuyển đổi phù hợp, khả thi.

Thứ hai, khẩn trương hoàn thiện cơ sở pháp lý và nâng cấp hạ tầng kỹ thuật để triển khai bãi bỏ thuế khoán đối với hộ kinh doanh từ ngày 1/1/2026. Đây là giải pháp căn bản nhằm minh bạch hóa hoạt động sản xuất, kinh doanh, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng và thúc đẩy hộ kinh doanh chuyển sang mô hình doanh nghiệp.

Thứ ba, tiếp tục triển khai và hoàn thiện các chính sách hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi, đặc biệt là các cơ chế, chính sách đã được quy định tại Nghị quyết số 198/2025/QH15 ngày 17/5/2025 của Quốc hội, như: miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong những năm đầu sau khi thành lập, bãi bỏ lệ phí môn bài, hỗ trợ tiếp cận tín dụng, triển khai chính sách cung cấp miễn phí các nền tảng số, phần mềm kế toán dùng chung, giúp giảm chi phí và rủi ro trong giai đoạn chuyển đổi. Năm 2026, thực hiện nhiệm vụ Chính phủ giao. Bộ Tài chính cũng sẽ tập trung rà soát, sửa đổi toàn diện Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa, trong đó có các chính sách giúp nâng cao năng lực, hỗ trợ hộ kinh doanh chuyển đổi thành doanh nghiệp.

Thứ tư, đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tư vấn và nâng cao năng lực quản trị cho hộ kinh doanh, giúp các hộ hiểu rõ lợi ích lâu dài của việc hoạt động theo mô hình doanh nghiệp, tự tin chuyển đổi và phát triển bền vững.

"Quan điểm nhất quán của Bộ Tài chính là: chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp không phải để “quản chặt hơn”, mà “mở ra không gian phát triển lớn hơn”. Khi trở thành doanh nghiệp, các hộ kinh doanh sẽ có điều kiện tiếp cận tốt hơn với vốn, thị trường, công nghệ và các chính sách hỗ trợ của nhà nước, từ đó phát triển bền vững, minh bạch và hiệu quả hơn" - Thứ trưởng Bộ Tài chính khẳng định.

Theo Bộ Tài chính, với chính sách đúng hướng, thủ tục đơn giản và sự đồng hành của nhà nước, quá trình chuyển đổi hộ kinh doanh lên doanh nghiệp sẽ được thúc đẩy mạnh mẽ, góp phần quan trọng vào việc đạt mục tiêu 2 triệu doanh nghiệp vào năm 2030 và tạo động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế.