“Xây dựng văn hoá doanh nghiệp cần được thiết kế như một kiến trúc có chủ đích, trong đó văn hoá không chỉ là giá trị tinh thần, mà trở thành nền tảng vận hành của tổ chức”, chia sẻ của bà Trần Thị Quyên, Giám đốc Nhân sự Tập đoàn TH tại Diễn đàn Quốc gia “Văn hóa với doanh nghiệp” 2026.

Xây dựng bản sắc văn hóa doanh nghiệp từ giá trị cốt lõi

Trong khuôn khổ Diễn đàn Quốc gia “Văn hoá với doanh nghiệp” chiều ngày 21/3, tại phiên thảo luận "Doanh nghiệp hành động -  Lan toả giá trị và nâng tầm doanh nghiệp Việt Nam" các đại biểu đã nêu kiến nghị về việc hoàn thiện cơ chế, chính sách thúc đẩy xây dựng văn hoá doanh nghiệp gắn với phát triển bền vững; nâng cao vai trò của người đứng đầu doanh nghiệp trong dẫn dắt hệ giá trị, lan toả giá trị văn hoá trong hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống người lao động.

Tham gia phiên thảo luận, từ góc nhìn “thực chiến” của doanh nghiệp, bà Trần Thị Quyên, Giám đốc Nhân sự Tập đoàn TH (đơn vị sở hữu thương hiệu TH true MILK) cho rằng, xây dựng văn hoá doanh nghiệp “không phải là câu chuyện tuỳ duyên”, văn hóa doanh nghiệp không hình thành một cách ngẫu nhiên trong quá trình vận hành mà cần được thiết kế như một kiến trúc có chủ đích.

Bà Quyên chia sẻ, tại Tập đoàn TH, kiến trúc đó bắt đầu từ hệ 5 giá trị cốt lõi (vì hạnh phúc đích thực; vì sức khoẻ cộng đồng; hoàn toàn từ thiên nhiên, thân thiện với môi trường - tư duy vượt trội; hài hoà lợi ích) được dẫn dắt qua vai trò của lãnh đạo, chuyển hoá thành các cơ chế vận hành và cuối cùng hiện diện trong cách mỗi người TH làm việc, hợp tác và ứng xử với khách hàng, cộng đồng, đồng nghiệp cũng như với xã hội.

Từ nền tảng này, TH cụ thể hoá thành bộ năng lực cốt lõi của người TH với những phẩm chất: “Tận tâm phụng sự - Chính trực - Kiên định - Sáng tạo - Thực thi hiệu quả”, trong đó nổi bật là định hướng xây dựng “Người TH hiệu suất cao” gắn với “Nơi làm việc hạnh phúc”.

Lấy ví dụ về trụ cột “Nơi làm việc hạnh phúc”, bà Quyên cho biết, khái niệm hạnh phúc tại TH được khởi nguồn từ giá trị cốt lõi “Vì hạnh phúc đích thực”. Trên cơ sở đó, doanh nghiệp áp dụng mô hình hạnh phúc SPIRE toàn diện do Tiến sĩ Tal Ben-Shahar (Đại học Harvard) phát triển, bao gồm 5 yếu tố: Spiritual (tinh thần), physical (thể chất), intellectual (trí tuệ), relational (mối quan hệ) và emotional (cảm xúc).

“Chúng tôi thiết kế trải nghiệm của nhân viên dựa trên cả 5 khía cạnh này, đồng thời định kỳ khảo sát chỉ số hạnh phúc để lắng nghe người lao động. Đây là nguồn dữ liệu quan trọng để chúng tôi liên tục điều chỉnh, làm giàu hơn trải nghiệm của nhân viên”, bà Quyên chia sẻ.

Ở góc độ năng lực cốt lõi, một trong những giá trị được TH đặc biệt nhấn mạnh là “tận tâm phụng sự”, được định nghĩa một cách giản dị là luôn gia tăng giá trị cho người khác. Tinh thần này được doanh nghiệp đưa vào toàn bộ hoạt động quản trị nhân sự, từ tuyển dụng, đánh giá đến ghi nhận, vinh danh và lan tỏa trong nội bộ.

Bà Quyên cũng nhấn mạnh, khi tiếp cận văn hoá dưới góc nhìn hệ thống, doanh nghiệp sẽ nhận diện được những “điểm đòn bẩy” và “vòng cộng hưởng” giúp lan toả văn hoá một cách mạnh mẽ hơn từ cách vinh danh các hành vi tích cực đến cách lãnh đạo đưa ra quyết định.

Trong đó, vai trò của người đứng đầu được xem là một đòn bẩy đặc biệt quan trọng. Theo bà, những dấu ấn của Anh hùng Lao động Thái Hương, Nhà sáng lập, Chủ tịch Hội đồng Chiến lược Tập đoàn đã dẫn dắt việc hình thành một nền văn hoá giàu tính nhân văn và khát vọng, lan toả một cách tự nhiên và thấm sâu vào toàn bộ hệ thống, từ tư duy đến hành động của mỗi người TH.

Bên cạnh đó, các hoạt động mang tính bản sắc riêng cũng là một phần trong kiến trúc văn hoá tổng thể. Chẳng hạn, việc kỷ niệm Ngày Quốc tế Hạnh phúc (20/3) được TH tổ chức như một dấu ấn đặc trưng, gắn với tinh thần TH - “True Happiness” của doanh nghiệp.

“Quan trọng nhất là khi nhìn văn hoá dưới lăng kính hệ thống, từ giá trị cốt lõi đến cơ chế vận hành và cách hành xử hàng ngày, chúng ta có thể xây dựng được một nền văn hoá thực sự ‘sống’ trong đời sống của tổ chức”, bà Quyên nhấn mạnh.

Từ góc nhìn chuyên gia kinh tế, TS. Cấn Văn Lực, đồng tình với tầm quan trọng của việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp. Theo đó, ông cho biết, các khảo sát quốc tế đã cho thấy doanh nghiệp có văn hóa mạnh có hiệu suất sinh lời cao hơn từ 1,3 đến 1,8 lần, trung bình khoảng 1,5 lần so với doanh nghiệp không có nền tảng văn hóa rõ ràng.Do đó, văn hóa không phải yếu tố “phúc lợi” mà là yếu tố tạo ra giá trị thực, đặc biệt trong bối cảnh biên lợi nhuận ngày càng thu hẹp.

TS. Cấn Văn Lực đặc biệt nhấn mạnh đến vai trò nêu gương của người đứng đầu và sự tham gia của từng cá nhân trong doanh nghiệp trong xây dựng văn hóa kinh doanh. "Các doanh nghiệp, hiệp hội cần thúc đẩy để các giá trị văn hóa kinh doanh được triển khai hiệu quả trong thực tiễn" - ông Lực nói.

Hoàn thiện thể chế, khơi thông nguồn lực

Tại phiên thảo luận “Chính phủ kiến tạo - Hoàn thiện thể chế cho chuẩn mực kinh doanh mới” các đại biểu đã nêu kiến nghị về hoàn thiện thể chế, định hình hệ giá trị văn hóa kinh doanh Việt Nam, tiếp tục hoàn thiện Bộ tiêu chí và hướng tới xây dựng Bộ chỉ số văn hoá kinh doanh - một công cụ thúc đẩy phát triển bền vững, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

PGS.TS Triệu Thế Hùng, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội cho rằng để thúc đẩy văn hóa kinh doanh, trước hết, cần hoàn thiện thể chế, tháo gỡ các rào cản pháp lý, đồng thời xây dựng các chính sách hỗ trợ phù hợp. “Nhà nước giữ vai trò khơi thông nguồn lực, tạo động lực phát triển; tuy nhiên, nếu chủ trương đúng nhưng tổ chức thực hiện không hiệu quả sẽ trở thành điểm nghẽn, do đó cần sự đồng bộ từ Trung ương đến các bộ, ngành, địa phương”, ông Hùng nói.

PGS.TS Triệu Thế Hùng cũng nhấn mạnh, yếu tố con người và chất lượng nguồn nhân lực là then chốt. Đội ngũ doanh nhân không chỉ cần bản lĩnh kinh doanh mà còn phải có nền tảng văn hóa, đạo đức; việc phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và giáo dục đào tạo là nhiệm vụ trọng tâm.

Từ góc độ quản lý nhà nước, Cục trưởng Cục Văn hóa cơ sở, Gia đình và Thư viện (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), bà Ninh Thị Thu Hương cho biết, việc triển khai các hoạt động tại diễn đàn lần này được xem là bước đi cụ thể, tạo nền tảng cho quá trình hình thành và phát triển văn hóa doanh nghiệp. “Để tạo dựng môi trường cạnh tranh lành mạnh, cần một nền tảng phát triển tổng thể, trong đó văn hóa là cốt lõi, kinh tế là trọng tâm và con người là trung tâm của sự phát triển”, bà Hương nhấn mạnh.

Diễn đàn đã công bố Bộ giá trị Văn hoá kinh doanh Việt Nam. Theo đó, triết lý nền tảng của Bộ giá trị này là “Dân vi bản- Lấy dân làm gốc” với 12 giá trị cốt lõi: Yêu nước; tín nghĩa; phụng sự; bản sắc; liêm chính; tự chủ; trí tuệ; sáng tạo; khát vọng; hội nhập; hợp tác; bền vững. Các giá trị này sẽ được cụ thể hóa thành những tiêu chí minh bạch, làm cơ sở để xây dựng Bộ chỉ số Văn hóa Kinh doanh Việt Nam, một công cụ đo lường giúp nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.