Chính sách dài hạn là “chìa khóa” phát triển nhiên liệu sinh học
Sau hơn một tháng triển khai trên phạm vi toàn quốc, xăng sinh học E10 đã bước qua giai đoạn khởi động để bước vào "phép thử" của thực tiễn. Không chỉ đơn thuần là một loại nhiên liệu mới, E10 đang được nhìn nhận như một mắt xích quan trọng trong chiến lược đa dạng hóa nguồn cung năng lượng, giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch và hiện thực hóa mục tiêu phát thải ròng bằng "0" của Việt Nam.
Tại tọa đàm "Xăng E10: Bài toán khoa học và an ninh năng lượng quốc gia" do Báo Công Thương tổ chức sáng 2/7, các chuyên gia cho rằng, để nhiên liệu sinh học phát triển bền vững, Việt Nam cần xây dựng hệ sinh thái đồng bộ từ nguồn nguyên liệu, sản xuất, phân phối đến tiêu dùng.
Chia sẻ tại tọa đàm, PGS.TS Phạm Hữu Tuyến, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và phương tiện tự hành (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết, nhiều quốc gia như Brazil, Hoa Kỳ hay Thái Lan đã triển khai thành công nhiên liệu sinh học nhờ xây dựng được chính sách ổn định và dài hạn.
PGS.TS Phạm Hữu Tuyến, Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu các nguồn động lực và phương tiện tự hành (Đại học Bách khoa Hà Nội). Ảnh: Quốc Chuyển
Theo ông Tuyến, bài học quan trọng nhất Việt Nam có thể tham khảo là cần có lộ trình phát triển rõ ràng cùng hệ thống chính sách đồng bộ để hỗ trợ toàn bộ chuỗi cung ứng nhiên liệu sinh học.
"Điều đầu tiên là cần có chính sách và lộ trình ổn định, dài hạn. Qua đó, Nhà nước có thể hỗ trợ, khuyến khích đồng bộ toàn bộ chuỗi cung ứng từ sản xuất, cung ứng đến tiêu thụ nhiên liệu sinh học", PGS.TS Phạm Hữu Tuyến nhấn mạnh.
Theo ông, bên cạnh việc tận dụng các nguồn nguyên liệu hiện có như sắn, mía để nâng cao năng suất sản xuất ethanol, Việt Nam cũng cần đẩy mạnh nghiên cứu các nguồn nguyên liệu thế hệ thứ hai, thế hệ thứ ba, những nguyên liệu phi lương thực nhằm vừa bảo đảm nguồn cung cho sản xuất nhiên liệu sinh học, vừa không ảnh hưởng đến an ninh lương thực.
Cùng với đó là mở rộng năng lực của các nhà máy sản xuất ethanol, hoàn thiện hệ thống phân phối và có các chính sách khuyến khích người tiêu dùng thông qua cơ chế giá cũng như truyền thông để người dân hiểu rõ lợi ích của việc sử dụng xăng sinh học.
"Việc khuyến khích người tiêu dùng không chỉ thông qua chính sách về giá mà còn cần đẩy mạnh truyền thông để người dân hiểu rõ những lợi ích mà xăng sinh học mang lại cho chính người sử dụng, cho cộng đồng và cho quốc gia", ông Tuyến chia sẻ.
Nhiên liệu sinh học vẫn giữ vai trò quan trọng trong giao thông xanh
Trong bối cảnh ngành giao thông đang chuyển dịch mạnh sang các phương tiện phát thải thấp, nhiều ý kiến cho rằng, xe điện sẽ trở thành xu hướng chủ đạo trong tương lai. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, quá trình chuyển đổi xanh sẽ không chỉ dựa vào một công nghệ hay một loại nhiên liệu duy nhất.
PGS.TS Phạm Hữu Tuyến cho rằng, hiện nay thế giới đang phát triển đồng thời nhiều giải pháp như xe điện, xe hybrid, nhiên liệu sinh học, hydro xanh, methanol sinh học hay amoniac sạch. Mỗi loại năng lượng đều có ưu thế riêng và sẽ bổ sung cho nhau trong quá trình chuyển đổi năng lượng.
"Để hiện thực hóa mục tiêu chuyển đổi xanh trong lĩnh vực giao thông vận tải, cần đồng thời sử dụng nhiều nguồn năng lượng sạch và nhiều công nghệ khác nhau. Với số lượng phương tiện rất lớn đang lưu hành, không thể chỉ dựa vào một giải pháp duy nhất", ông Tuyến nhận định.
Bên cạnh đó, các phương tiện sử dụng điện, nhiên liệu sinh học vẫn sẽ là một trong những giải pháp quan trọng nhờ có thể tận dụng hạ tầng hiện có, giảm phát thải và góp phần bảo đảm an ninh năng lượng.
Ông Tuyến cũng cho rằng, việc đa dạng hóa các nguồn động lực sẽ giúp hệ thống giao thông vận tải phát triển linh hoạt, hạn chế rủi ro khi phụ thuộc vào một loại nhiên liệu.
"Theo quan điểm của tôi, nhiên liệu sinh học vẫn sẽ giữ vai trò rất quan trọng và chiếm tỷ trọng lớn trong cơ cấu các nguồn năng lượng phục vụ phương tiện giao thông trong thời gian tới", PGS.TS Phạm Hữu Tuyến nhấn mạnh.
Các chuyên gia nhận định, trong bối cảnh nhu cầu năng lượng ngày càng gia tăng và quá trình chuyển đổi xanh diễn ra mạnh mẽ, việc phát triển xăng sinh học E10 không chỉ góp phần giảm phát thải mà còn tạo thêm dư địa để Việt Nam nâng cao tính tự chủ về năng lượng, phát triển ngành công nghiệp ethanol trong nước và hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh, phát triển bền vững.
Theo PGS.TS Phạm Hữu Tuyến, để xăng sinh học phát triển bền vững và đóng góp cho an ninh năng lượng quốc gia, cần bảo đảm ba yếu tố cốt lõi: Chính sách ổn định, dài hạn; phát triển bền vững nguồn nguyên liệu và chuỗi sản xuất ethanol; đồng thời đẩy mạnh truyền thông, khuyến khích người tiêu dùng sử dụng nhiên liệu sinh học.