Tăng trưởng nhanh nhưng cần bền vững
Với chủ đề “Đồng hành kiến tạo tăng trưởng bền vững: Doanh nghiệp - địa phương - quốc gia”, Chương trình Kết nối và chia sẻ về phát triển bền vững năm 2026 đã được Hội đồng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững (VBCSD), thuộc Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức vào ngày 6/8, tại Nhà máy Nestlé Bông Sen, Khu công nghiệp Thăng Long II, tỉnh Hưng Yên.
Năm 2026 đánh dấu giai đoạn phát triển mới, khi Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, nhưng đồng thời phải bảo đảm chất lượng, tính bền vững và khả năng chống chịu của nền kinh tế.
Phát biểu tại chương trình, ông Nguyễn Quang Vinh, Phó Chủ tịch VCCI, Chủ tịch VBCSD cho rằng: Bộ Chính trị vừa ban hành Nghị quyết số 19-NQ/TW về đổi mới mô hình phát triển Việt Nam, với định hướng lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và khu vực doanh nghiệp làm những động lực mới của tăng trưởng.
Trong bối cảnh đó,“phát triển bền vững không chỉ là mục tiêu, mà là phương thức để doanh nghiệp cùng đồng hành với Chính phủ và địa phương kiến tạo những động lực tăng trưởng mới cho Việt Nam, hướng theo mô hình phát triển tự cường, sáng tạo, nhân văn, bền vững và hội nhập”,ông Nguyễn Quang Vinh nhấn mạnh và cho rằng, phát triển bền vững không còn là một phần việc bổ sung bên cạnh hoạt động sản xuất, kinh doanh, mà phải trở thành nguyên tắc xuyên suốt trong chiến lược phát triển của doanh nghiệp.
Đặc biệt, tăng trưởng cao chỉ có thể duy trì trong dài hạn khi doanh nghiệp sử dụng hiệu quả tài nguyên, nâng cao năng suất, đầu tư cho công nghệ, phát triển nguồn nhân lực và giảm thiểu các tác động tiêu cực tới môi trường.
Từ góc độ doanh nghiệp, ông Binu Jacob, Tổng Giám đốc Nestlé Việt Nam, Đồng Chủ tịch VBCSD cho rằng, tăng trưởng nhanh và phát triển bền vững không phải là hai mục tiêu tách rời, mà cần được thực hiện song hành. "Tăng trưởng nhanh phải đi cùng tăng trưởng có chất lượng. Trong hành trình hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng trong thời kỳ mới, không một chủ thể nào có thể làm điều đó một mình: Nhà nước định hướng, địa phương kiến tạo môi trường, doanh nghiệp biến chiến lược thành hành động. Và báo chí đóng vai trò đồng hành, giúp cả xã hội thấu hiểu, tin tưởng vào hành trình này”,ông Binu Jacob chia sẻ.
Phân tích về mục tiêu tăng trưởng hai con số, ông Nguyễn Hoa Cương, Phó Viện trưởng Viện Nghiên cứu Chính sách và Chiến lược (Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương) cho rằng, mục tiêu tăng trưởng kinh tế trong giai đoạn 2026-2030 phải được đặt trên nền tảng đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.
Điều này phù hợp trong bối cảnh môi trường cạnh tranh toàn cầu đang thay đổi nhanh chóng. Các xu hướng đầu tư có trách nhiệm, tiêu chuẩn xanh và yêu cầu giảm phát thải ngày càng tác động trực tiếp đến quyết định đầu tư cũng như khả năng tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp.
Trong khi đó, quá trình tái cấu trúc chuỗi cung ứng toàn cầu đang mở ra nhiều cơ hội cho Việt Nam thu hút đầu tư, mở rộng sản xuất và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị. Tuy nhiên, cơ hội chỉ có thể được chuyển hóa thành động lực tăng trưởng dài hạn khi doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị, đổi mới mô hình sản xuất và thực hành kinh doanh bền vững.
Kết nối doanh nghiệp, địa phương và cơ sở đào tạo
Các ý kiến chia sẻ tại chương trình cũng nhấn mạnh, để doanh nghiệp thực hiện thành công quá trình chuyển đổi, vai trò kiến tạo của địa phương rất quan trọng. Một môi trường đầu tư thuận lợi không chỉ được đo bằng thời gian giải quyết thủ tục, mà còn phụ thuộc vào chất lượng hạ tầng, nguồn nhân lực, khả năng tiếp cận công nghệ và mức độ phối hợp giữa các cơ quan quản lý.
Ông Đỗ Đình Quang, Phó Giám đốc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Hưng Yên cho biết, trong giai đoạn mới, tỉnh Hưng Yên định hướng trở thành điểm đến của các dự án đầu tư chất lượng cao, lấy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số làm động lực tăng trưởng.
Theo đó, bên cạnh việc tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao chất lượng điều hành, Hưng Yên đang chú trọng phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo và thúc đẩy sự liên kết giữa chính quyền, doanh nghiệp với các cơ sở đào tạo. Đặc biệt, địa phương cũng xác định cần đồng hành cùng doanh nghiệp trong chuyển đổi xanh, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và phát triển các khu công nghiệp theo hướng hiện đại, bền vững.
Từ thực tiễn sản xuất, ông Đậu Văn Hoàn, Giám đốc Nhà máy Nestlé Bông Sen cho biết, mô hình “Nhà máy kết nối” tại Nestlé Bông Sen được xây dựng trên ba trụ cột gồm phát triển đội ngũ linh hoạt, tự chủ; làm chủ công nghệ hiện đại và tăng tốc tự động hóa. Việc kết hợp chuyển đổi số với chuyển đổi xanh đã mang lại những kết quả cụ thể trong sử dụng năng lượng tiết kiệm, hiệu quả và nâng cao năng suất lao động.
Tuy nhiên, yếu tố quan trọng nhất không chỉ nằm ở thiết bị hay dây chuyền hiện đại, mà là khả năng làm chủ công nghệ của người lao động. Doanh nghiệp xác định tăng trưởng bền vững phải bắt đầu từ phát triển con người. Công nghệ không thay thế người lao động, mà hỗ trợ người lao động nâng cao kỹ năng, năng lực vận hành và khả năng thích ứng với yêu cầu sản xuất mới.
Thực tế tại Nhà máy Nestlé Bông Sen cho thấy, nhiều nhân viên vận hành đã được đào tạo để trở thành những chuyên gia đa kỹ năng, có khả năng đảm nhận các vị trí quản lý và chuyên gia kỹ thuật ở phạm vi rộng hơn. Từ quá trình chuyển đổi tại nhà máy, ông Đậu Văn Hoàn chỉ ra 4 bài học quan trọng, bao gồm: Chuyển đổi số là nền tảng chứ không phải đích đến; số hóa phải thúc đẩy chuyển đổi xanh; con người phải làm chủ công nghệ; giá trị của quá trình chuyển đổi cần được lan tỏa đến cộng đồng địa phương.
“Công nghệ có thể được đầu tư, nhưng tư duy số và con người làm chủ công nghệ mới tạo ra giá trị bền vững”,ông Đậu Văn Hoàn nhấn mạnh.
Yêu cầu phát triển nguồn nhân lực cũng đặt ra sự cần thiết phải tăng cường liên kết giữa doanh nghiệp và các cơ sở đào tạo. Nếu chương trình đào tạo không theo kịp nhu cầu thực tế của doanh nghiệp, tình trạng thiếu hụt lao động kỹ thuật và nhân lực chất lượng cao sẽ trở thành điểm nghẽn của quá trình chuyển đổi.
Mô hình hợp tác giữa Nestlé Bông Sen với Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật Hưng Yên là ví dụ cho sự kết nối giữa hoạt động đào tạo và nhu cầu sản xuất. Thông qua hợp tác, sinh viên có cơ hội tiếp cận công nghệ, quy trình sản xuất hiện đại, trong khi doanh nghiệp có thể tham gia định hướng kỹ năng và phát triển nguồn nhân lực phù hợp. Thông qua sự hợp tác này, nhiều sinh viên của trường sau khi tốt nghiệp đã trở thành nhân viên của Nestlé Bông Sen và có cơ hội thăng tiến trong công việc.
Để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số gắn với phát triển bền vững, doanh nghiệp cần giữ vai trò tiên phong trong đổi mới sáng tạo, chuyển đổi xanh, chuyển đổi số và phát triển nguồn nhân lực. Chính quyền địa phương có trách nhiệm kiến tạo môi trường thuận lợi, hỗ trợ doanh nghiệp tháo gỡ khó khăn; còn các cơ sở đào tạo cần cung cấp nguồn nhân lực có kỹ năng, giúp doanh nghiệp và người lao động làm chủ công nghệ.
