Phát hiện sớm các nguy cơ
Trong hai ngày 7 - 8/10/2026, tại Đồng Hới, tỉnh Quảng Trị, Cục Hải quan tổ chức Hội nghị tập huấn về nhận diện phương thức, thủ đoạn và kỹ năng kiểm soát tội phạm ma túy trên các tuyến, địa bàn trọng điểm.
Chương trình do Chi cục Điều tra chống buôn lậu và Chi cục Hải quan khu vực IX phối hợp triển khai, với sự tham dự của 55 đại biểu là lãnh đạo, cán bộ, công chức đến từ 12 Chi cục Hải quan khu vực. Tham gia giảng dạy, trao đổi chuyên môn còn có các báo cáo viên của Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (C04) và Học viện Cảnh sát nhân dân, Bộ Công an.
Đây là một trong những hoạt động thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy đến năm 2030, nhằm tăng cường công tác phòng ngừa, nâng cao nhận thức và phát huy vai trò của cơ quan Hải quan, doanh nghiệp cùng cộng đồng trong đấu tranh với tội phạm ma túy tại khu vực biên giới, cửa khẩu.
Phát biểu khai mạc, ông Đặng Văn Đức - Phó Chi cục trưởng Chi cục Điều tra chống buôn lậu nhấn mạnh, phòng, chống ma túy là nhiệm vụ đặc biệt quan trọng, mang tính thường xuyên và lâu dài.
Đối với lực lượng Hải quan, yêu cầu này gắn trực tiếp với chức năng quản lý nhà nước về hải quan, kiểm soát hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu, xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh; đồng thời thực hiện kiểm tra, giám sát hàng hóa, hành lý và phương tiện qua biên giới.
Theo đánh giá của cơ quan Hải quan, tình hình tội phạm ma túy qua biên giới tiếp tục diễn biến phức tạp. Các đối tượng ngày càng triệt để lợi dụng hoạt động xuất nhập khẩu, vận tải quốc tế, thương mại điện tử, chuyển phát nhanh và dòng hành khách qua cửa khẩu để cất giấu, vận chuyển trái phép ma túy, tiền chất. Thủ đoạn phạm tội cũng liên tục biến đổi, chuyển dịch linh hoạt giữa các tuyến và địa bàn. Cùng với đó, phương thức cất giấu, ngụy trang ngày càng tinh vi, gây nhiều khó khăn cho công tác phát hiện và xử lý.
Thực tế này đòi hỏi lực lượng chức năng không chỉ tăng cường kiểm tra mà còn phải chủ động phát hiện nguy cơ từ sớm, đánh giá đúng tuyến trọng điểm, lựa chọn phương thức kiểm soát phù hợp và nâng cao khả năng phân tích rủi ro.
Việc cập nhật thường xuyên các phương thức, thủ đoạn mới cũng được xác định là yêu cầu quan trọng, giúp cán bộ trực tiếp làm nhiệm vụ xử lý hiệu quả những tình huống phát sinh trong thực tiễn.
Tăng cường kỹ năng nghiệp vụ tại các "điểm nóng"
Trong khuôn khổ chương trình, 7 chuyên đề chuyên sâu được triển khai, tập trung vào những nội dung sát với yêu cầu thực tiễn của công tác phòng, chống ma túy trong lĩnh vực hải quan.
Các đại biểu được cập nhật xu hướng hoạt động của tội phạm ma túy xuyên quốc gia, phương thức vận chuyển trái phép qua biên giới, kinh nghiệm phát hiện và xử lý các vụ việc liên quan đến chất ma túy.
Nội dung đào tạo cũng đi sâu vào nhận diện ma túy, tiền chất, chất hướng thần mới; các phương thức cất giấu, ngụy trang; kỹ năng thu thập, phân tích dữ liệu và xác định dấu hiệu bất thường phục vụ công tác kiểm soát.
Một nội dung đáng chú ý khác là phương thức hoạt động của tội phạm ma túy trên không gian mạng và thông qua thương mại điện tử. Đây được xem là thách thức ngày càng rõ nét khi các đối tượng tận dụng nền tảng số, dịch vụ giao nhận, bưu gửi và logistics để che giấu hành vi vi phạm.
Tham gia giảng dạy, trao đổi chuyên môn còn có các báo cáo viên của Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy (C04) và Học viện Cảnh sát nhân dân, Bộ Công an.
Bên cạnh nội dung chuyên môn, chương trình còn dành thời lượng trao đổi về cơ chế phối hợp giữa Hải quan và lực lượng Công an trong quá trình phát hiện, bắt giữ và xử lý các vụ án liên quan đến ma túy.
Các tình huống nghiệp vụ thực tế cũng được đưa vào thảo luận nhằm giúp cán bộ nâng cao khả năng phản ứng, lựa chọn biện pháp xử lý phù hợp trong từng trường hợp cụ thể.
Một trong những điểm nhấn của đợt tập huấn là hoạt động chia sẻ kinh nghiệm từ những địa bàn có tính chất đặc thù. Các đơn vị đã trao đổi về công tác kiểm soát ma túy trên đường hàng không, tuyến biên giới Việt Nam - Lào, Việt Nam - Campuchia, cũng như đối với hàng hóa xuất nhập khẩu, hành lý, bưu gửi, chuyển phát nhanh, logistics và hoạt động thương mại trực tuyến.
Chi cục Hải quan khu vực I, II, IX, XV, XVII cùng các đơn vị thuộc Chi cục Điều tra chống buôn lậu đã đưa ra nhiều vụ việc, tình huống thực tiễn từ địa bàn quản lý để phân tích. Qua đó, kiến thức lý thuyết được gắn với kinh nghiệm thực tế của cán bộ trực tiếp làm nhiệm vụ. Những dấu hiệu rủi ro, cách thức kiểm tra, cơ chế phối hợp và các khó khăn phát sinh trong quá trình đấu tranh với tội phạm ma túy cũng được trao đổi cụ thể.
Theo Cục Hải quan, việc tổ chức chương trình góp phần bổ sung kiến thức mới, củng cố kỹ năng phân tích thông tin, nhận diện nguy cơ, kiểm tra và xử lý tình huống cho cán bộ, công chức. Hoạt động này đồng thời tăng cường sự phối hợp giữa các đơn vị trong ngành với lực lượng chuyên trách, qua đó nâng cao hiệu quả phòng ngừa, phát hiện và đấu tranh với các hành vi vận chuyển trái phép ma túy qua biên giới.
Mục tiêu đặt ra là từng bước xây dựng lực lượng kiểm soát Hải quan theo hướng chuyên nghiệp, tinh nhuệ, hiện đại, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao trong công tác phòng, chống ma túy.
Tiếp nối chuỗi hoạt động, ngày 9/10/2026, tại Lao Bảo, tỉnh Quảng Trị, Cục Hải quan dự kiến tổ chức hội nghị tập huấn kỹ năng tuyên truyền, phổ biến pháp luật và nâng cao nhận thức về phòng, chống ma túy tại khu vực cửa khẩu trọng điểm.