Thương mại điện tử tiếp tục là động lực tăng trưởng của kinh tế số
Sau nhiều năm duy trì đà tăng trưởng hai con số, thương mại điện tử đang trở thành một trong những lĩnh vực phát triển nhanh nhất của nền kinh tế số Việt Nam.
Theo đánh giá từ SHS Research, quy mô thị trường thương mại điện tử Việt Nam năm 2025 đạt khoảng 31 tỷ USD, cao gấp hơn hai lần so với năm 2020. Hiện lĩnh vực này chiếm khoảng 10% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng, đồng thời đóng góp gần hai phần ba quy mô kinh tế số cả nước.
Nhờ sự phát triển của internet, thanh toán số và hệ sinh thái logistics, Việt Nam tiếp tục nằm trong nhóm 10 quốc gia có tốc độ tăng trưởng thương mại điện tử nhanh nhất thế giới với mức tăng trưởng trung bình từ 20% đến 25% mỗi năm.
Trong khu vực Đông Nam Á, Việt Nam hiện đứng trong nhóm thị trường lớn nhất, chỉ sau Indonesia và Thái Lan về quy mô.
Theo các chuyên gia, một trong những tác động quan trọng của thương mại điện tử là giúp doanh nghiệp nhỏ, hộ kinh doanh và các thương hiệu địa phương tiếp cận khách hàng trên phạm vi toàn quốc mà không cần đầu tư lớn cho hệ thống phân phối truyền thống.
Đây cũng là lý do thương mại điện tử ngày càng được xem là một trong những trụ cột quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số trong giai đoạn 2026–2030.
Đáng chú ý, Luật Thương mại điện tử đã được Quốc hội thông qua và sẽ có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, tạo nền tảng pháp lý mới cho sự phát triển minh bạch và bền vững hơn của thị trường.
Logistics vẫn là “nút thắt” lớn của thương mại điện tử Việt Nam
Dù tăng trưởng nhanh, thương mại điện tử Việt Nam vẫn đang đối mặt với nhiều thách thức.
Theo SHS Research, logistics tiếp tục là một trong những điểm nghẽn lớn nhất của thị trường.
Tại nhiều khu vực nông thôn, miền núi hoặc vùng xa trung tâm, chi phí vận chuyển vẫn ở mức cao so với giá trị đơn hàng. Điều này ảnh hưởng trực tiếp tới trải nghiệm mua sắm và khả năng mở rộng của doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, tình trạng hàng giả, hàng nhái, quảng cáo sai sự thật và các tranh chấp trực tuyến vẫn là vấn đề được nhắc tới thường xuyên trong những năm gần đây.
Các chuyên gia cho rằng nếu không giải quyết tốt bài toán niềm tin, thương mại điện tử sẽ gặp khó khăn trong việc duy trì tốc độ tăng trưởng cao trong dài hạn.
Ngoài ra, năng lực số của nhiều doanh nghiệp nhỏ và hộ kinh doanh vẫn còn hạn chế. Không ít đơn vị chưa tận dụng hiệu quả dữ liệu khách hàng, AI, livestream hay các công cụ quảng cáo số để mở rộng hoạt động kinh doanh.
Vì vậy, nhiều ý kiến cho rằng Việt Nam cần tiếp tục đầu tư mạnh hơn vào hạ tầng logistics, kho vận thông minh, đào tạo kỹ năng số và hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng thương hiệu trên môi trường trực tuyến.
Đây được xem là những điều kiện quan trọng để thúc đẩy thương mại điện tử xuyên biên giới và nâng cao khả năng cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trong giai đoạn tới.
AI, logistics và shoppertainment sẽ là động lực cho giai đoạn tăng trưởng mới
Dữ liệu thị trường cho thấy thương mại điện tử Việt Nam vẫn đang duy trì tốc độ tăng trưởng rất cao.
Trong quý I/2026, tổng doanh số của bốn nền tảng bán lẻ trực tuyến lớn gồm Shopee, Lazada, Tiki và TikTok Shop đạt khoảng 148,6 nghìn tỷ đồng, tăng gần 47% so với cùng kỳ năm trước. Sản lượng hàng hóa bán ra vượt 1,1 tỷ sản phẩm, trong khi số lượng nhà bán phát sinh đơn hàng tiếp tục tăng.
Theo dự báo của SHS Research, quy mô thương mại điện tử Việt Nam có thể đạt khoảng 49,9 tỷ USD vào năm 2028 nếu duy trì được tốc độ tăng trưởng hiện nay.
Một trong những động lực lớn nhất của giai đoạn mới là trí tuệ nhân tạo (AI). Các nền tảng đang đẩy mạnh cá nhân hóa trải nghiệm mua sắm thông qua phân tích hành vi người dùng, gợi ý sản phẩm và tối ưu quảng cáo.
Song song đó, xu hướng “shoppertainment” – kết hợp mua sắm với giải trí thông qua video ngắn, livestream và nhà sáng tạo nội dung tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy nhu cầu tiêu dùng.
Các doanh nghiệp thương mại điện tử cũng đang đầu tư mạnh hơn vào hệ thống logistics tự vận hành nhằm giảm thời gian giao hàng và tối ưu chi phí.
Theo đánh giá của các chuyên gia, động lực dài hạn của thị trường vẫn đến từ dân số trẻ, tỷ lệ sử dụng internet cao và khả năng thích ứng nhanh với công nghệ mới của người tiêu dùng Việt Nam.
Nếu duy trì tốc độ tăng trưởng khoảng 20% mỗi năm, quy mô bán lẻ trực tuyến của Việt Nam có thể tiến tới mốc khoảng 70 tỷ USD vào năm 2030, trở thành một trong những thị trường thương mại điện tử lớn nhất Đông Nam Á.
Trong bối cảnh đó, cuộc cạnh tranh sắp tới sẽ không chỉ nằm ở giá bán hay khuyến mãi mà còn là khả năng ứng dụng AI, xây dựng hệ sinh thái logistics và tạo trải nghiệm mua sắm cá nhân hóa cho người dùng.
