Bình Liêu (Quảng Ninh) vận hành chính quyền 2 cấp, tạo nền cho phát triển vùng biên
Xã Bình Liêu (tỉnh Quảng Ninh) vừa tổ chức hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây là dịp để địa phương đánh giá kết quả vận hành bộ máy sau sắp xếp, nhìn nhận những khó khăn phát sinh từ thực tiễn và xác định các nhiệm vụ trọng tâm trong giai đoạn tiếp theo.
Sau 1 năm triển khai, với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, xã Bình Liêu đã nghiêm túc tổ chức vận hành bộ máy mới và bước đầu đạt được những kết quả tích cực. Đảng ủy xã chủ động cụ thể hóa các văn bản chỉ đạo, ban hành quy chế phân công nhiệm vụ theo hướng “rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian”.
Bộ máy hệ thống chính trị sau sáp nhập được kiện toàn theo hướng tinh gọn, đồng bộ và hoạt động ổn định. Công tác cán bộ được triển khai kịp thời, bố trí phù hợp với vị trí việc làm, góp phần hạn chế gián đoạn trong quá trình giải quyết công việc cho người dân, doanh nghiệp.
Điểm đáng chú ý là Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã đi vào nền nếp, với 100% thủ tục hành chính được xây dựng quy trình điện tử. Tỷ lệ giải quyết hồ sơ đúng và trước hạn đạt 100%, ghi nhận mức độ hài lòng cao từ người dân và doanh nghiệp. Công tác số hóa tài liệu, chuyển đổi số cũng được quan tâm triển khai, tạo nền tảng cho xây dựng chính quyền số ở địa bàn miền núi, biên giới.
Nhận diện áp lực sau sáp nhập
Bên cạnh kết quả đạt được, hội nghị cũng thẳng thắn chỉ ra những khó khăn, vướng mắc trong quá trình vận hành mô hình mới. Sau sáp nhập, quy mô địa bàn, dân số và khối lượng công việc tăng mạnh, trong khi đội ngũ cán bộ, công chức ở một số lĩnh vực còn mỏng, dẫn đến áp lực công việc lớn, có thời điểm quá tải.
Ở cơ sở, đội ngũ Bí thư chi bộ kiêm Trưởng thôn theo mô hình “Dân tin, Đảng cử” cũng chịu áp lực đáng kể do nhiệm vụ tại thôn, bản ngày càng nhiều. Đây là những vấn đề cần tiếp tục được rà soát, tháo gỡ để mô hình chính quyền địa phương 2 cấp vận hành hiệu quả hơn, nhất là tại các địa bàn có đặc thù miền núi, biên giới như Bình Liêu.
Hướng tới giai đoạn 2026 - 2030, xã Bình Liêu xác định tiếp tục quán triệt sâu sắc các chủ trương của Trung ương và của tỉnh về mô hình chính quyền địa phương 2 cấp; nâng cao vai trò chỉ đạo của cấp ủy và trách nhiệm người đứng đầu. Địa phương cũng sẽ tiếp tục thực hiện nhiệm vụ chính trị của xã, trong đó có việc sắp xếp lại các thôn và triển khai một số mô hình mới phù hợp với yêu cầu quản lý sau sáp nhập.
Các cơ quan, đơn vị, tổ chức Đảng được yêu cầu thường xuyên rà soát, hoàn thiện quy chế làm việc theo hướng đồng bộ, sát thực tiễn; tăng cường kỷ luật, kỷ cương hành chính và nâng cao hiệu quả thực thi công vụ. Cùng với đó, xã tập trung đầu tư nâng cấp hạ tầng công nghệ thông tin, tăng cường ứng dụng nền tảng số, dịch vụ công trực tuyến và số hóa hồ sơ, phù hợp với điều kiện địa bàn rộng, dân cư phân tán.
Xã cũng chú trọng nâng cao chất lượng sinh hoạt chi bộ, đổi mới phương thức lãnh đạo theo hướng sâu sát cơ sở; đồng thời làm tốt công tác dân vận, phát huy vai trò của Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể trong tạo sự đồng thuận, kịp thời giải quyết vướng mắc của người dân ngay từ cơ sở, giữ vững ổn định chính trị và trật tự an toàn xã hội.
Kinh tế vùng biên chuyển dịch tích cực
Sau sáp nhập, xã Bình Liêu mới giữ vai trò là trung tâm chính trị, kinh tế - xã hội vùng biên giới phía Đông Bắc của tỉnh Quảng Ninh. Không chỉ có ý nghĩa quan trọng về quốc phòng, an ninh, Bình Liêu còn là vùng đất có nhiều cơ hội phát triển nhờ lợi thế về nông - lâm nghiệp, du lịch, dịch vụ và bản sắc văn hóa dân tộc.
Trong điều kiện là xã miền núi, biên giới, có 92,78% dân số là đồng bào dân tộc thiểu số, địa hình bị chia cắt mạnh, giao thông tại nhiều thôn, bản còn khó khăn, Bình Liêu đã chủ động phát huy lợi thế, khai thác tiềm năng đất đai, rừng, cảnh quan và văn hóa để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội theo hướng bền vững.
Giai đoạn 2020 - 2025, tốc độ tăng trưởng tổng giá trị sản xuất bình quân của xã đạt trên 12%/năm. Tổng giá trị sản xuất năm 2025 ước đạt hơn 2.179 tỷ đồng. Cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực, trong đó nông - lâm - ngư nghiệp chiếm 18,2%, công nghiệp - xây dựng chiếm 37,8% và dịch vụ chiếm 44%.
Một trong những điểm sáng của Bình Liêu là lĩnh vực nông - lâm nghiệp phát triển theo hướng đa dạng, gắn với chuỗi giá trị. Xã đã hình thành nhiều vùng sản xuất tập trung có thế mạnh như dong riềng ở Húc Động, lúa đặc sản và rau sạch ở Lục Hồn - Vô Ngại, chăn nuôi gia súc lớn, gia cầm theo hướng bán công nghiệp.
Phong trào phát triển kinh tế rừng cũng được nhân rộng với hàng trăm héc-ta rừng trồng gỗ lớn, rừng cây bản địa gắn với du lịch sinh thái và sản phẩm dược liệu. Lâm nghiệp ngày càng đóng góp giá trị lớn hơn, đồng thời tạo sinh kế bền vững cho người dân bản địa.
Song song với đó, thương mại - dịch vụ, nhất là du lịch cộng đồng và du lịch sinh thái, đang trở thành động lực mới. Bình Liêu khai thác lợi thế cảnh quan tự nhiên, văn hóa dân tộc đặc sắc, các lễ hội truyền thống, làn điệu Soóng cọ, nghi lễ Then và ẩm thực vùng cao để thu hút du khách. Nhiều mô hình homestay, trải nghiệm nông nghiệp và văn hóa dân tộc được triển khai, vừa tạo thêm thu nhập cho người dân, vừa góp phần bảo tồn giá trị truyền thống.
Trong giai đoạn 2026 - 2030, xã Bình Liêu đặt mục tiêu tăng trưởng giá trị sản xuất trên 12%/năm; thu nhập bình quân đạt 150 triệu đồng/người vào năm 2030; giảm tỷ lệ hộ nghèo xuống dưới 1%; nâng tỷ lệ lao động qua đào tạo lên 85%; bảo đảm 100% dân số được sử dụng nước sạch và tiếp cận dịch vụ y tế, giáo dục chất lượng.
Xã Bình Liêu mới hiện có diện tích 225,72km2 với 35 thôn bản và 16.031 nhân khẩu. Với vị trí nằm gần Trung Quốc, Bình Liêu được kỳ vọng sẽ trở thành một trung tâm vùng biên vững mạnh, đóng vai trò cửa ngõ kết nối kinh tế, văn hóa và du lịch liên vùng, quốc tế của Quảng Ninh.
