Dòng vốn tiếp sức cho “khát vọng biển xanh”
Tỉnh Cà Mau đang đứng trước một giai đoạn phát triển đặc biệt. Với hơn 300km bờ biển, hệ sinh thái rừng ngập mặn đặc thù, vùng nuôi trồng thủy sản lớn nhất cả nước cùng dư địa rộng mở về điện gió, logistics và du lịch sinh thái, địa phương này được kỳ vọng trở thành cực tăng trưởng mới của vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL).
Tuy nhiên, để biến lợi thế tự nhiên thành giá trị kinh tế thực sự, bài toán lớn nhất vẫn là nguồn lực đầu tư. Trong bối cảnh đó, tín dụng ngân hàng tiếp tục giữ vai trò là “đòn bẩy” then chốt, giúp doanh nghiệp và người dân mở rộng sản xuất, tái cơ cấu ngành nghề và thúc đẩy tăng trưởng.
Nhìn vào bức tranh kinh tế quý I/2026 tỉnh Cà Mau đang cho thấy nhiều tín hiệu phục hồi tích cực. Tăng trưởng GRDP đạt 5,64%; trong đó khu vực nông, lâm nghiệp và thủy sản tăng 4,19%, công nghiệp – xây dựng tăng 2,99% và thương mại – dịch vụ tăng 8,39%.
Điểm đáng chú ý là nhiều lĩnh vực trụ cột tiếp tục duy trì đà tăng trưởng khá tốt. Sản lượng thủy sản tăng 5,8%, riêng sản lượng tôm tăng gần 15%; chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 8,7%; xuất khẩu tăng 16,7%, chủ yếu nhờ thủy sản chế biến. Đáng chú ý, môi trường đầu tư kinh doanh cũng khởi sắc khi có 450 doanh nghiệp thành lập mới, tăng khoảng 40% so với cùng kỳ.
Đằng sau những con số tăng trưởng ấy là vai trò không nhỏ của dòng vốn tín dụng đang được điều tiết theo hướng ưu tiên cho các lĩnh vực sản xuất – kinh doanh, đặc biệt là thủy sản, xuất khẩu, doanh nghiệp nhỏ và vừa, năng lượng tái tạo và hạ tầng logistics.
Theo số liệu báo cáo từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chi nhánh khu vực 15 cho thấy, đến cuối tháng 4/2026, tổng huy động vốn trên địa bàn Cà Mau đạt khoảng 94.500 tỷ đồng, tăng 2,46% so với cuối năm 2025. Trong khi đó, dư nợ tín dụng đạt khoảng 126.000 tỷ đồng, tăng 1,71% so với cuối năm trước.
Điều đáng nói là dòng vốn không chảy dàn trải mà tập trung khá rõ vào các khu vực có khả năng tạo giá trị gia tăng và lan tỏa tăng trưởng. Riêng dư nợ cho vay lĩnh vực nông nghiệp, lâm nghiệp và thủy sản đạt hơn 28.276 tỷ đồng, tăng 3,14% so với cuối năm 2025 – mức tăng cao nhất trong 3 khu vực kinh tế.
Đây là tín hiệu cho thấy hệ thống ngân hàng đang đồng hành khá sát với định hướng phát triển kinh tế biển của tỉnh, nơi thủy sản tiếp tục là “xương sống” của nền kinh tế địa phương.
Tín dụng “nuôi” thủ phủ tôm và kinh tế biển: Không phải ngẫu nhiên mà tín dụng cho nông nghiệp, nông thôn tại Cà Mau luôn chiếm tỷ trọng lớn. Địa phương này hiện có khoảng 450.000 ha nuôi trồng thủy sản, lớn nhất cả nước; sản lượng thủy sản năm 2025 đạt khoảng 1,2 triệu tấn; kim ngạch xuất khẩu thủy sản giai đoạn 2021-2025 vượt 10,4 tỷ USD.
Để duy trì quy mô sản xuất khổng lồ ấy, nhu cầu vốn cho nuôi trồng, chế biến, bảo quản và xuất khẩu thủy sản là rất lớn. Tính đến tháng 4/2026, dư nợ tín dụng phục vụ lĩnh vực nông nghiệp – nông thôn trên địa bàn đạt hơn 70.212 tỷ đồng.
Đặc biệt, chương trình tín dụng dành cho lĩnh vực nông, lâm, thủy sản theo quy mô 185.000 tỷ đồng của Chính phủ đã góp phần tháo gỡ khó khăn vốn cho người dân và doanh nghiệp. Riêng tại Cà Mau, số tiền giải ngân đạt khoảng 13.280 tỷ đồng, với dư nợ còn gần 874 tỷ đồng cho 436 lượt khách hàng vay.
Thực tế cho thấy, dòng vốn tín dụng không chỉ giúp người dân duy trì sản xuất, mà còn góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình kinh tế biển theo hướng bền vững hơn.
Nhiều hộ dân, hợp tác xã đã mạnh dạn đầu tư các mô hình tôm – rừng, tôm sinh thái, nuôi cá lồng bè, nuôi biển công nghệ cao hay liên kết chế biến – xuất khẩu. Đây là hướng đi phù hợp trong bối cảnh nguồn lợi thủy sản tự nhiên ngày càng suy giảm và yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng khắt khe.
Tuy nhiên, một thực tế cũng đang đặt ra là tăng trưởng tín dụng ở nhiều lĩnh vực vẫn còn khá chậm so với tiềm năng. Dư nợ cho vay doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Cà Mau hiện khoảng 20.009 tỷ đồng nhưng giảm 4,6% so với cuối năm 2025. Dư nợ xuất khẩu cũng giảm hơn 14%.
Điều này phản ánh không ít doanh nghiệp vẫn gặp khó về đầu ra, chi phí sản xuất, tiêu chuẩn xuất khẩu và năng lực tài chính. Trong bối cảnh thị trường thế giới còn nhiều biến động, việc hấp thụ vốn của doanh nghiệp chưa thật sự mạnh như kỳ vọng.
Từ tín dụng thủy sản đến dòng vốn cho năng lượng xanh: Một trong những điểm sáng mới của Cà Mau là sự nổi lên của ngành năng lượng tái tạo, đặc biệt là điện gió ven biển. Hiện địa phương đã có 16 nhà máy điện gió vận hành thương mại với tổng công suất hơn 870 MW; đồng thời đang triển khai nhiều dự án điện khí, hydrogen xanh và năng lượng sạch quy mô lớn.
Sự phát triển của lĩnh vực này kéo theo nhu cầu vốn đầu tư rất lớn, không chỉ cho doanh nghiệp mà còn cho hạ tầng truyền tải, logistics, dịch vụ phụ trợ và đào tạo nhân lực.
Nếu được định hướng đúng, tín dụng xanh sẽ trở thành “mũi nhọn” mới của hệ thống ngân hàng tại Cà Mau trong giai đoạn tới. Hiện nay, nhiều tổ chức tín dụng đã bắt đầu ưu tiên các khoản vay phục vụ năng lượng tái tạo, nông nghiệp xanh, nuôi trồng thủy sản bền vững và mô hình kinh tế tuần hoàn. Đây không chỉ là xu hướng tài chính quốc tế mà còn phù hợp với chiến lược phát triển kinh tế xanh của địa phương.
Đáng chú ý, dư nợ bất động sản tại Cà Mau hiện khoảng 8.714 tỷ đồng, tăng hơn 3,1% so với cuối năm 2025 nhưng vẫn ở mức tương đối an toàn so với tổng dư nợ. Điều này cho thấy tín dụng trên địa bàn chưa bị lệch quá mạnh vào lĩnh vực đầu cơ mà vẫn tập trung chủ yếu cho sản xuất – kinh doanh.
Đây là điểm khác biệt quan trọng của Cà Mau so với nhiều địa phương khác khi dòng vốn vẫn đang gắn khá chặt với nền kinh tế thực.
Khi ngân hàng không chỉ cho vay mà còn “dẫn vốn phát triển”
Một trong những chuyển động đáng chú ý hiện nay là vai trò của ngân hàng không còn dừng ở việc cấp tín dụng đơn thuần, mà đang từng bước chuyển sang “dẫn vốn phát triển”.
Tại Cà Mau, nhiều ngân hàng thương mại đã chủ động xây dựng các gói tín dụng chuyên biệt cho thủy sản, doanh nghiệp xuất khẩu, hợp tác xã, tín dụng xanh và chuyển đổi số.
Việc cơ cấu lại thời hạn trả nợ, hỗ trợ lãi suất, cho vay chuỗi liên kết hay tài trợ thương mại đang giúp doanh nghiệp giảm áp lực dòng tiền trong bối cảnh thị trường còn khó khăn.
Đặc biệt, khu vực nông nghiệp – thủy sản vốn chịu nhiều rủi ro bởi thiên tai, dịch bệnh và biến động giá cả đang cần những cơ chế tín dụng linh hoạt hơn, thay vì chỉ dựa trên tài sản thế chấp truyền thống.
Nhiều chuyên gia cho rằng, để dòng vốn thật sự trở thành “bệ đỡ” cho kinh tế biển, Cà Mau cần thúc đẩy mạnh hơn mô hình tín dụng theo chuỗi giá trị, gắn ngân hàng với doanh nghiệp chế biến, hợp tác xã và hộ dân.
Khi đó, tín dụng không chỉ hỗ trợ sản xuất, mà còn giúp nâng cao năng lực cạnh tranh, truy xuất nguồn gốc và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế.
Theo ThS. Trần Văn Phước, Quyền Giám đốc Ngân hàng Nhà nước chi nhánh khu vực 15 chia sẻ, Cà Mau đang sở hữu “cửa sổ cơ hội” rất lớn để bứt phá nhờ kinh tế biển, năng lượng tái tạo và logistics. Tuy nhiên, để tận dụng được cơ hội này, tín dụng cần đóng vai trò “vốn mồi” cho quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng.
Theo ThS. Trần Văn Phước nhận định, điều quan trọng hiện nay không chỉ là tăng quy mô tín dụng mà phải nâng chất lượng dòng vốn. Ngân hàng cần ưu tiên mạnh hơn cho các lĩnh vực tạo giá trị gia tăng cao như nuôi biển công nghệ cao, chế biến sâu thủy sản, năng lượng tái tạo, logistics và kinh tế xanh.
“Cà Mau có lợi thế lớn nhưng hạ tầng còn yếu, doanh nghiệp nhỏ và sức chống chịu chưa cao. Nếu tín dụng chỉ tập trung ngắn hạn thì khó tạo đột phá. Điều cần thiết là các gói vốn trung – dài hạn đủ lớn, lãi suất hợp lý và gắn với chiến lược phát triển kinh tế biển bền vững”, ThS. Trần Văn Phước nhấn mạnh.
Khơi thông dòng vốn cho giai đoạn tăng trưởng mới
Bên cạnh mở rộng tín dụng, địa phương cũng cần đẩy nhanh quy hoạch hạ tầng logistics, cảng biển, trung tâm chế biến và cơ chế thu hút đầu tư xanh để tăng khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế.
Tỉnh Cà Mau đang đặt mục tiêu tăng trưởng GRDP năm 2026 từ 10% trở lên. Đây là mục tiêu không dễ trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều bất định, sức cầu quốc tế phục hồi chậm và biến đổi khí hậu ngày càng gay gắt.
Để đạt mục tiêu này, dòng vốn tín dụng sẽ tiếp tục giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc kích hoạt các động lực tăng trưởng mới.
Song, câu chuyện không chỉ là “bơm vốn”, mà là làm sao để đồng vốn đi đúng địa chỉ, tạo ra giá trị gia tăng cao và thúc đẩy chuyển đổi mô hình kinh tế theo hướng xanh – bền vững.
Trong dài hạn, khi các tuyến cao tốc, cảng biển, logistics và các dự án năng lượng tái tạo được hoàn thiện, nhu cầu vốn của Cà Mau sẽ còn tăng mạnh. Đây vừa là cơ hội, vừa là áp lực đối với hệ thống ngân hàng trong việc đồng hành cùng địa phương.
Từ vùng đất cuối trời Tổ quốc, Cà Mau đang nuôi khát vọng vươn lên bằng kinh tế biển, kinh tế xanh và đổi mới mô hình tăng trưởng. Và trong hành trình ấy, dòng chảy tín dụng không chỉ là nguồn vốn cho sản xuất kinh doanh, mà còn là “mạch dẫn” cho niềm tin phát triển, giúp đánh thức những tiềm năng còn đang ngủ yên nơi cực Nam đất nước.
- Khơi thông thế mạnh kinh tế tỉnh Cà Mau từ dòng vốn tín dụng Dòng vốn tín dụng ngân hàng trên địa bàn tỉnh Cà Mau, với vai trò “huyết mạch” của nền kinh tế, đang từng bước khơi thông các điểm sáng nhờ lợi thế nông nghiệp – thủy sản và kinh tế biển, tạo lực đẩy cho tăng trưởng xanh, chuyển đổi số và liên kết chuỗi giá trị tại địa phương.
