Nghị quyết số 71-NQ/TW ngày 22/8/2025 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo được TP. Hải Phòng cụ thể hóa bằng các chương trình, giải pháp đồng bộ, gắn với định hướng phát triển thành phố. Xung quanh định hướng này, phóng viên Báo Công Thương có cuộc trao đổi với Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng Lương Văn Việt.
Đổi mới toàn diện quản trị giáo dục
- Thưa ông, trong bối cảnh Hải Phòng bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao về nguồn nhân lực chất lượng cao, ngành Giáo dục thành phố triển khai Nghị quyết số 71-NQ/TW như thế nào để tạo chuyển biến thực chất?
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng Lương Văn Việt:Nghị quyết số 71-NQ/TW đặt ra yêu cầu đổi mới mạnh mẽ tư duy phát triển giáo dục, xác định giáo dục và đào tạo là quốc sách hàng đầu, là động lực phát triển nguồn nhân lực và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia, địa phương.
Đối với Hải Phòng, yêu cầu này có ý nghĩa đặc biệt khi thành phố hướng tới trở thành trung tâm công nghiệp, cảng biển, logistics, dịch vụ và đổi mới sáng tạo của khu vực. Điều đó đòi hỏi ngành Giáo dục không chỉ bảo đảm quy mô đào tạo mà phải cung cấp nguồn nhân lực có chất lượng, khả năng thích ứng với chuyển đổi số, khoa học công nghệ và hội nhập quốc tế.
Ngay từ khi triển khai Nghị quyết 71, Hải Phòng xác định đây không phải nhiệm vụ riêng của ngành Giáo dục mà là chương trình hành động chiến lược gắn với định hướng phát triển thành phố. Sở Giáo dục và Đào tạo đã tham mưu Thành ủy, UBND thành phố cụ thể hóa các mục tiêu bằng chương trình, kế hoạch và Đề án phát triển giáo dục và đào tạo Hải Phòng đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
Trọng tâm là đổi mới toàn diện quản trị giáo dục. Nếu trước đây ngành tập trung mở rộng quy mô, bảo đảm trường lớp thì giai đoạn mới chuyển mạnh sang nâng cao chất lượng, hiệu quả và năng lực cạnh tranh của nguồn nhân lực; từng bước chuyển từ quản lý hành chính sang quản trị hiện đại, lấy dữ liệu làm nền tảng, người học làm trung tâm và hiệu quả phục vụ xã hội làm thước đo.
Hải Phòng đang xây dựng hệ sinh thái giáo dục số với cơ sở dữ liệu ngành, học bạ số, hồ sơ chuyên môn điện tử và nền tảng điều hành số. Đặc biệt, ngành tập trung phát triển đội ngũ nhà giáo, nâng cao năng lực quản trị của cán bộ quản lý; đổi mới chương trình giáo dục theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực người học; tăng cường ngoại ngữ, STEM, trí tuệ nhân tạo và kỹ năng thích ứng.
-Thực hiện chủ trương của Trung ương về sắp xếp, tinh gọn tổ chức bộ máy, ông chia sẻ rõ hơn mục tiêu của việc sắp xếp và việc tái cơ cấu mạng lưới trường học sẽ tạo thêm những điều kiện, nguồn lực như thế nào để nâng cao chất lượng giáo dục và hiệu quả quản trị nhà trường?
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng Lương Văn Việt:Hải Phòng là một trong 15 tỉnh, thành phố được Bộ Giáo dục và Đào tạo chọn thí điểm sắp xếp, giảm đầu mối trường công lập ngay trong năm 2026. Việc sắp xếp nhằm tinh gọn đầu mối, nâng cao hiệu quả quản lý, sử dụng nguồn lực, đồng thời bảo đảm phù hợp quy hoạch, quy mô dân số và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Đây không phải việc sắp xếp cơ học để giảm số lượng trường mà mục tiêu cao nhất là nâng cao chất lượng giáo dục, hiệu quả đầu tư và năng lực quản trị nhà trường.
Trong quá trình xây dựng phương án, ngành đặc biệt chú trọng bảo đảm quyền học tập của học sinh, không để việc sắp xếp làm gia tăng khoảng cách địa lý hoặc chi phí đi lại. Thành phố ưu tiên sắp xếp các trường cùng cấp, gần nhau, trên cùng địa bàn; cơ bản giữ nguyên các phân hiệu, điểm trường, bảo đảm học sinh đang học ở đâu tiếp tục học ở đó. Mỗi xã có tối thiểu một trường mầm non và một trường phổ thông, qua đó bảo đảm khả năng tiếp cận giáo dục, nhất là tại những địa bàn khó khăn.
Theo phương án, khối mầm non giảm từ 467 xuống 273 trường; tiểu học từ 433 xuống 274 trường; THCS từ 424 xuống 233 trường. Trong khi đó, 82 trường THPT công lập không thực hiện giảm đầu mối, tiếp tục được đầu tư, mở rộng quy mô và xây dựng bổ sung trường học.
Như vậy, việc giảm 41,1% đầu mối cần được nhìn nhận là tái cơ cấu mạng lưới trường học, không phải thu hẹp hệ thống giáo dục. Thành phố hướng tới mạng lưới tinh gọn hơn về tổ chức nhưng vẫn bảo đảm điều kiện học tập, đồng thời tạo dư địa tập trung nguồn lực nâng cao chất lượng giáo dục.
Vừa đổi mới, vừa bảo đảm sự ổn định của hệ thống sau sắp xếp
-Năm học 2026-2027, ngành Giáo dục Hải Phòng sẽ tập trung vào những nhiệm vụ trọng tâm nào để tiếp tục đổi mới quản trị, nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng yêu cầu phát triển của thành phố, thưa ông?
Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hải Phòng Lương Văn Việt:Năm học 2026-2027 là giai đoạn vừa đổi mới, vừa bảo đảm sự ổn định của hệ thống sau sắp xếp. Trước hết, ngành tập trung hoàn thành việc sắp xếp mạng lưới trường học theo đúng chỉ đạo của Trung ương và thành phố, bảo đảm khoa học, thận trọng, phù hợp thực tiễn để hệ thống mới vận hành ổn định trước năm học mới.
Sau sắp xếp, ngành tiếp tục nâng cao hiệu quả quản trị các cơ sở giáo dục, hướng tới mô hình nhà trường hiện đại, trong đó hiệu trưởng và đội ngũ quản lý là những người dẫn dắt đổi mới chuyên môn, quản trị bằng dữ liệu và chịu trách nhiệm về chất lượng giáo dục.
Một nhiệm vụ quan trọng khác là phát triển đội ngũ nhà giáo. Hiện, thành phố có nhu cầu tuyển dụng hơn 2.000 giáo viên ở các cấp học. Việc tuyển dụng sẽ được thực hiện trên cơ sở rà soát nhu cầu sau khi sắp xếp mạng lưới trường lớp, bảo đảm bố trí nhân lực hợp lý, tránh tình trạng nơi thừa, nơi thiếu. Cùng với đó, ngành tiếp tục đổi mới đào tạo, bồi dưỡng giáo viên theo hướng phát triển năng lực nghề nghiệp, đáp ứng chương trình giáo dục mới, chuyển đổi số và phương thức dạy học hiện đại.
Về chất lượng giáo dục, Hải Phòng tiếp tục triển khai hiệu quả Chương trình giáo dục phổ thông 2018, chú trọng phát triển phẩm chất, năng lực người học; đẩy mạnh giáo dục STEM, trí tuệ nhân tạo, ngoại ngữ, nghiên cứu khoa học, đổi mới sáng tạo, hướng nghiệp và phân luồng.
Đặc biệt, với đặc thù là thành phố công nghiệp, cảng biển và dịch vụ, giáo dục Hải Phòng cần gắn chặt hơn với nhu cầu phát triển kinh tế, chuẩn bị nguồn nhân lực cho các ngành công nghiệp công nghệ cao, logistics, kinh tế số và những lĩnh vực mới.
Xin trân trọng cảm ơn ông!
Ngành Giáo dục Hải Phòng xác định giáo dục phải đi cùng với công bằng xã hội. Vì vậy, cùng với nâng cao chất lượng, ngành tiếp tục thực hiện các chính sách hỗ trợ học sinh, giáo viên, đặc biệt ở những địa bàn khó khăn, khu công nghiệp, khu vực có tốc độ đô thị hóa nhanh và địa bàn hải đảo.
