Chuyển biến mạnh trong cải cách hành chính
Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, TP. Hà Nội xác định chuyển đổi số là nhiệm vụ đột phá, hướng tới xây dựng chính quyền số vận hành trên dữ liệu, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ.
Theo UBND TP. Hà Nội, điểm cốt lõi của chính quyền số là thay đổi phương thức điều hành. Dữ liệu được kết nối, chia sẻ giữa các cơ quan giúp người dân không phải khai báo nhiều lần cùng một thông tin. Hồ sơ được xử lý trên môi trường điện tử, tiến độ giải quyết được theo dõi theo thời gian thực, qua đó giảm đáng kể thời gian và chi phí cho cả người dân lẫn cơ quan quản lý.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Thành ủy và UBND TP. Hà Nội đã ban hành nhiều chương trình, kế hoạch thúc đẩy chuyển đổi số, xác định dữ liệu, nền tảng số và truyền thông số là những yếu tố cốt lõi để đổi mới phương thức quản trị, nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Thành phố đã rà soát, chuẩn hóa hơn 2.000 thủ tục hành chính; triển khai cơ chế “một cửa”, “một cửa liên thông” không phụ thuộc địa giới hành chính; đẩy mạnh dịch vụ công trực tuyến toàn trình, xây dựng nền hành chính dựa trên dữ liệu.
Đặc biệt, Hà Nội đã hoàn thành 100% thủ tục hành chính không phụ thuộc địa giới hành chính thuộc phạm vi quản lý của thành phố. Đây là bước chuyển quan trọng từ tư duy quản lý theo địa bàn sang tư duy phục vụ, lấy người dân làm trung tâm. Nền tảng dữ liệu dùng chung cũng từng bước trở thành hạ tầng truyền thông số thống nhất của chính quyền thành phố, góp phần nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành, tăng cường công khai, minh bạch và tương tác với người dân, doanh nghiệp.
Theo Trung tâm Phục vụ hành chính công TP. Hà Nội, tổng chi phí tuân thủ của 293 thủ tục hành chính trước khi tái cấu trúc ước tính hơn 2.306 tỷ đồng mỗi năm. Sau khi áp dụng phương án mới, chi phí giảm còn 654 tỷ đồng, tương đương tiết kiệm 1.652 tỷ đồng, giảm 71,64%. Đồng thời, người dân và doanh nghiệp tiết kiệm được hơn 15,1 triệu giờ đi lại mỗi năm.
Nhiều lĩnh vực có sự thay đổi rõ rệt. Với 25 thủ tục lĩnh vực đất đai có phát sinh nghĩa vụ tài chính, người dân trước đây phải đi lại ít nhất 6 lần, nay toàn bộ quy trình đều có thể thực hiện từ xa. Thủ tục xác nhận điều kiện mua nhà ở xã hội cũng được đơn giản hóa từ 2 biểu mẫu, 4 lượt đi lại xuống chỉ còn một biểu mẫu điện tử duy nhất.
Việc tái cấu trúc thủ tục hành chính đã giúp TP. Hà Nội chuyển từ phương thức quản lý hồ sơ giấy, tiền kiểm sang quản lý dựa trên dữ liệu và hậu kiểm, tạo nền tảng quan trọng để xây dựng chính quyền số và đô thị thông minh.
Đưa chuyển đổi số đến từng địa phương, vào nhiều công việc
Không chỉ triển khai ở cấp thành phố, chuyển đổi số đang được cụ thể hóa ngay tại cơ sở với nhiều mô hình thiết thực. Ông Nguyễn Anh Dũng, Phó Chủ tịch UBND phường Giảng Võ cho biết, ngay sau khi chính quyền địa phương hai cấp đi vào hoạt động, phường đã ban hành đồng bộ hệ thống văn bản chỉ đạo.
Theo đó, UBND phường Giảng Võ đã thành lập Tổ ứng cứu công nghệ hỗ trợ giải quyết thủ tục hành chính; Tổ chuyển đổi số cộng đồng và vận động cán bộ tham gia nền tảng “Bình dân học vụ số”. Đồng thời, phường cũng triển khai kế hoạch thực hiện Nghị quyết 57-NQ/TW trên địa bàn năm 2026 và đã đạt nhiều kết quả tích cực.
Trong quản lý văn bản và điều hành, phường đã rà soát, đề xuất cấp tài khoản cho 100% cán bộ, công chức, viên chức, yêu cầu sử dụng thống nhất hệ thống trong toàn bộ quy trình tiếp nhận, xử lý và phát hành văn bản. Việc phân luồng, giao xử lý văn bản được thực hiện trực tiếp trên hệ thống, gắn trách nhiệm với từng cá nhân, đơn vị; đồng thời duy trì cơ chế giao nhiệm vụ có thời hạn và kiểm soát tiến độ, hình thành phương thức làm việc rõ người, rõ việc, rõ kết quả.
Tại phường Cầu Giấy, chuyển đổi số không chỉ dừng lại ở việc phục vụ người dân tại trụ sở mà còn được triển khai ngay tại nơi cư trú. Lãnh đạo UBND phường Cầu Giấy cho biết, địa phương đã phối hợp với Chi nhánh số 2, Trung tâm Phục vụ hành chính công TP. Hà Nội và các tổ chức chính trị xã hội thành lập 3 Tổ xung kích lưu động để hỗ trợ chứng thực chữ ký tại nhà cho người cao tuổi, người có công gặp khó khăn trong đi lại khi thực hiện thủ tục ủy quyền nhận lương hưu, trợ cấp bảo hiểm xã hội và các chế độ an sinh… đã nhận được sự hài lòng, ủng hộ tích cực của người dân.
Chánh Văn phòng UBND TP. Hà Nội Nguyễn Tiến Thiết cho biết, bám sát các chủ trương của Trung ương, Thành ủy và UBND TP. Hà Nội, thành phố đã ban hành nhiều chương trình, kế hoạch nhằm thúc đẩy chuyển đổi số, xây dựng chính quyền số, phát triển kinh tế số và xã hội số. Đồng thời, TP. Hà Nội cũng xác định dữ liệu, nền tảng số và truyền thông số là những yếu tố cốt lõi để đổi mới phương thức quản trị, nâng cao hiệu quả chỉ đạo, điều hành và chất lượng phục vụ người dân, doanh nghiệp.
Đến nay, Hà Nội đang công khai và tổ chức thực hiện 2.075 thủ tục hành chính còn hiệu lực ở cả cấp thành phố và cấp xã. Trong đó có 1.120 thủ tục đủ điều kiện cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình, chiếm 53,6%; 921 thủ tục cung cấp trực tuyến một phần và chỉ còn 34 thủ tục thực hiện trực tiếp. Toàn bộ thủ tục đã được tích hợp trên Cổng Dịch vụ công quốc gia. Tỷ lệ số hóa hồ sơ đạt gần 98%. Hơn 120.000 hồ sơ đã được giải quyết tại cấp xã nhờ phân cấp, góp phần tiết kiệm hàng chục tỷ đồng chi phí xã hội.
