Doanh nghiệp do nữ lãnh đạo có bước phát triển đáng ghi nhận
Nhân ngày Phụ nữ Việt Nam (20/10), bà Hà Thu Thanh, Phó Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Việt Nam, chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương về cơ hội, thách thức và những yêu cầu đặt ra đối với nữ doanh nhân trong bối cảnh mới. Theo bà, để đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng hai con số, nữ doanh nhân cần phát huy sự thận trọng, bền bỉ nhưng cũng phải chủ động đổi mới, dám bứt phá và nâng cao năng lực quản trị doanh nghiệp.
- Thưa bà, nhìn lại sự phát triển của cộng đồng nữ doanh nhân Việt Nam thời gian qua, bà đánh giá như thế nào về những bước tiến cũng như thách thức đặt ra đối với lực lượng này trong giai đoạn mới?
Bà Hà Thu Thanh:Với vai trò Phó Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Việt Nam, tôi luôn trăn trở về sự phát triển của cộng đồng nữ doanh nhân. Song cũng rất tự hào khi những năm đổi mới vừa qua, đặc biệt là khoảng 5 năm gần đây, nhiều doanh nghiệp do phụ nữ lãnh đạo đã có những bước phát triển đáng ghi nhận.
Có những doanh nghiệp từ quy mô nhỏ đã bứt phá lên quy mô vừa; có những doanh nghiệp quy mô vừa đang từng bước phát triển lên quy mô lớn hơn, không chỉ về năng suất, hiệu quả mà còn về uy tín và vị thế trên thị trường.
Điều đáng chú ý là sự trưởng thành ấy gắn với việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp và thay đổi tư duy lãnh đạo. Người đứng đầu doanh nghiệp không còn đơn thuần điều hành bằng quyền sở hữu hay tư cách đại diện pháp luật mà ngày càng hướng tới lãnh đạo bằng những giá trị phát triển của doanh nghiệp.
Tuy nhiên, cộng đồng nữ doanh nhân cũng đang đối diện với không ít thách thức. Trong số hơn 10.000 hội viên của Hội Nữ doanh nhân Việt Nam, khoảng 95% là nữ doanh nhân ở các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Quy mô này khiến nhiều doanh nghiệp chưa kịp nhận diện những cơ hội mới đang xuất hiện trong dòng chảy phát triển của nền kinh tế.
Một thách thức nữa là sự thận trọng. Đây vốn là phẩm chất giúp nhiều nữ doanh nhân quản trị tốt rủi ro, duy trì hoạt động kinh doanh ổn định. Nhưng nếu quá thận trọng, chúng ta có thể bỏ lỡ cơ hội phát triển.
Tôi cho rằng, trong kỷ nguyên mới, nữ doanh nhân vẫn cần giữ sự thận trọng, bền bỉ nhưng nhất thiết phải có thêm tinh thần bứt phá. Thực tế đã có những nữ doanh nhân dám dấn thân, dám thay đổi và đạt được những bước phát triển rất ấn tượng.
- Trong bối cảnh Việt Nam hướng tới mục tiêu tăng trưởng hai con số, theo bà, nữ doanh nhân cần thay đổi như thế nào để tận dụng cơ hội, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế?
Bà Hà Thu Thanh:Theo tôi, điều đầu tiên là phải thay đổi tư duy lãnh đạo và quản trị doanh nghiệp. Chúng ta không thể tiếp tục phát triển chỉ dựa trên nền tảng quản trị cũ, những mối quan hệ sẵn có hay tư duy bảo toàn vốn.
Doanh nhân cần chuyển mạnh sang quản trị gắn với năng suất và chủ động tiếp cận những cơ hội mới. Trong đó, đổi mới khoa học, công nghệ phải được xem là một trong những yếu tố quan trọng để nâng cao năng suất lao động và hiệu quả kinh doanh.
Việc ứng dụng khoa học, công nghệ không phụ thuộc hoàn toàn vào quy mô doanh nghiệp lớn hay nhỏ mà trước hết phụ thuộc vào tư duy và khát vọng đổi mới của người lãnh đạo.
Đặc biệt, doanh nghiệp nhỏ và vừa có thể tìm kiếm cơ hội từ những thị trường ngách, từ sự thay đổi của chuỗi cung ứng và chuỗi giá trị toàn cầu. Không phải doanh nghiệp nào cũng cần tham gia vào những thị trường rất lớn. Nếu biết lựa chọn thị trường phù hợp với năng lực, doanh nghiệp hoàn toàn có thể nâng cao sức cạnh tranh và tạo ra những bước tăng trưởng mới.
Bên cạnh đó, khi Chính phủ chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang kiến tạo, đồng hành cùng doanh nghiệp, bản thân doanh nghiệp cũng phải chủ động nâng cao năng lực hấp thụ chính sách. Cải cách thể chế, cắt giảm thủ tục hành chính không chỉ nhằm tháo gỡ khó khăn mà quan trọng hơn phải góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh thực chất. Đối với cộng đồng nữ doanh nhân, cần chủ động cập nhật những thay đổi về chính sách, pháp luật, đổi mới quản trị, tăng cường kết nối, học hỏi và tìm kiếm cơ hội hợp tác.
Tôi cũng muốn nhấn mạnh rằng, mục tiêu tăng trưởng hai con số không phải là điều quá xa vời với doanh nghiệp nhỏ và vừa. Chẳng hạn, một doanh nghiệp có doanh thu 10 tỷ đồng, nếu tăng lên 11 tỷ đồng đã đạt mức tăng trưởng 10%. Điều quan trọng là mỗi doanh nghiệp phải xác định mục tiêu phù hợp với chính mình, từng bước phát triển một cách tự tin nhưng phải có khát vọng bứt phá. Tôi tin rằng, với tinh thần ấy, trong năm 2027, cộng đồng nữ doanh nhân sẽ có những bước tiến mạnh mẽ hơn, đóng góp tích cực vào mục tiêu tăng trưởng chung của nền kinh tế.
Trung thực, cẩn trọng và có trách nhiệm trong hoạt động sản xuất, kinh doanh
- Nhân ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10, bà muốn gửi gắm điều gì tới cộng đồng nữ doanh nhân để vừa hiện thực hóa khát vọng tăng trưởng, vừa bảo đảm sự phát triển bền vững trong thời gian tới?
Bà Hà Thu Thanh: Tôi nghĩ rằng, dù là doanh nhân nam hay nữ, hoạt động trong nước hay đã vươn ra thị trường quốc tế, tất cả đều có chung khát vọng phát triển doanh nghiệp và phát triển một cách bền vững.
Tuy nhiên, tăng trưởng phải luôn đi cùng với nhận diện và quản trị rủi ro. Khi đặt ra mục tiêu tăng trưởng cho ngày hôm nay, doanh nhân cũng phải nghĩ đến những rủi ro có thể phát sinh để bảo đảm sự phát triển lâu dài.
Trước hết là rủi ro pháp lý. Trong bối cảnh hệ thống chính sách, pháp luật liên tục thay đổi, doanh nghiệp phải chủ động cập nhật, nâng cao hiểu biết và bảo đảm tuân thủ các quy định. Có những rủi ro không xuất phát từ việc doanh nghiệp cố tình vi phạm mà do không kịp nhận diện những thay đổi của pháp luật.
Thứ hai là rủi ro tài chính. Hiệu quả kinh doanh không chỉ được đo bằng lợi nhuận tạo ra hay lượng tiền còn lại, mà phải là sự hài hòa giữa doanh thu, lợi nhuận và dòng tiền. Chẳng hạn, khi doanh nghiệp xây dựng kế hoạch dựa trên mức lãi suất vay từ 6 - 8%, nhưng thực tế lãi suất có thể cao hơn, chi phí tài chính có thể gia tăng đáng kể, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận. Vì vậy, doanh nhân phải thường xuyên đánh giá và có phương án ứng phó với những biến động như vậy.
Một yêu cầu rất quan trọng nữa là quản trị minh bạch, hiệu quả. Đây không chỉ là nền tảng để doanh nghiệp phát triển bền vững mà còn giúp nâng cao khả năng tiếp cận các nguồn vốn, trong đó có thị trường trái phiếu, thay vì quá phụ thuộc vào vốn vay ngân hàng.
Tôi đặc biệt muốn nhấn mạnh đến đạo đức doanh nhân. Người lãnh đạo phải trung thực, cẩn trọng và có trách nhiệm trong mỗi quyết định, không chỉ đối với doanh nghiệp mà còn với cộng đồng và xã hội. Đối với nữ doanh nhân, chúng tôi luôn đề cao tinh thần bền bỉ và phát triển bền vững. Nhưng trong giai đoạn hiện nay, bên cạnh sự thận trọng, cần có thêm quyết tâm đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám nắm bắt cơ hội.
Tôi mong rằng cộng đồng nữ doanh nhân sẽ tiếp tục phát huy những giá trị tốt đẹp của mình, tăng cường kết nối, cùng nhau học hỏi, cùng nhau phát triển. Bởi mỗi doanh nghiệp phát triển tốt hơn, bền vững hơn sẽ góp thêm một phần vào sự phát triển chung của nền kinh tế.
- Xin cảm ơn bà!
Bà Hà Thu Thanh, Phó Chủ tịch Hội Nữ doanh nhân Việt Nam: Khoảng 95% trong số hơn 10.000 hội viên của Hội là nữ doanh nhân thuộc các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Trong bối cảnh mới, nữ doanh nhân cần phát huy sự thận trọng, bền bỉ, đồng thời chủ động đổi mới tư duy quản trị, ứng dụng khoa học - công nghệ, nắm bắt cơ hội thị trường và mạnh dạn bứt phá để phát triển bền vững.
