Những dấu chân của người khai phá
Ngày 23/7/1959, tại thành phố Baku thuộc Azerbaijan (Liên Xô cũ) - cái nôi của nền công nghiệp dầu mỏ hiện đại, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nói với các nhà lãnh đạo nước Cộng hòa Azerbaijan thuộc Liên bang Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Xô viết (Liên Xô) rằng:“Tôi nghĩ Việt Nam chúng tôi có biển, nhất định sẽ có dầu, nhưng đang chiến tranh, chưa làm được. Tôi hy vọng và tin tưởng rằng, sau khi Việt Nam kháng chiến thắng lợi, các đồng chí sẽ giúp chúng tôi tìm ra dầu, khai thác và chế biến dầu, xây dựng được khu công nghiệp dầu khí như Baku”.
Từ đó đến nay, thực hiện mong ước của Người, ngành Dầu khí Việt Nam đã đi từ không đến có, đạt được những thành tựu hết sức vẻ vang, như Chủ tịch Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) Lê Ngọc Sơn khẳng định:“Chúng ta tự hào và tự tin báo công lên Chủ tịch Hồ Chí Minh rằng, ngành Dầu khí đã hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ, hiện thực hóa mong ước của Người”.
Từ những năm tháng đất nước còn chia cắt, chiến tranh khốc liệt, lời căn dặn của Bác đã trở thành kim chỉ nam cho sự ra đời và phát triển của ngành công nghiệp dầu khí Việt Nam. Gần 70 năm trước, đất nước bên bờ Biển Đông của chúng ta chưa có những giếng khoan ngoài khơi, nhà máy lọc dầu và đội ngũ kỹ sư dầu khí đông đảo. Nhưng bằng tầm nhìn chiến lược, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã nhận ra rằng, dưới lòng biển không chỉ có tài nguyên mà còn có một nguồn lực quan trọng để kiến thiết quốc gia sau chiến tranh. Những con đường thênh thang bao giờ cũng bắt đầu từ dấu chân của những người khai phá.
Nếu ví Petrovietnam như một dòng sông lớn thì mạch nguồn của nó bắt đầu từ một tư tưởng. Từ Đoàn Thăm dò Dầu lửa 36 thành lập năm 1961, đến dòng khí công nghiệp đầu tiên ở Tiền Hải năm 1981. Cho đến ngày 29/12/1988 khi Liên doanh Vietsovpetro đạt mốc 1 triệu tấn dầu - từ dấu son ấy, Việt Nam đã ghi tên mình trên bản đồ dầu khí thế giới. Nếu dầu khí từng được gọi là “vàng đen" thì giá trị lớn nhất mà ngành tạo ra không chỉ nằm ở những thùng dầu hay mét khối khí mà là năng lực tự chủ công nghệ, đội ngũ nhân lực trình độ cao cùng hệ thống công nghiệp hiện đại.
Đằng sau những con số là những công trình mang tầm vóc quốc gia: Nhà máy Lọc dầu Dung Quất, các tổ hợp khí - điện - đạm, những đường ống dẫn khí xuyên vùng, các công trình ngoài khơi giữa sóng gió Biển Đông, hình thành một chuỗi giá trị công nghiệp hoàn chỉnh. Quan trọng hơn, mỗi giàn khoan, mỗi nhà giàn hiện diện giữa trùng khơi còn là những “cột mốc chủ quyền sống”, khẳng định sự hiện diện hòa bình, hợp pháp và liên tục của Việt Nam trên vùng biển của mình. Những người lao động dầu khí, trong nhiều hoàn cảnh, còn là những người giữ biển bằng tri thức, bằng lao động và bằng lòng yêu nước.
“Thắp lên ngọn lửa” qua những con số
Ngọn lửa được nhen lên từ Baku năm nào vẫn đang cháy và cháy mạnh mẽ. Ngày 9/7/2026, tại Hội nghị sơ kết công tác 6 tháng đầu năm, Tổng Giám đốc Petrovietnam Lê Mạnh Cường đã báo cáo một bức tranh tổng thể về sự bứt phá của Petrovietnam giữa những biến động tưởng chừng như "vô tiền khoáng hậu”. Trong bối cảnh nền kinh tế thế giới và thị trường năng lượng toàn cầu diễn biến phức tạp, khó lường từ xung đột địa chính trị, biến động giá dầu, khí, LNG cho tới đứt gãy chuỗi cung ứng, Petrovietnam vẫn vững vàng trước mọi biến động và hoàn thành vượt mức toàn diện các chỉ tiêu.
Sáu tháng đầu năm 2026, tổng doanh thu toàn Petrovietnam ước đạt 734,7 nghìn tỷ đồng, tăng 49% so với cùng kỳ năm 2025. Doanh thu hợp nhất ước đạt 445,4 nghìn tỷ đồng, vượt 22% kế hoạch và tăng 39%. Đặc biệt, nộp ngân sách toàn Tập đoàn ước đạt 88,9 nghìn tỷ đồng, vượt 34% kế hoạch và tăng 27% so với cùng kỳ. Gần 89 nghìn tỷ đồng ấy đã đóng góp không hề nhỏ cho việc duy trì ổn định tài khóa, đầu tư cho các lĩnh vực ưu tiên và thực hiện các mục tiêu phát triển nhanh, bền vững.
Những giàn khoan, công trình dầu khí vẫn đang được 'thắp sáng', viết tiếp hành trình hiện thực mong ước của Bác Hồ - Ảnh: Petrovietnam cung cấp
Ở các lĩnh vực sản xuất chủ lực, những con số cũng biết nói. Sản lượng dầu thô 6 tháng đạt 5,5 triệu tấn, tăng 14,2% so với cùng kỳ. Sản lượng điện đạt 20,46 tỷ kWh, tăng 23,1%. Sản xuất xăng dầu đạt 8,51 triệu tấn, tăng 5%. Đạm đạt 946,6 nghìn tấn. Gia tăng trữ lượng đạt 8,3 triệu tấn quy dầu, bằng 55,3% kế hoạch năm. Đáng chú ý, giá trị thực hiện đầu tư toàn Tập đoàn ước đạt 27,5 nghìn tỷ đồng, tăng hơn 70% so với cùng kỳ. Những con số này cho thấy Petrovietnam không chỉ khai thác hôm nay mà đang gieo hạt, “tạo mầm” cho những mùa gặt tương lai.
Cánh cửa ra thế giới cũng mở rộng hơn: doanh thu từ kinh doanh quốc tế 6 tháng đầu năm 2026 ước đạt 97,8 nghìn tỷ đồng, bằng 65,5% kế hoạch năm. Dự và chỉ đạo Hội nghị, Ủy viên Bộ Chính trị, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ Phạm Gia Túc ghi nhận thành tích tăng trưởng đồng loạt ở các chỉ tiêu, đánh giá cao tinh thần “Một đội ngũ - Một mục tiêu” và khẳng định Petrovietnam đã có những đóng góp quan trọng vào ổn định kinh tế vĩ mô, bảo đảm các cân đối lớn của nền kinh tế và giữ vững an ninh năng lượng quốc gia.
Ngọn lửa soi đường
Nhưng lịch sử không chỉ tỏa sáng bởi những thành tích đã có mà còn được viết tiếp bằng những khát vọng của ngày mai. Nếu trước đây nhiệm vụ trọng tâm là tìm kiếm và khai thác tài nguyên thì hiện nay bài toán đặt ra đa chiều và phức tạp hơn nhiều: làm thế nào chuyển hóa tài nguyên thành tri thức, công nghệ và sức cạnh tranh quốc gia? Đó chính là nội dung cốt lõi trong định hướng chiến lược mà lãnh đạo Đảng, Nhà nước đặt ra cho Petrovietnam - chuyển từ “khai thác tài nguyên” sang “kiến tạo năng lượng - công nghiệp - tri thức”. Đó không chỉ là điều chỉnh mục tiêu mà là một bước ngoặt lớn trong tư duy phát triển.
Trong thế kỷ XXI, tài nguyên thiên nhiên dù quý giá đến đâu cũng có giới hạn. Một mỏ dầu rồi sẽ suy giảm sản lượng. Một mỏ khí rồi sẽ cạn kiệt. Nhưng tri thức thì không có giới hạn. Công nghệ càng sử dụng càng phát triển. Năng lực sáng tạo càng đầu tư càng sinh sôi. Tương lai của Petrovietnam không chỉ ở dưới lòng đất hay dưới đáy biển mà được kiến tạo trong các phòng thí nghiệm, các trung tâm nghiên cứu và trong bộ óc của hàng vạn kỹ sư, chuyên gia.
Trong bối cảnh thế giới chuyển dịch mạnh mẽ sang kinh tế xanh, kinh tế số và trí tuệ nhân tạo, ngành năng lượng toàn cầu đang trải qua cuộc tái cấu trúc sâu rộng nhất trong nhiều thập niên. Bởi vậy, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia vẫn là sứ mệnh hàng đầu. Theo đó, Petrovietnam đang xây dựng một hệ thống năng lượng đa tầng, đa nguồn và linh hoạt, gồm nguồn truyền thống, LNG, hệ thống lưu trữ, điện gió, điện hạt nhân và các dạng năng lượng mới, với khả năng chủ động ứng phó trước mọi biến động của thị trường quốc tế và những cú sốc địa chính trị toàn cầu.
Khi một dự án dầu khí lớn được triển khai, không chỉ ngành năng lượng được hưởng lợi mà hàng trăm doanh nghiệp cơ khí, xây dựng, vận tải, tài chính và dịch vụ kỹ thuật cũng được kích hoạt. Song để thực hiện sứ mệnh đó, bên cạnh nỗ lực nội tại, cần tiếp tục hoàn thiện thể chế và cơ chế quản trị. Ngành năng lượng có chu kỳ đầu tư dài, vốn lớn và rủi ro cao; trong môi trường cạnh tranh toàn cầu, tốc độ ra quyết định nhiều khi quyết định thành bại. Tháo gỡ các nút thắt về cơ chế, nâng cao tính tự chủ và hiệu quả quản trị chính là cách giải phóng nguồn lực cho phát triển.
Tại buổi Lễ đón nhận Huân chương Lao động Hạng Nhất và kỷ niệm 50 năm ngày thành lập Petrovietnam (3/9/1975 - 3/9/2025), Tổng Bí thư Tô Lâm đã gửi gắm tám chữ: “Tiên phong - Vượt trội - Bền vững - Toàn cầu”. Tám chữ ấy không chỉ là một thông điệp mà còn là bản đồ hành động cho tương lai, định hướng lớn cho chặng đường phát triển: Tiên phong để dẫn dắt chuyển dịch năng lượng, vượt trội để nâng cao năng lực cạnh tranh, bền vững để hài hòa giữa tăng trưởng và trách nhiệm xã hội, toàn cầu để đưa thương hiệu Việt Nam vươn xa hơn trên bản đồ kinh tế thế giới.
Nhìn sâu hơn, hành trang lớn nhất của đội ngũ những người dầu khí trong kỷ nguyên mới không phải là những giàn khoan đồ sộ hay những công trình hàng tỷ USD. Hành trang ấy chính là tinh thần của Chủ tịch Hồ Chí Minh - tinh thần nghĩ xa, làm lớn, đặt mục tiêu phát triển cao, bởi chúng ta dám tin vào sức mạnh của bản lĩnh và trí tuệ Việt Nam, dẫu phía trước còn muôn vàn khó khăn, thử thách.
67 năm trước, Bác Hồ kính yêu đã có tầm nhìn chiến lược, đi trước thời đại. Hôm nay, ngành Dầu khí Việt Nam đã đi đúng con đường mà Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng ta đã định hướng. Petrovietnam vẫn tiếp tục hiện thực hóa tốt hơn mong ước của Bác. Từ “người đi tìm lửa” năm xưa, Petrovietnam phấn đấu trở thành người kiến tạo nguồn năng lượng của tương lai và vươn lên thành tập đoàn công nghiệp - năng lượng hiện đại mang tầm khu vực và thế giới.
Hành trang lớn nhất của Petrovietnam trong kỷ nguyên mới không phải là tài nguyên nằm dưới lòng đất, mà là những bài học, truyền thống vẻ vang của lịch sử, của tri thức nằm trong bộ não và khát vọng cháy trong trái tim con người. Ngọn lửa được thắp lên từ Baku năm nào vẫn đang cháy. Và chính ngọn lửa ấy sẽ không ngừng cháy mãi soi đường cho ngành Dầu khí viết tiếp lên những hành trang mới...
