Triển khai sớm, đồng bộ
Là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, đồng thời cũng là một trong những địa phương có số lượng lớn thanh niên lên đường chiến đấu trong các cuộc kháng chiến, Nghệ An có số lượng lớn liệt sĩ, thân nhân liệt sĩ và hàng nghìn phần mộ chưa xác định được đầy đủ thông tin. Chính vì vậy, công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ luôn được tỉnh xác định là nhiệm vụ chính trị đặc biệt quan trọng, mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc và là sự tri ân với những người đã ngã xuống vì độc lập dân tộc.
Những ngày này, tại Nghệ An, việc triển khai Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” diễn ra khẩn trương, đầy xúc động. Mỗi mẫu hài cốt liệt sĩ được lấy, mỗi hồ sơ được rà soát hay mỗi thông tin được đối chiếu không chỉ là một phần công việc chuyên môn, đó còn là hy vọng tìm lại tên tuổi cho những người lính đã hy sinh, mong mỏi của hàng nghìn gia đình còn đau đáu chờ tin người thân suốt nhiều thập kỷ.
Tỉnh Nghệ An tiếp nhận 80 hài cốt liệt sĩ quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hi sinh tại Lào về với đất mẹ. Ảnh: Thành Cường
Ngay sau khi Văn phòng Ban chỉ đạo Quốc gia tổ chức hội nghị tập huấn công tác lấy mẫu, bàn giao mẫu và số hóa thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ, Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Nghệ An đã tổ chức giao nhiệm vụ, hiệp đồng triển khai cho các sở, ban, ngành, cơ quan, đơn vị và các tổ chức đoàn thể chặt chẽ, nghiêm túc.
Các tổ công tác liên ngành và đội lấy mẫu, bàn giao hài cốt liệt sĩ tại nghĩa trang được thành lập; tổ chức giao nhiệm vụ, phân công cụ thể cho từng bộ phận và cá nhân đảm nhiệm. Cơ sở vật chất, phương tiện phục vụ việc lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ, nhất là dụng cụ liên quan đến nhiệm vụ lấy mẫu, thiết bị ghi chép mã định danh được chuẩn bị đầy đủ.
Quá trình tổ chức lấy mẫu tuân thủ quy trình 8 bước đã được tập huấn và thực hiện theo Quyết định số 1973/QĐ-BQP ngày 22/4/2026 của Bộ Quốc phòng, nhất là quy trình lấy mẫu, bảo quản, bàn giao, lưu trữ tạm thời, vận chuyển mẫu hài cốt liệt sĩ và thực hiện số hóa, sử dụng phần mềm thông tin quản lý thông tin mẫu hài cốt liệt sĩ bảo đảm chặt chẽ, nghiêm túc, an toàn, không để xảy ra sai sót, lây nhiễm chéo mẫu phẩm.
Cùng với đó, các lực lượng tham gia thực hiện nghiêm công tác bảo mật thông tin, thường xuyên đối soát sự trùng khớp thông tin (trùng sơ đồ vị trí mộ, trùng mã định danh, trùng thông tin ghi trên phiếu, trùng thông tin trên hộp đựng mẫu phẩm); làm đến đâu dứt điểm đến đó theo nguyên tắc “một hài cốt, tại một thời điểm”, “một thời điểm, chỉ mở một hài cốt” tại vị trí thao tác để giảm nguy cơ lẫn mẫu.
Sau mỗi buổi lấy mẫu, tổ chức kiểm đếm, đối soát, đánh dấu khu vực, niêm phong hiện trường; di chuyển mẫu về nơi lưu trữ tạm thời, bàn giao mẫu chặt chẽ, bảo đảm đúng số lượng, đúng ký hiệu và trùng khớp hồ sơ kèm theo; tiến hành số hóa hồ sơ, lưu trữ theo quy định.
Các cơ quan chức năng thường xuyên tổ chức kiểm tra, đôn đốc, đối chiếu hồ sơ bảo đảm tính đồng bộ, thống nhất, tránh sai sót. Cán bộ, nhân viên, lực lượng lấy mẫu hài cốt liệt sĩ phát huy tinh thần trách nhiệm cao, làm việc cẩn thận, tỉ mỉ, thể hiện sự trang nghiêm, trân trọng đối với các anh hùng liệt sĩ.
Ông Phùng Thành Vinh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 tỉnh cho biết, trong Chiến dịch “500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Nghệ An là một trong những địa phương của Quân khu 4 triển khai sớm, quyết liệt và đồng bộ. UBND tỉnh đã giao Ban Chỉ đạo 515 tỉnh, Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh phối hợp các sở, ngành, địa phương tổ chức thực hiện, huy động sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị tham gia chiến dịch.
Nghệ An được lựa chọn làm địa phương tổ chức triển khai điểm công tác lấy mẫu sinh phẩm hài cốt liệt sĩ phục vụ giám định ADN. Tại Nghĩa trang Liệt sĩ Nghi Lộc, các lực lượng chức năng đã tiến hành lấy mẫu các phần mộ chưa xác định danh tính theo quy trình nghiêm ngặt, bảo đảm khoa học, chặt chẽ và đúng quy định. Đây được xem là bước đi quan trọng nhằm tạo cơ sở nhân rộng quy trình trên phạm vi toàn quốc.
Hành trình dài của trách nhiệm, nghĩa tình và đạo lý
Tỉnh Nghệ An xác định, với mục tiêu Chiến dịch 500 ngày đêm đề ra, nhiệm vụ thời gian tới rất nặng nề. Khối lượng công việc lớn, phạm vi rộng, yêu cầu cao. Để hoàn thành mục tiêu đề ra đòi hỏi sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị.
Tỉnh Nghệ An coi đây là nhiệm vụ chính trị đặc biệt, là mệnh lệnh từ trái tim, thể hiện trách nhiệm trước nhân dân và các anh hùng liệt sĩ. Từ đó, tỉnh sẽ quyết liệt chỉ đạo triển khai thực hiện Chiến dịch, tiếp tục ưu tiên nguồn lực, tập trung lãnh đạo, chỉ đạo chặt chẽ việc tổ chức lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ bảo đảm đúng quy trình, khoa học, chính xác, an toàn và hiệu quả. Quá trình triển khai phát huy sức mạnh tổng hợp của các lực lượng, bảo đảm sự phối hợp đồng bộ giữa cơ quan quân sự với các sở, ban, ngành, địa phương và các đơn vị giám định ADN.
Ban Chỉ đạo 515 tỉnh Nghệ An kiểm tra, nắm tình hình lực lượng tham gia và công tác chuẩn bị lấy mẫu hài cốt liệt sĩ. Ảnh: Hoa Lê
Ban chỉ đạo, cơ quan thường trực ban chỉ đạo các cấp tăng cường công tác kiểm tra, hướng dẫn, nắm chắc tình hình địa bàn; đánh giá cụ thể thực trạng nghĩa trang liệt sĩ, mộ liệt sĩ; kịp thời cập nhật, quản lý chặt chẽ số liệu lấy mẫu, bàn giao mẫu hài cốt liệt sĩ trên các phần mềm quản lý của Chiến dịch 500 ngày đêm.
Tỉnh sẽ đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp, các ngành và toàn xã hội đối với nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Với trách nhiệm, quyết tâm chính trị cao và tình cảm, đạo lý sâu nặng, các cơ quan, đơn vị, địa phương, các lực lượng thực hiện nhiệm vụ cần khắc phục khó khăn, tiến hành hiệu quả nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin, góp phần hoàn thành Chiến dịch 500 ngày đêm.
“Với Nghệ An, công tác tìm kiếm và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ không dừng lại ở nhiệm vụ trước mắt của Chiến dịch 500 ngày đêm. Đó là hành trình dài của trách nhiệm, nghĩa tình và đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Bởi với những người ở lại, mỗi liệt sĩ được trở về với tên tuổi đầy đủ cũng đồng nghĩa thêm một gia đình được khép lại nỗi chờ đợi kéo dài qua nhiều thế hệ”, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Nghệ An Phùng Thành Vinh nói.
Theo kế hoạch, từ tháng 5/2026 đến tháng 7/2027, toàn tỉnh Nghệ An sẽ hoàn thành việc lấy mẫu sinh phẩm đối với 2.248 mộ liệt sĩ chưa xác định thông tin tại 31 nghĩa trang liệt sĩ và các mộ quy tập trên địa bàn. Đây là bước quan trọng nhằm xây dựng cơ sở dữ liệu ADN của liệt sĩ, phục vụ đối chiếu, so sánh với thân nhân trên toàn quốc.
