Những con số "biết nói" từ thực tiễn
Khu vực miền núi Nghệ An có lợi thế lớn để phát triển nhiều loại cây trồng, vật nuôi có giá trị kinh tế, từ cây ăn quả, cây nguyên liệu, cây dược liệu đến chăn nuôi đại gia súc, gia cầm bản địa... Đây là nguồn lực quan trọng để người dân phát triển kinh tế hộ gia đình, nâng cao thu nhập và từng bước thoát nghèo.
Trong lộ trình phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh Nghệ An, công tác giảm nghèo bền vững, đặc biệt tại khu vực miền núi phía Tây, đã có sự chuyển mình mạnh mẽ từ tư duy hỗ trợ sang tư duy đầu tư, phát triển bền vững. Với sự chỉ đạo quyết liệt của Tỉnh ủy, HĐND tỉnh và UBND tỉnh, Nghệ An đang từng bước hình thành những vùng nguyên liệu hàng hóa tập trung, giúp người dân không chỉ thoát nghèo mà còn vươn lên làm giàu bền vững.
Tỉnh ủy, HĐND tỉnh và UBND tỉnh Nghệ An luôn quan tâm chỉ đạo phát triển nông nghiệp, nông thôn, thực hiện mục tiêu giảm nghèo bền vững
Năm 2025 đánh dấu bước tiến quan trọng khi tỷ lệ hộ nghèo toàn tỉnh giảm xuống còn 3,71% (giảm 0,45 điểm % so với năm 2024), riêng khu vực miền núi giảm còn 8,61%, hộ nghèo đồng bào dân tộc thiểu số giảm còn 22,41%. Kết quả rà soát định kỳ cho thấy, số hộ nghèo hiện còn 32.952 hộ, chiếm tỷ lệ 3,71% theo chuẩn nghèo đa chiều. Để đạt được kết quả này, tỉnh đã, huy động, lồng ghép linh hoạt các nguồn lực để thực hiện các mục tiêu của chương trình giảm nghèo bền vững.
Nguồn lực này đã được cụ thể hóa thông qua các dự án hạ tầng thiết yếu và hỗ trợ nhà ở. Chỉ riêng Dự án 5 đã hỗ trợ xây mới và sửa chữa gần 2.000 căn nhà cho hộ nghèo tại các huyện nghèo (cũ). Bên cạnh đó, các dự án hạ tầng kinh tế - xã hội tại vùng bãi ngang, ven biển và hải đảo cũng được đẩy mạnh giải ngân với mục tiêu hoàn thành 100% kế hoạch vốn đầu tư phát triển trong năm 2025.
Sự hỗ trợ về giống cây trồng, vật nuôi; tập huấn, chuyển giao khoa học - kỹ thuật; hỗ trợ tiêu thụ sản phẩm đã giúp người dân mạnh dạn thay đổi tập quán canh tác, chăn nuôi, nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp
Ông Hoàng Quốc Việt, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Nghệ An cho biết, muốn giảm nghèo bền vững, phải chuyển từ tư duy "hỗ trợ" sang "tạo sinh kế". Người dân không chỉ cần được hỗ trợ về vốn, giống hay kỹ thuật mà quan trọng hơn là được tạo điều kiện để tham gia chuỗi giá trị sản xuất, có việc làm ổn định và thị trường tiêu thụ bền vững. Khi người dân có thu nhập ổn định từ chính lợi thế của địa phương thì kết quả giảm nghèo mới thực chất và lâu dài.
Xuất phát từ quan điểm đó, ngành Nông nghiệp và Môi trường đang tập trung phát triển sản xuất theo lợi thế từng vùng; mở rộng các vùng nguyên liệu tập trung, phát triển lâm nghiệp bền vững, kinh tế dưới tán rừng, dược liệu, chăn nuôi, sản phẩm OCOP và liên kết với doanh nghiệp để nâng cao giá trị nông sản. Đồng thời, đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ, chuyển đổi số, xây dựng hợp tác xã, tổ hợp tác và các mô hình sản xuất hiệu quả nhằm tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân vùng nông thôn và miền núi.
Hướng tới mục tiêu hợp nhất và phát triển toàn diện
Mặc dù đạt được nhiều kết quả khả quan, song công tác giảm nghèo vẫn đối mặt với những khó khăn mang tính khách quan. Việc thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp và sáp nhập các cơ quan chuyên môn (chuyển giao nhiệm vụ thường trực từ Sở Lao động - Thương binh và Xã hội sang Sở Nông nghiệp và Môi trường) bước đầu gặp những lúng túng trong công tác tham mưu và quản lý vốn tại cơ sở...
Ngoài ra, trình độ canh tác của một bộ phận hộ nghèo còn hạn chế, cùng với tác động của thiên tai, dịch bệnh và biến động thị trường vẫn là những rào cản lớn đối với mục tiêu giảm nghèo tại các vùng sâu, vùng xa.
Năm 2026, Nghệ An đặt mục tiêu tiếp tục giảm tỷ lệ hộ nghèo từ 0,5-1,5% theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn mới. Điểm nhấn chiến lược là việc triển khai hợp nhất 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (xây dựng nông thôn mới; giảm nghèo bền vững; phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi) giai đoạn 2026-2035 theo chỉ đạo của Chính phủ.
Việc hợp nhất này kỳ vọng sẽ xóa bỏ sự chồng chéo về đối tượng, nội dung, đồng thời tập trung nguồn lực đầu tư có trọng tâm, trọng điểm. Nghệ An kiến nghị Trung ương sớm ban hành chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn mới và đơn giản hóa thủ tục hành chính để người dân dễ dàng tiếp cận các chính sách hỗ trợ.
Với sự đồng lòng của cả hệ thống chính trị và ý chí tự lực của người dân, công tác giảm nghèo tại Nghệ An đang khẳng định hướng đi đúng đắn: Phát triển kinh tế gắn liền với bảo đảm an sinh, biến tiềm năng miền Tây thành động lực làm giàu ngay trên quê hương.
Giảm nghèo bền vững không thể chỉ được đo bằng những con số thống kê, mà còn được thể hiện qua sự đổi thay trong từng bản làng, từng mái nhà và cuộc sống của mỗi người dân. Khi sinh kế được tạo dựng vững chắc, người dân có việc làm, thu nhập và chủ động làm giàu trên chính mảnh đất quê hương, đó là lúc mục tiêu phát triển trở thành hiện thực. Con đường phía trước còn nhiều khó khăn, nhưng với hướng đi đúng đắn, sự đồng hành của Nhà nước cùng ý chí vươn lên của người dân, miền Tây Nghệ An hoàn toàn có cơ sở để bứt phá, thu hẹp khoảng cách phát triển và hướng tới một tương lai bền vững.
Năm 2026, Nghệ An đặt mục tiêu tiếp tục giảm tỷ lệ hộ nghèo từ 0,5-1,5% theo chuẩn nghèo đa chiều giai đoạn mới. Điểm nhấn chiến lược là việc triển khai hợp nhất 3 Chương trình mục tiêu quốc gia (xây dựng nông thôn mới; giảm nghèo bền vững; phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi) giai đoạn 2026-2035 theo chỉ đạo của Chính phủ.