Hoàn thiện dữ liệu, mở rộng cơ hội tìm kiếm liệt sĩ
Theo thống kê, Hà Tĩnh hiện có 22.747 liệt sĩ, trong đó 9.928 liệt sĩ đã xác định được danh tính, còn 12.819 liệt sĩ chưa xác định được danh tính. Đối với nhóm chưa rõ danh tính, dữ liệu của 10.537 trường hợp thân nhân thuộc diện thu nhận mẫu ADN đã được cập nhật; 2.282 trường hợp còn lại chưa có thông tin thân nhân được nhập vào hệ thống.
Từ tháng 9/2026, Công an tỉnh Hà Tĩnh đã chỉ đạo công an các xã, phường hoàn thiện hồ sơ, dữ liệu theo Văn bản số 8486/C06-TTDLDC của Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội, Bộ Công an về triển khai thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ đợt 2 năm 2026.
Trong đợt này, Hà Tĩnh triển khai thu nhận mẫu ADN của 1.426 thân nhân liệt sĩ tại 3 cụm tập trung, đồng thời tổ chức thu nhận lưu động đối với hơn 100 trường hợp.
Đợt thu nhận này ưu tiên những người có quan hệ huyết thống theo dòng mẹ. Các trường hợp thuộc diện lấy mẫu gồm mẹ đẻ liệt sĩ, bà ngoại, anh chị em cùng mẹ và những người thuộc các nhánh huyết thống bên ngoại theo quy định. Việc xác định đúng đối tượng có ý nghĩa quan trọng đối với chất lượng dữ liệu đầu vào, phục vụ phân tích và đối chiếu gen.
Tuy nhiên, việc thu nhận mẫu không chỉ dừng ở khâu lấy mẫu sinh phẩm. Thông tin cá nhân, quan hệ thân nhân và hồ sơ liên quan cần được rà soát, cập nhật chính xác để dữ liệu có thể phục vụ quá trình xác minh. Đây cũng là lý do công an cơ sở phải phối hợp với các gia đình, kiểm tra thông tin và hướng dẫn kê khai trước khi tổ chức thu nhận.
Song song với việc tổ chức các điểm thu nhận tập trung, lực lượng công an triển khai thu mẫu lưu động cho những trường hợp tuổi cao, sức khỏe yếu hoặc đi lại khó khăn. Cách làm này giúp hạn chế tình trạng thân nhân đủ điều kiện nhưng không thể tham gia vì trở ngại về sức khỏe, khoảng cách địa lý.
Thiếu tá Nguyễn Thừa Trung – Phó Trưởng Công an xã Thạch Khê cho biết, trong đợt 1, địa phương đã thu nhận mẫu của gần 100 thân nhân; ở đợt 2, còn 65 trường hợp cần được thu nhận mẫu. Để bảo đảm tiến độ, đơn vị đẩy mạnh tuyên truyền trên hệ thống loa truyền thanh, đồng thời trực tiếp đến từng gia đình hướng dẫn thân nhân kê khai đầy đủ, rõ ràng các thông tin trong hồ sơ.
“Đối với 3 trường hợp đăng ký thu nhận mẫu lưu động, Công an xã phối hợp, bố trí cán bộ đến tận nhà hỗ trợ thân nhân thực hiện các bước theo quy định. Tại điểm thu nhận tập trung, lực lượng công an, y tế và đoàn viên thanh niên cùng tham gia hỗ trợ người dân, góp phần bảo đảm quá trình thu nhận mẫu diễn ra thuận lợi”,Thiếu tá Nguyễn Thừa Trung chia sẻ.
Tăng khả năng đối sánh, hướng tới xác định danh tính liệt sĩ
Từ dữ liệu thân nhân được thu nhận, cơ quan chuyên môn có thêm cơ sở phục vụ phân tích, đối chiếu gen nhằm xác định mối quan hệ huyết thống với hài cốt liệt sĩ chưa rõ danh tính. Tuy vậy, hiệu quả của phương pháp này phụ thuộc vào nhiều yếu tố, trong đó có chất lượng mẫu, thông tin hồ sơ và khả năng đối sánh với dữ liệu phù hợp.
Cùng với thu nhận mẫu, công tác rà soát thông tin, xác minh quan hệ thân nhân và cập nhật dữ liệu phải được thực hiện đồng bộ, hạn chế sai lệch hoặc bỏ sót trường hợp đủ điều kiện.
Ông Nguyễn Công Minh (TDP 3, phường Hà Huy Tập, Hà Tĩnh) đăng ký thu nhận mẫu ADN với mong muốn xác định nơi an nghỉ của người anh trai - liệt sĩ Nguyễn Công Thành (sinh năm 1938), hy sinh năm 1965 tại tỉnh Thừa Thiên Huế.
Nhiều năm qua, gia đình ông Minh đã nhiều lần tìm đến các nghĩa trang ở Huế nhưng chưa có kết quả. Việc tham gia thu nhận mẫu ADN tạo thêm cơ sở để gia đình hy vọng có thể xác định thông tin về phần mộ liệt sĩ, qua đó thực hiện nguyện vọng đưa người thân về an táng tại quê nhà.
Tương tự, ông Nguyễn Trọng Thịnh (TDP 11, phường Thành Sen, Hà Tĩnh) mong muốn tìm được phần mộ người anh trai - liệt sĩ Nguyễn Trọng Bình (sinh năm 1954), hy sinh ngày 11/4/1975 tại Đồng Nai. Dù gia đình đã nhiều lần tìm kiếm, đến nay vẫn chưa xác định được nơi an nghỉ của liệt sĩ.
Những trường hợp này cho thấy ý nghĩa thiết thực của việc hoàn thiện dữ liệu ADN. Tuy nhiên, thu nhận mẫu mới là một khâu trong quá trình xác minh; việc có xác định được danh tính hay không còn phụ thuộc vào kết quả phân tích, đối sánh và các thông tin liên quan.
Việc tiếp tục thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ là một trong những nhiệm vụ góp phần thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm” tại Hà Tĩnh.
Đại tá Trần Hữu Cảnh, Trưởng phòng Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội (Công an tỉnh Hà Tĩnh) cho biết, lực lượng công an đang tập trung nhân lực, phương tiện, phối hợp chặt chẽ với các địa phương để tổ chức thu nhận mẫu đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng; đồng thời rà soát kỹ, không bỏ sót các trường hợp đủ điều kiện, góp phần bổ sung dữ liệu ADN phục vụ đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.
Khi dữ liệu được bổ sung đầy đủ và đối sánh hiệu quả, cơ hội xác định danh tính liệt sĩ sẽ được cải thiện, góp phần giải quyết những hồ sơ còn tồn đọng và đáp ứng nguyện vọng chính đáng của các gia đình sau nhiều năm tìm kiếm người thân.
Việc tiếp tục thu nhận mẫu ADN thân nhân liệt sĩ là một trong những nhiệm vụ góp phần thực hiện “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh thực hiện tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ” tại Hà Tĩnh. Để dữ liệu phát huy hiệu quả, yêu cầu đặt ra là tiếp tục rà soát những trường hợp còn thiếu thông tin, bảo đảm tính chính xác của hồ sơ và tăng cường phối hợp giữa các cơ quan, địa phương.