Từ sản vật địa phương đến hàng hóa có chỗ đứng trên thị trường
Phát huy lợi thế từ những sản phẩm mang đậm bản sắc địa phương, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi đang từng bước nâng cao chất lượng, xây dựng thương hiệu và tìm hướng mở rộng thị trường tiêu thụ. Tuy nhiên, từ những sản vật quen thuộc của địa phương đến hàng hóa có chỗ đứng trên thị trường là hành trình không ít thách thức, nhất là trong việc tiếp cận các kênh phân phối và tìm kiếm đầu ra ổn định. Trong bối cảnh đó, xúc tiến thương mại ngày càng đóng vai trò quan trọng, trở thành cầu nối đưa đặc sản vùng đồng bào dân tộc đến gần hơn với người tiêu dùng, đồng thời mở thêm cơ hội nâng cao giá trị sản phẩm và thu nhập cho người dân.
Tại Sơn La, câu chuyện của hộ kinh doanh Hà Bích Diệp với thương hiệu Mạc’ Thịt héo phần nào cho thấy những chuyển động trong cách làm kinh tế từ sản vật bản địa. Từ các món ăn mang hương vị truyền thống của đồng bào Tây Bắc, cơ sở đã phát triển thành những sản phẩm hàng hóa, trong đó có ba sản phẩm OCOP 4 sao gồm thịt lợn héo, thịt trâu gác bếp và lạp sườn héo.
Có sản phẩm được công nhận chất lượng là một lợi thế, song để giữ chân người tiêu dùng và mở rộng thị trường, cơ sở không thể chỉ dựa vào hương vị truyền thống. Những năm qua, bên cạnh việc chú trọng quy trình sản xuất, ứng dụng công nghệ, hộ kinh doanh Hà Bích Diệp còn chủ động quảng bá sản phẩm trên mạng xã hội, tham gia các chương trình xúc tiến thương mại của tỉnh Sơn La nhằm tìm kiếm thêm khách hàng.
Theo đại diện cơ sở, mỗi lần tham gia hội chợ không đơn thuần là dịp mang sản phẩm đến trưng bày mà còn là cơ hội giới thiệu thương hiệu, tiếp xúc trực tiếp với người tiêu dùng, học hỏi kinh nghiệm và mở rộng các mối quan hệ kinh doanh.
“Để nâng cao chất lượng sản phẩm, chúng tôi không ngừng học hỏi, áp dụng công nghệ hiện đại nhưng vẫn giữ gìn được bản sắc văn hóa dân tộc và chất lượng sản phẩm”, đại diện hộ kinh doanh Hà Bích Diệp chia sẻ.
Điều đáng nói, với những sản phẩm đặc sản vùng miền, sức cạnh tranh không chỉ đến từ chất lượng mà còn nằm ở câu chuyện văn hóa, nguồn gốc nguyên liệu và nét riêng trong phương thức chế biến. Khi những giá trị ấy được chuyển tải hiệu quả đến người tiêu dùng, sản phẩm không chỉ được biết đến nhiều hơn mà còn có thêm cơ hội tạo dựng chỗ đứng trên thị trường.
Không riêng những cơ sở đã xây dựng được thương hiệu, tại nhiều địa phương miền núi, hoạt động xúc tiến thương mại còn là cơ hội để những sản phẩm nông nghiệp vốn quen thuộc với người dân địa phương tìm đường đến các thị trường mới.
Tại xã Nậm Lầu, tỉnh Sơn La, nhiều sản phẩm nông nghiệp đặc trưng của địa phương như cà phê, hoa quả, trứng và các mặt hàng nông sản khác đang được chú trọng giới thiệu, quảng bá nhằm mở rộng thị trường tiêu thụ. Thông qua các hoạt động xúc tiến thương mại, những sản phẩm này có thêm cơ hội tiếp cận người tiêu dùng, kết nối với các đối tác và từng bước tìm kiếm đầu ra ổn định.
Ông Cà Văn Hùng, chuyên viên Phòng Kinh tế xã Nậm Lầu cho biết, việc tham gia các hội chợ có ý nghĩa thiết thực trong quảng bá sản phẩm nông nghiệp của địa phương. Không chỉ mong muốn cà phê, nông sản được người tiêu dùng trong nước biết đến rộng rãi hơn, địa phương còn kỳ vọng từng bước tiếp cận các đối tác, khách hàng nước ngoài.
Từ những sản phẩm đặc sản đã khẳng định được chất lượng đến các mặt hàng nông sản mang thế mạnh địa phương, hoạt động xúc tiến thương mại đang góp phần mở rộng không gian tiêu thụ cho sản phẩm vùng cao. Không chỉ tạo cơ hội quảng bá, giới thiệu hàng hóa, đây còn là cầu nối giúp các hộ kinh doanh, hợp tác xã tiếp cận thêm khách hàng, tìm kiếm đối tác và từng bước nâng cao giá trị sản phẩm trên thị trường.
Tuy nhiên, từ một gian hàng hội chợ đến một đơn hàng ổn định vẫn là khoảng cách không nhỏ. Xúc tiến thương mại chỉ thực sự phát huy giá trị khi những cơ hội gặp gỡ, quảng bá được nối tiếp bằng các mối liên kết tiêu thụ lâu dài.
Để xúc tiến thương mại không dừng lại ở hội chợ
Để sản phẩm vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ngày càng có chỗ đứng trên thị trường, bên cạnh sự chủ động của các hộ kinh doanh, hợp tác xã, vai trò đồng hành của chính quyền địa phương và các cơ quan chức năng có ý nghĩa quan trọng. Từ hỗ trợ quảng bá, giới thiệu sản phẩm đến kết nối giao thương, những hoạt động này góp phần mở rộng cơ hội tiêu thụ, nâng cao giá trị nông sản, đặc sản vùng cao.
Tại Sơn La, theo đại diện hộ kinh doanh Hà Bích Diệp, thời gian qua, Sở Công Thương tỉnh đã quan tâm hỗ trợ cơ sở ứng dụng khoa học, công nghệ, tham gia các chương trình xúc tiến thương mại, hội nghị, hội thảo và kết nối giao thương. Qua đó, cơ sở có thêm điều kiện quảng bá thương hiệu, mở rộng mạng lưới khách hàng và thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm.
Từ thực tế này, việc hỗ trợ xúc tiến thương mại cần tiếp tục được triển khai phù hợp với đặc điểm và năng lực của từng chủ thể sản xuất. Với những cơ sở đã có sản phẩm OCOP, trọng tâm là mở rộng kênh phân phối, kết nối doanh nghiệp thu mua, hệ thống siêu thị và thị trường ngoài tỉnh. Trong khi đó, các hợp tác xã mới thành lập cần được hỗ trợ hoàn thiện sản phẩm, xây dựng thương hiệu và tiếp cận thông tin thị trường, tạo nền tảng phát triển lâu dài.
Các sản phẩm mang đậm bản sắc địa phương có thêm cơ hội tiếp cận người tiêu dùng thông qua hoạt động quảng bá, kết nối giao thương
Cùng với việc mở rộng thị trường trong nước, những sản phẩm có tiềm năng xuất khẩu như cà phê và các mặt hàng nông sản cần được hỗ trợ tiếp cận thông tin về nhu cầu nhập khẩu, tiêu chuẩn chất lượng và yêu cầu kỹ thuật của từng thị trường. Đồng thời, tăng cường kết nối trực tiếp với doanh nghiệp phân phối, xuất khẩu để người sản xuất nắm bắt thị hiếu, từng bước nâng cao chất lượng và khả năng đáp ứng đơn hàng.
Đáng chú ý, hiệu quả xúc tiến thương mại không chỉ thể hiện ở số lượng sản phẩm được giới thiệu hay khách hàng tiếp cận, mà quan trọng hơn là khả năng duy trì quan hệ hợp tác và phát triển thị trường sau mỗi chương trình. Vì vậy, bên cạnh các hoạt động quảng bá, cần chú trọng hỗ trợ kết nối đối tác, theo dõi nhu cầu tiêu thụ và tạo điều kiện để các hộ kinh doanh, hợp tác xã tham gia sâu hơn vào hệ thống phân phối.
Từ những đặc sản đã từng bước khẳng định thương hiệu đến các mặt hàng nông sản mang thế mạnh địa phương, thực tế tại Sơn La cho thấy tiềm năng mở rộng thị trường cho sản phẩm vùng cao còn nhiều dư địa. Khi hoạt động xúc tiến thương mại gắn với nhu cầu thực tế, cùng sự chủ động của người sản xuất và sự đồng hành của chính quyền, nông sản, đặc sản địa phương sẽ có thêm cơ hội nâng cao giá trị, mở rộng đầu ra, qua đó góp phần cải thiện thu nhập và tạo sinh kế bền vững cho đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Để sản phẩm vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi có đầu ra bền vững, hoạt động xúc tiến thương mại cần chuyển mạnh từ giới thiệu, quảng bá sang kết nối tiêu thụ thực chất. Trọng tâm là hỗ trợ xây dựng thương hiệu, nâng cao chất lượng, kết nối hệ thống phân phối, phát triển thương mại điện tử và duy trì quan hệ hợp tác sau các chương trình xúc tiến.