Từ chủ trương lớn của tỉnh đến chuyển động mạnh ở cơ sở
Một năm sau khi Thanh Hóa chính thức vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, những thay đổi không chỉ thể hiện ở việc tinh gọn bộ máy, mà còn được đo bằng tốc độ xử lý công việc, chất lượng phục vụ và mức độ hài lòng của người dân. Từ một cuộc sắp xếp hành chính quy mô lớn, tỉnh đã từng bước biến thách thức thành động lực đổi mới, xây dựng nền hành chính hiện đại, hiệu lực và gần dân hơn.
Ngay sau khi hoàn thành việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, Thanh Hóa tập trung ổn định tổ chức, kiện toàn bộ máy, phân định rõ chức năng, nhiệm vụ và đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho cơ sở. Khi giảm bớt tầng nấc trung gian, nhiều nhiệm vụ trước đây phải qua nhiều cấp xử lý nay được giải quyết ngay tại xã, rút ngắn quy trình, tăng tính chủ động của chính quyền cơ sở và giảm đáng kể thời gian chờ đợi của người dân, doanh nghiệp.
Vừa qua, Thanh Hóa sơ kết 1 năm thực hiện mô hình hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp với nhiều kết quả nổi bật. Ảnh: Minh Hiếu
Song song với đó, cải cách hành chính và chuyển đổi số trở thành “đòn bẩy” của mô hình mới. Hệ thống Trung tâm Phục vụ hành chính công được đầu tư đồng bộ; hồ sơ, tài liệu từng bước được số hóa; văn bản điện tử, chữ ký số và dịch vụ công trực tuyến được triển khai sâu rộng.
Phát biểu tại hội nghị sơ kết 1 năm thực hiện mô hình hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp, Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hoá Lê Đức Thái ghi nhận những kết quả tích cực sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, đồng thời yêu cầu khắc phục những hạn chế về phân cấp, phân quyền, nâng cao trách nhiệm của đội ngũ cán bộ cơ sở.
“Nhiệm vụ thời gian tới cần tiếp tục tinh gọn bộ máy, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số và đổi mới mạnh mẽ tư duy từ quản lý hành chính sang phục vụ, kiến tạo phát triển, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm”,Bí thư Tỉnh ủy Lê Đức Thái nói.
Sau 1 năm thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, xã Thạch Quảng đã từng bước ổn định tổ chức bộ máy, tạo nền tảng cho phát triển kinh tế - xã hội và giữ vững quốc phòng - an ninh. Ảnh: Ngô Nhung
Theo Bí thư Tỉnh ủy Lê Đức Thái, chặng đường phía trước còn nhiều thách thức, cần cả hệ thống chính trị tiếp tục phát huy tinh thần đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm; hoàn thiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng hiện đại, tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả.
Từ những chuyển động chung của toàn tỉnh, nhiều địa phương đã nhanh chóng tạo dấu ấn bằng những cách làm sáng tạo, phù hợp với điều kiện thực tiễn. Trong đó, xã Thạch Quảng, Điền Lư, Mường Lát… là một minh chứng rõ nét cho hiệu quả bước đầu của mô hình chính quyền hai cấp.
Chính quyền gần dân, thủ tục nhanh, phục vụ tốt hơn
Được thành lập trên cơ sở sáp nhập ba xã Thạch Quảng, Thạch Lâm và Thạch Tượng (thuộc huyện Thạch Thành cũ). Xã Thạch Quảng hiện có diện tích hơn 123 km2 với gần 15.800 dân, gồm 22 thôn và một khu dân cư Nông trường, với quy mô địa bàn rộng hơn kéo theo khối lượng công việc tăng lên, nhưng đồng thời cũng đặt ra yêu cầu phải đổi mới phương thức quản lý để phục vụ người dân tốt hơn.
Ông Lê Huy Dương - Chủ tịch UBND xã Thạch Quảng cho biết, địa phương đã đạt nhiều kết quả tích cực sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương 2 cấp. Ảnh: Ngô Nhung
Ngay sau khi đi vào hoạt động, UBND xã đã nhanh chóng kiện toàn bộ máy với ba phòng chuyên môn, Trung tâm Phục vụ hành chính công, Trung tâm Cung ứng dịch vụ công cùng hệ thống trường học được tiếp nhận nguyên trạng. Hàng nghìn văn bản điều hành được ban hành kịp thời, bảo đảm hoạt động của chính quyền không bị gián đoạn.
Một trong những kết quả nổi bật là công tác cải cách hành chính và chuyển đổi số. Hiện nay, 100% văn bản hành chính (trừ văn bản mật) được ký số và xử lý trên môi trường mạng; toàn bộ cán bộ, công chức sử dụng hệ thống quản lý văn bản điện tử.
Từ ngày 1/7/2025 đến ngày 1/5/2026, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã tiếp nhận 6.748 hồ sơ, trong đó có 6.662 hồ sơ trực tuyến. Đã giải quyết 6.703 hồ sơ, với trên 98% hồ sơ được xử lý đúng và trước hạn. Đây là minh chứng rõ nét cho hiệu quả của mô hình chính quyền mới khi lấy sự hài lòng của người dân làm thước đo.
Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, ông Lê Huy Dương - Chủ tịch UBND xã Thạch Quảng cho biết, sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, bộ máy của xã từng bước đi vào ổn định. Việc phân cấp, phân quyền giúp chủ động hơn trong giải quyết công việc, rút ngắn quy trình xử lý, giảm thời gian chờ đợi của người dân.
Xã Thạch Quảng hiện có diện tích hơn 123 km2 với gần 15.800 dân, gồm 22 thôn và một khu dân cư Nông trường. Ảnh: Ngô Nhung
“Mục tiêu lớn nhất của chúng tôi là xây dựng nền hành chính gần dân, phục vụ người dân ngày càng tốt hơn”,ông Dương nhấn mạnh.
Theo ông Dương, việc ủy quyền cho Trung tâm Phục vụ hành chính công thực hiện một số nhiệm vụ chứng thực; ủy quyền cho Chánh Văn phòng HĐND&UBND ký các hồ sơ hộ tịch cũng phát huy hiệu quả rõ rệt. Người dân chỉ cần đến một địa điểm để hoàn thành toàn bộ quy trình tiếp nhận và trả kết quả, thay vì phải di chuyển qua nhiều bộ phận như trước.
“Không chỉ cải cách hành chính, chúng tôi cũng đẩy mạnh chuyển đổi số trong quản lý. Dữ liệu dân cư, đất đai, hộ nghèo, giáo dục, y tế được rà soát, chuẩn hóa và từng bước kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia. Hạ tầng công nghệ thông tin được đầu tư đồng bộ, đáp ứng yêu cầu xây dựng chính quyền số”,ông Dương thông tin.
Tuy nhiên, theo Chủ tịch UBND xã Thạch Quảng, quá trình vận hành mô hình mới vẫn còn những khó khăn. Địa bàn rộng, khối lượng công việc tăng nhanh, một số phần mềm chuyên ngành chưa thực sự đồng bộ, gây áp lực không nhỏ đối với đội ngũ cán bộ cơ sở.
“Thời gian đầu triển khai không tránh khỏi những khó khăn, nhất là khi số lượng nhiệm vụ được phân cấp ngày càng nhiều nhưng biên chế còn thiếu. Tuy nhiên, cán bộ, công chức đều xác định đây là giai đoạn chuyển đổi, nỗ lực thích ứng, nâng cao trình độ chuyên môn và kỹ năng số để phục vụ người dân tốt hơn”,Chủ tịch UBND xã Thạch Quảng thông tin.
Sau một năm nhìn lại, mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại Thạch Quảng cho thấy những kết quả tích cực cả về hiệu lực quản lý lẫn chất lượng phục vụ người dân. Từ một địa bàn mới sau sáp nhập, bộ máy chính quyền đã từng bước ổn định, hoạt động thông suốt, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng - an ninh và tạo niềm tin của Nhân dân đối với chủ trương đổi mới bộ máy hành chính.
Những chuyển động từ chính quyền cơ sở cũng phản ánh bức tranh chung của Thanh Hóa sau một năm thực hiện mô hình chính quyền hai cấp. Bộ máy tinh gọn hơn, quy trình nhanh hơn và ngày càng gần dân, phục vụ hiệu quả hơn. Đây sẽ là nền tảng quan trọng để tỉnh tiếp tục hoàn thiện mô hình, hướng tới nền hành chính hiện đại, chuyên nghiệp và lấy người dân làm trung tâm phục vụ.