Mỹ tuyên bố giáng đòn mạnh vào Iran
Cập nhật tình hình chiến sự Trung Đông, ngày 4/7, Iran chính thức bắt đầu lễ quốc tang kéo dài 6 ngày dành cho cố Lãnh tụ Tối cao Ali Khamenei.
Chính quyền Tehran dự kiến hơn 10 triệu người dân sẽ tập trung về thủ đô để tiễn đưa cố lãnh tụ. Quy mô lễ tang được cho là tương đương lễ tang của cố Lãnh tụ Tối cao Ayatollah Ruhollah Khomeini năm 1989.
Theo truyền thông Pháp, các nhà phân tích nhận định sự tham gia đông đảo của người dân sẽ góp phần củng cố sự ủng hộ dành cho chính quyền Iran, trong bối cảnh Tehran đang tìm cách tận dụng lợi thế kiểm soát eo biển Hormuz trong các cuộc đàm phán với Mỹ. Trong khi đó, truyền thông Qatar cho biết đại diện của hơn 100 quốc gia đã tới Iran để dự lễ tang.
Việc Iran lựa chọn ngày 4/7 để tổ chức lễ quốc tang cũng thu hút sự quan tâm của giới quan sát, bởi thời gian này vào đúng dịp Mỹ kỷ niệm 250 năm Quốc khánh.
Phát biểu tại lễ kỷ niệm 250 năm Quốc khánh Mỹ ở tượng đài Mount Rushmore, bang Nam Dakota, Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định Washington đã giáng một đòn mạnh vào Iran.
"Họ vô cùng muốn dàn xếp xong (một thỏa thuận). Chúng tôi cho họ một tuần để tổ chức lễ tang", ông Trump nói.
Iran nêu cơ chế ở eo biển Hormuz
Theo truyền thông Iran, Đại sứ Iran tại Trung Quốc Abdolreza Rahmani Fazli ngày 5/7 cho biết, Tehran dự kiến áp dụng cơ chế thu phí mới đối với các tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz, đồng thời để ngỏ khả năng dành các chính sách ưu đãi cho những quốc gia mà Iran coi là "thân thiện".
Phát biểu tại Diễn đàn Hòa bình Thế giới ở Bắc Kinh, ông Fazli cho biết Iran đang phối hợp với Oman xây dựng "các thỏa thuận mới" liên quan đến việc quản lý tuyến hàng hải chiến lược này. Các nội dung được thảo luận bao gồm phí dịch vụ đối với hoạt động lưu thông, công tác giám sát vận tải biển và giám sát môi trường.
Ông Fazli khẳng định Iran sẽ triển khai cơ chế thu phí đối với các dịch vụ liên quan tại eo biển Hormuz, song cho rằng không nên gọi đây là "phí cầu đường"."Chúng tôi chắc chắn sẽ thu phí dịch vụ", ông Fazli nói.
Đại sứ Iran cũng cho biết Tehran sẽ cân nhắc áp dụng chính sách ưu đãi đối với các quốc gia mà ông mô tả là "đã sát cánh cùng chúng tôi trong những thời điểm khó khăn".
8 tàu quay đầu gấp khi đang tìm cách vượt eo biển Hormuz
Theo dữ liệu theo dõi hành trình tàu thuyền, một số tàu đã bất ngờ quay đầu gấp khi tìm cách đi qua eo biển Hormuz trong ngày 4/7 bằng cách bám sát bờ biển Oman.
Theo truyền thông Mỹ, điều này cho thấy tuyến đường thủy trọng yếu này vẫn đang gặp khó khăn dù đã xuất hiện những dấu hiệu ban đầu cho thấy hoạt động vận tải thương mại bắt đầu phục hồi.
Theo dữ liệu của MarineTraffic, ít nhất 5 tàu, gồm hai tàu chở ô tô, một tàu chở hóa chất, một tàu chở các sản phẩm dầu mỏ và một tàu chở hàng, đã quay đầu gấp vào sáng 4/7 theo giờ địa phương.
Iran khẳng định, các tàu phải được nước này cho phép mới được đi qua eo biển Hormuz trên các tuyến hàng hải được chỉ định.
Eo biển Hormuz là nơi trung chuyển khoảng 1/5 lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng của thế giới. Tuy nhiên, ngày càng nhiều tàu lựa chọn tuyến đường bám sát bờ biển Oman, nên có khả năng làm suy giảm đòn bẩy của Iran đối với tuyến đường thủy này.
Trong khi đó, ít nhất ba tàu khác (gồm hai tàu chở dầu/hóa chất và một tàu chở hàng) sau khi quay đầu cùng thời điểm với các tàu nói trên đã đi qua eo biển Hormuz bằng tuyến đường gần phía Iran hơn.
