Các bài viết xuất hiện dồn dập trong những ngày 3 tới 7/11/2026, đậm nhất trên báo Nga và Belarus, rồi lan sang châu Âu, châu Mỹ và châu Á. Ngoài việc ôn lại diễn biến lịch sử, các tờ báo chú ý tới truyền thống kỷ niệm được gìn giữ, những công trình gắn với tên Lênin vừa được phục dựng và ý nghĩa của di sản cách mạng trong đời sống hôm nay.
Dấu mốc lịch sử trong ký ức xã hội
Báo chí Nga mở đầu mùa kỷ niệm bằng việc khẳng định tầm vóc của sự kiện. Trong bài ngày 6/11, được cổng Rambler đăng lại, báo điện tử Lenta.ru viết rằng hơn một thế kỷ trước, ngày 7/11 đã trở thành bước ngoặt của lịch sử thế giới. Tờ báo nhắc ngày này từng là ngày lễ lớn nhất của Liên Xô với các cuộc mít tinh, diễu hành và duyệt binh; hiện nay, tại Nga, ngày 7/11 nằm trong hệ thống ngày tưởng niệm do luật liên bang quy định.
Lenta.ru cũng dẫn lời sử gia Mikhail Faddeyev: giới sử học Nga đang rời bỏ những cách diễn giải phân cực để chọn cách tiếp cận học thuật, có hệ thống, trong đó các sự kiện tháng Hai và tháng Mười năm 1917 được xem xét trong cùng một tiến trình. Báo Gazeta.ru ngày 7/11 gọi Cách mạng Tháng Mười là "sự kiện đã thay đổi tiến trình lịch sử Nga và thế giới".
Trang Voennoye Obozreniye (Topwar) ngày 7/11 nhìn di sản ấy qua những thành quả hữu hình. Tác giả Valentin Tulsky viết rằng trong những thập niên Xô viết, đất nước đã xây dựng các nhà máy và thành phố, đào tạo nhiều thế hệ chuyên gia, hình thành các trường phái khoa học. Nước Nga đến nay vẫn đang thụ hưởng kết quả của công cuộc ấy.
Ở tầm địa phương, báo PenzaInform ngày 7/11 mở bài bằng câu thơ của Samuil Marshak, "Ngày 7 tháng Mười một, ngày đỏ của tờ lịch", rồi gợi lại ký ức về cờ đỏ, bóng bay và những đoàn diễu hành quen thuộc với các thế hệ lớn lên thời Liên Xô. Ngày kỷ niệm hiện lên như một phần đời sống cộng đồng, gắn với gia đình và tuổi thơ. Tờ báo đồng thời nhắc cuộc duyệt binh trên Quảng trường Đỏ ngày 7/11/1941, tổ chức nhân 24 năm Cách mạng Tháng Mười khi Mátxcơva đứng trước thử thách chiến tranh; ngày ấy nay là Ngày Vinh quang quân sự của nước Nga. Tại Saint Petersburg, báo SPbDnevnik ngày 6/11 gọi cuộc duyệt binh năm 1941, tròn 85 năm, là "biểu tượng của ý chí chiến thắng".
Pháo binh Hồng quân trong cuộc duyệt binh trên Quảng trường Đỏ ngày 7/11/1941, từ đây tiến thẳng ra mặt trận. Ảnh: Lưu trữ RIA Novosti, Wikimedia Commons (CC BY-SA 3.0)
Di sản được gìn giữ bằng việc làm
Nhiều bài báo cho thấy di sản Tháng Mười được chăm chút bằng những việc làm cụ thể. Tại Novosibirsk, báo MK v Novosibirske ngày 3/11 đưa tin bức tượng Lênin đầu tiên của thành phố, khánh thành ngày 7/11/1927 nhân 10 năm Cách mạng Tháng Mười, vừa được phục dựng xong; tổng giá trị hợp đồng hơn 2,78 triệu rúp, tượng là di sản văn hoá cấp vùng. Tại Voronezh, báo De Facto cho biết tượng Lênin trên đại lộ Lao Động được trùng tu năm 2026 và giữ nguyên vị trí lịch sử giữa khu dân cư mới. Trước đó, tháng 6/2025, tạp chí Rodina ghi nhận hàng dài người dân và du khách đứng chờ trên Quảng trường Đỏ để viếng Lăng Lênin trước đợt tu bổ kéo dài tới tháng 6/2027; trong một trăm năm, Lăng đã đón hơn 120 triệu lượt khách.
Ở Belarus, ngày 7/11 vẫn là ngày nghỉ chính thức. Cũng ngày 7/11, tại Gomel, đại diện người lao động Công ty cổ phần Raton, doanh nghiệp sản xuất thiết bị điện, dự mít tinh trọng thể và dâng hoa tại tượng đài Lênin. Bản tin của công ty viết rằng Cách mạng Tháng Mười đã mở ra kỷ nguyên công nghiệp hóa, của những thành tựu khoa học và những chiến công lao động; nước Belarus hiện đại là người kế thừa truyền thống ấy.
Tại Hà Nội, Báo Nhân Dân bản tiếng Nga đưa tin ngày 6/11, đoàn đại biểu thành phố do đồng chí Nguyễn Trọng Đông, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội dẫn đầu đã dâng hoa tại tượng đài V.I. Lênin ở vườn hoa Lênin, phường Ba Đình. Cùng ngày, đông đảo thanh niên, cán bộ và nhân dân Thủ đô cũng đến dâng hoa.
Từ tưởng niệm đến những vấn đề đương đại
Hãng tin International Communist Press ngày 6/11 tiếp cận ngày kỷ niệm qua hoạt động của Đảng Cộng sản Liên bang Nga. Ngày 3/11, Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Liên bang Nga này công bố hệ thống khẩu hiệu nhân 109 năm Cách mạng Tháng Mười, kêu gọi đoàn kết người lao động, phát triển sở hữu công cộng và thúc đẩy công nghiệp hoá mới. Trước đó, ngày 29/10, các tổ chức của đảng kỷ niệm 108 năm thành lập Đoàn Thanh niên Cộng sản Lênin, nhắc lại vai trò của thanh niên trong công nghiệp hoá, giáo dục, khoa học, văn hoá và bảo vệ Tổ quốc.
Mít tinh của Đảng Cộng sản Liên bang Nga, ảnh đăng kèm bài của International Communist Press ngày 6/11/2026. Ảnh: kprf.ru
Ở châu Âu, tổ chức Hành động Cộng sản châu Âu (European Communist Action) ra tuyên bố ngày 6/11, gọi Cách mạng Tháng Mười là bước ngoặt của lịch sử nhân loại. Tuyên bố nhấn mạnh Sắc lệnh về hoà bình, văn kiện đầu tiên của chính quyền Xô viết, nay có ý nghĩa đặc biệt khi nguy cơ chiến tranh gia tăng. Tuyên bố cũng ghi nhận những tiến bộ chưa từng có về y tế, giáo dục, an sinh xã hội mà chủ nghĩa xã hội đem lại cho người lao động.
Tại Hy Lạp, báo Rizospastis ngày 3/11 đưa tin "Chúng tôi, những người học tập ở các nước xã hội chủ nghĩa" kỷ niệm 109 năm bằng buổi chiếu bộ phim Xô viết "Người thầy đầu tiên" (1965) của đạo diễn Andrei Konchalovsky, tối 6/11 tại rạp Studio, Athens.
Ở Thụy Điển, giải thưởng văn hoá mang tên Lênin (Jan Myrdals stora pris, Leninpriset), trao hằng năm từ năm 2009 với giá trị 100.000 krona, được trao đúng ngày 7/11/2026 tại Varberg cho nhà soạn nhạc, nghệ sĩ Dror Feiler, ghi nhận ông đã kiên định chống chiến tranh, chủ nghĩa phát xít, phân biệt chủng tộc và áp bức.
Ở châu Mỹ, báo Nuestra Propuesta của Đảng Cộng sản Argentina viết rằng Cách mạng Tháng Mười không thuộc riêng về lịch sử: di sản của nó còn hiện diện trong cuộc đấu tranh của giai cấp công nhân và trong khát vọng của hàng triệu người muốn xây dựng một thế giới không còn bóc lột, chiến tranh và áp bức. Tờ báo nhắc khẩu hiệu "Hoà bình, Bánh mì và Ruộng đất" đã thâu tóm nguyện vọng của hàng triệu công nhân, nông dân. Hãng thông tấn ACN của Cuba ngày 6/11 gọi đây là cuộc cách mạng xã hội chủ nghĩa đầu tiên trong lịch sử, nhấn mạnh chính quyền Xô viết đặt mục tiêu hòa bình, bánh mì, ruộng đất, bình đẳng nam nữ và quyền tiếp cận giáo dục, văn hóa cho mọi dân tộc. Tại Mỹ, Đảng Cộng sản Mỹ đăng bộ câu hỏi tìm hiểu về Cách mạng Tháng Mười nhân dịp 109 năm.
Trên mạng xã hội
Mạng xã hội Nga sôi động không kém báo chí. Kênh Telegram của Đảng Cộng sản Liên bang Nga thông báo ngày 7/11 tại Mátxcơva có cuộc mít tinh bên tượng đài Các Mác và lễ dâng hoa tại Lăng V.I. Lênin, kèm hàng loạt lời chúc mừng "Kỷ niệm 109 năm Cách mạng Tháng Mười vĩ đại!". Trên Pikabu, một trong những diễn đàn cộng đồng lớn của Nga, bài đăng kỷ niệm 109 năm viết rằng ngày này nói về "sự đoàn kết thật sự của các dân tộc trong một đất nước lớn, trong cuộc đấu tranh vì công bằng và một tương lai tươi sáng”.
Di sản cách mạng trong văn hóa đại chúng
Báo Moskovsky Komsomolets (MK) dành một bài cho ngôn ngữ thị giác của Cách mạng Tháng Mười, đăng trực tuyến ngày 5/11 và in trên số 29888 ngày 6/11. Tác giả Natalia Budur phân tích sức lan toả của màu đỏ, hình tượng người công nhân, biểu tượng nhà máy và bố cục hình học trong nghệ thuật cách mạng. Theo bà, phong cách cách mạng đã sống lâu hơn áp phích và phim thời sự Xô viết, đi vào đồ họa, thiết kế phương Tây và trong thế kỷ XXI trở thành một phần của văn hoá đại chúng, từ đồ sứ cổ động tới trò chơi điện tử.
Bài viết cũng lưu ý nguy cơ giản lược lịch sử khi các biểu tượng thuộc nhiều giai đoạn bị gom thành một phong cách Xô viết chung. Góc nhìn này mở thêm một hướng tìm hiểu Cách mạng Tháng Mười: cách hình ảnh lịch sử được lưu giữ, diễn giải và truyền tới các thế hệ sau.
Từ tượng đài được phục dựng ở Novosibirsk, bó hoa ở vườn hoa Lênin giữa Hà Nội, buổi chiếu phim ở Athens tới lời chúc trên mạng xã hội Nga, báo chí quốc tế dịp kỷ niệm 109 năm cho thấy Cách mạng Tháng Mười vẫn là một điểm tựa ký ức và tư tưởng của nhiều dân tộc.
