Giữa một buổi thảo luận chính sách quy tụ nhiều doanh nhân và chuyên gia kinh tế, người đàn ông trẻ với giọng nói dứt khoát bất ngờ trở thành tâm điểm chú ý khi giới thiệu ngắn gọn về mình:
“Tôi từng là quyền Phó tổng giám đốc hậu mãi toàn cầu tại VinFast 7 năm và hiện đang khởi nghiệp trong lĩnh vực pin lưu trữ và trụ sạc”. Người đó là Bùi Xuân Bình – Chủ tịch HĐQT, đồng sáng lập kiêm CEO của GG Power.
Sau nhiều năm giữ vị trí quan trọng tại VinFast – doanh nghiệp ô tô điện được định giá hàng chục tỷ USD – Bình chọn bước ra khỏi vùng an toàn để bắt đầu hành trình mới trong một lĩnh vực còn nhiều thách thức hơn: Pin lưu trữ năng lượng và công nghệ sạch.
Điều khiến nhiều người chú ý không chỉ nằm ở quyết định rời một tập đoàn lớn để khởi nghiệp, mà còn ở cách doanh nhân trẻ này nói về tương lai ngành công nghiệp Việt Nam với tư duy rất khác: không chỉ làm gia công, mà phải làm chủ công nghệ, R&D và cạnh tranh toàn cầu.
Rời “ghế nóng” tại VinFast để bắt đầu lại
Ít ai lựa chọn rời bỏ vị trí lãnh đạo cấp cao tại một doanh nghiệp lớn đúng thời điểm ngành xe điện Việt Nam đang tăng tốc mạnh mẽ. Nhưng với Bùi Xuân Bình, quyết định rời VinFast vào tháng 5/2024 không đến từ sự bốc đồng.
Sau nhiều năm trực tiếp làm việc với chuỗi cung ứng toàn cầu trong ngành ô tô điện, anh nhận ra một khoảng trống lớn của doanh nghiệp Việt: phần lớn vẫn dừng ở gia công và lắp ráp, rất ít đơn vị làm chủ được khâu nghiên cứu, thiết kế hay thử nghiệm sản phẩm.
Theo anh, nếu không đầu tư mạnh cho R&D và công nghệ lõi, doanh nghiệp Việt sẽ rất khó cạnh tranh trong những ngành công nghiệp chiến lược tương lai.
“Tư duy toàn cầu bây giờ không còn là lựa chọn nữa, mà phải là bắt buộc”, anh chia sẻ. Chính suy nghĩ ấy thôi thúc Bình cùng cộng sự thành lập GG Power – startup hoạt động trong lĩnh vực pin lưu trữ và giải pháp năng lượng sạch.
Mục tiêu của doanh nghiệp không chỉ là sản xuất pin, mà là tham gia xây dựng cả hệ sinh thái năng lượng mới cho Việt Nam, từ nghiên cứu, sản xuất cho tới cung cấp giải pháp hoàn chỉnh với tỷ lệ nội địa hóa cao.
Ngay từ những ngày đầu xây dựng GG Power, Bùi Xuân Bình đã xác định doanh nghiệp phải mang tư duy toàn cầu. Theo anh, “go global” không đơn giản là bán hàng ra nước ngoài, mà là cách để doanh nghiệp hiểu mình đang đứng ở đâu trong chuỗi cạnh tranh quốc tế.
“Chỉ khi doanh nghiệp có khả năng cạnh tranh toàn cầu thì mới thực sự đủ độ chín và bền vững”, CEO GG Power nói. Vì vậy, ngay cả nhà máy đầu tiên của GG Power tại Khu công nghiệp số 5 ở Hưng Yên cũng được xây dựng với định hướng sẵn sàng mở rộng ra quốc tế.
Dự án dự kiến hoàn thành vào đầu quý IV/2025, trở thành nền móng đầu tiên cho tham vọng phát triển ngành pin lưu trữ “made in Vietnam”.
Dù mới thành lập chưa đầy một năm, startup của Bùi Xuân Bình đã sớm thu hút sự chú ý bởi cách tiếp cận khác biệt: tập trung vào công nghệ, tự động hóa và xây dựng năng lực R&D thay vì chỉ chạy theo doanh thu ngắn hạn.
Từ kinh nghiệm ở VinFast đến khát vọng nội địa hóa
Những năm làm việc tại VinFast mang đến cho Bình cơ hội tiếp xúc trực tiếp với nhiều doanh nghiệp công nghệ toàn cầu. Theo anh, các doanh nghiệp quốc tế không chỉ sản xuất theo yêu cầu mà còn có khả năng tự thiết kế, thử nghiệm, chuẩn hóa và phát triển sản phẩm hoàn chỉnh.
Trong khi đó, phần lớn doanh nghiệp Việt vẫn chủ yếu đảm nhận các khâu gia công đơn giản. Đó cũng là lý do GG Power lựa chọn hướng đi khó hơn: đầu tư vào nghiên cứu và phát triển công nghệ lõi ngay từ đầu.
“Nếu tiếp cận được các cơ chế hỗ trợ phù hợp, chúng tôi sẽ dồn nhiều nguồn lực hơn cho R&D, mua dây chuyền hiện đại hơn và tăng mức độ tự động hóa”, anh chia sẻ.
Theo Bình, nội địa hóa không thể chỉ dừng ở việc lắp ráp trong nước, mà phải bắt đầu từ việc xây dựng đội ngũ kỹ sư, làm chủ thiết kế và công nghệ.
Là người từng làm việc trong môi trường doanh nghiệp quy mô lớn, Bùi Xuân Bình đặc biệt quan tâm đến tác động của chính sách đối với startup công nghệ.
Anh cho biết mình đọc rất kỹ các nghị quyết mới về phát triển kinh tế tư nhân, đổi mới sáng tạo và công nghệ chiến lược của Việt Nam.
Theo anh, môi trường chính sách hiện nay đang dần tạo ra cơ hội lớn cho doanh nghiệp công nghệ nội địa. Tuy nhiên, điều quan trọng nhất vẫn nằm ở cách thực thi.
Trong nhiều cuộc thảo luận chính sách, doanh nhân trẻ này thường đưa ra các đề xuất khá táo bạo như cho phép doanh nghiệp tham gia xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật cho ngành công nghiệp mới, hay triển khai mô hình sandbox có thời hạn rõ ràng để startup thử nghiệm công nghệ.
Theo anh, doanh nhân – những người trực tiếp ký các hợp đồng hàng nghìn tỷ đồng – sẽ có góc nhìn rất khác về rủi ro và tính khả thi của thị trường so với cách tiếp cận quản lý truyền thống.
Khát vọng của thế hệ doanh nhân công nghệ mới
Dù GG Power còn ở giai đoạn đầu, Bùi Xuân Bình tin rằng Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn để hình thành những doanh nghiệp công nghệ có khả năng cạnh tranh quốc tế.
Anh cho rằng môi trường kinh doanh cạnh tranh cùng tư duy toàn cầu sẽ thúc đẩy thế hệ trẻ dám khởi nghiệp và theo đuổi những ngành công nghệ chiều sâu thay vì chỉ tìm kiếm lợi nhuận ngắn hạn.
“Nhiều sinh viên giỏi sẵn sàng làm việc cho startup mới nếu doanh nghiệp có tầm nhìn toàn cầu và tạo ra giá trị thật”, anh nói.
Từ vị trí lãnh đạo cấp cao tại VinFast đến hành trình gây dựng GG Power, Bùi Xuân Bình đang chọn cho mình con đường khó nhưng nhiều khát vọng hơn: xây dựng doanh nghiệp công nghệ Việt có khả năng bước ra thế giới bằng chính năng lực nội tại.
Với anh, tương lai của doanh nghiệp Việt không nằm ở việc đi nhanh hay đi đông, mà ở việc đủ bản lĩnh để làm chủ công nghệ, dám đầu tư cho R&D và bước ra khỏi vùng an toàn.
